III SA/Kr 304/17
WyrokWSA w Krakowie2017-07-07
Skład orzekający: WSA Urszula Zięba, WSA Piotr Głowacki, WSA Ewa Michna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia z powodu naruszeń przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ organ pierwszej instancji dopuścił się naruszeń przepisów postępowania (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.), co skutkowało niewyjaśnieniem istotnych okoliczności faktycznych sprawy, mających wpływ na jej rozstrzygnięcie. Sąd nie może rozstrzygać merytorycznie sprawy, gdy organ odwoławczy skorzystał z art. 138 § 2 k.p.a.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na A Sp. z o.o. karę pieniężną za szereg naruszeń przepisów dotyczących czasu prowadzenia pojazdu, przerw i odpoczynków kierowców oraz rejestrowania danych przez tachograf. Spółka odwołała się, twierdząc, że naruszenia nie powstały z jej winy i nie miała o nich wiedzy. Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenia przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, w szczególności dotyczące sposobu ustalenia liczby kierowców i dni naruszeń. Spółka zaskarżyła decyzję organu odwoławczego do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. oraz art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt III SA/Kr 304/17 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 lipca 2017 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: WSA Piotr Głowacki (spr.), WSA Ewa Michna, Protokolant: specjalista Bożena Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2017 r., sprawy ze skargi A Sp. z o.o. w W na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 29 grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej - skargę oddala -
Decyzją z dnia [...] 2016 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na A Sp. z o.o. w W karę pieniężną w wysokości 25 000 zł.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia opisane w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, tj.:
1) Ip. 5.1 - przekroczenie maksymalnego dziennego czasu prowadzenia pojazdu, sankcjonowane karą pieniężną: za przekroczenie o czas powyżej 15 minut do jednej godziny w wysokości 100,00 zł oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200,00 zł;
2) Ip. 5.2 - przekroczenie maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy, sankcjonowane karą pieniężną: za przekroczenie o czas powyżej 15 minut do 30 minut w wysokości 150,00 zł oraz za każde następne rozpoczęte 30 minut w wysokości 200,00 zł;
3) Ip. 5.3 - skrócenie dziennego czasu odpoczynku, sankcjonowane karą pieniężną: za przekroczenie o czas powyżej 15 minut do jednej godziny w wysokości 100,00 zł oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 200,00 zł;
4) Ip. 5.4 - skrócenie tygodniowego czasu odpoczynku, sankcjonowane karą pieniężną: za przekroczenie o czas do jednej godziny w wysokości 50,00 zł oraz za każdą następną rozpoczętą godzinę w wysokości 100,00 zł;
5) 6.2.1 - nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 5000 złotych;
6) Ip. 6.3.7 - nieokazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu - sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 500 złotych za każdy dzień;
7) Ip. 6.3.9 - udostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy, sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 300 złotych za każdy dzień;
8) Ip. 6.3.11 - naruszenie obowiązku wczytywania danych z karty kierowcy - sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 500 złotych za każdego kierowcę;
9) Ip. 6.3.12 - naruszenie obowiązku wczytywania danych z urządzenia rejestrującego - sankcjonowane karą pieniężną w wysokości 500 złotych, za każdy pojazd.
Naruszenia te ustalono podczas kontroli w siedzibie przedsiębiorcy, przeprowadzonej w dniach od 2.03.2016 r. do 1.04.2016 r., a zostały one utrwalone w protokole kontroli nr [...] z dnia 1.04.2016 r.
Ukarany w odwołaniu podniósł, że zaskarżona decyzja organu I instancji jest błędna, ponieważ została wydana w oparciu o nieprawidłowo ustalony stan faktyczny. Stwierdzone w trakcie kontroli naruszenia nie powstały z winy ukaranego, nie miał on wiedzy na temat nieprawidłowości, które zostały opisane w zaskarżonej decyzji.
Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 29 grudnia 2016r. nr [...], na podstawie art. 138 § 2 kpa, art. 4 pkt 22 lit. a), lit. h) i lit. s), art. 92a ust. 1, ust. 3 pkt 3 i ust. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, Ip. 5.1.1, Ip. 5.1.2 Ip. 5.2.1, Ip. 5.2.2., Ip. 5.3.1, Ip. 5.3.2, Ip. 5.4.1, Ip. 5.4.2, Ip. 6.2.1, Ip. 6.3.7, Ip. 6.3.9, Ip. 6.3.11, Ip. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, art. 4, art. 6, art. 7, art. 8, art. 10 Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85, art. 33 ust. 2, art. 34 ust. 1-7 Rozporządzenia Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego z dnia 4 lutego 2014 r., art. 25 ust. 1 i 2, art. 26e ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2012 r., póz. 1155 ze zm.); art. 23a ustawy z dnia 29 lipca 2015 r. o systemie tachografów cyfrowych, § 3 § 4 i § 5 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 23 sierpnia 2007 r. w sprawie częstotliwości pobierania danych z tachografów cyfrowych i kart kierowców oraz warunków przechowywania tych danych, art. 1 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010 z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie maksymalnych okresów na wczytanie odpowiednich danych z jednostek pojazdowych oraz kart kierowców, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, iż decyzja pierwszoinstancyjna została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
Kara pieniężna za naruszenie polegające na nierejestrowaniu za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi, o którym to mowa w Ip. 6.2. l załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, odnosi się do kierowcy, a nie do pojazdu. Redakcja przepisu Ip. 6.2.1 załącznika nr 3 do w/w. ustawy, nakazuje interpretować go, jako nierejestrowanie określonych wskazań na karcie kierowcy. Stosownie do przepisów obecnie obowiązującego rozporządzenia 165/2014 oraz poprzednio obowiązującego rozporządzenia 3821/85, każda karta ma charakter imienny i jest wydawana dla konkretnego kierowcy. Oznacza to, że przepis Ip. 6.2. l załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, sankcjonuje nierejestrowanie wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi na jednej, imiennie oznaczonej karcie kierowcy. W związku z powyższym nakładając karę wielokrotną za w/w. naruszenie, decydującą zmienną jest ilość kierowców, którzy nie używali swoich kart zgodnie z przepisami prawa, niezależnie od tego, ile razy się tego dopuścili, bądź w ilu pojazdach popełnili naruszenie. W niniejszej sprawie organ I instancji ograniczył się zaś do przyporządkowania do konkretnych pojazdów, poszczególnych przypadków wykonywania przejazdu bez używania karty kierowcy w tachografie cyfrowym.
Zgodnie z Ip. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, udostępnienie podczas kontroli w przedsiębiorstwie niepełnych danych o okresach aktywności kierowcy, sankcjonowane jest karą pieniężną w wysokości 300 złotych, za każdy dzień. Należy zatem zauważyć, że zgodnie z tym "Ip.", karę pieniężną w wysokości 300 złotych nakłada się za każdy dzień, za który okazano niepełne dane o okresach aktywności kierowcy. W przedmiotowym przypadku konieczne było więc ustalenie, w przypadku których kierowców strona nie okazała pełnych danych o okresach aktywności. Organ I instancji, w zakresie tego naruszenia, ograniczył się zaś jedynie do wskazania, że strona nie okazała pełnych danych z tachografów cyfrowych zainstalowanych w pojazdach o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...].
Wątpliwości organu odwoławczego budziła też okoliczność, czy Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w zakresie naruszenia, o którym mowa w Ip. 6.3.7 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, prawidłowo obliczył ilość dni, za które strona nie okazała podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu. Przynajmniej w przypadku niektórych okresów, organ I instancji, ilość dni obliczył w sposób odpowiadający obliczaniu terminów w Kodeksie postępowania administracyjnego nie uwzględniając pierwszego dnia okresu, za który strona nie okazała danych cyfrowych.
W zakresie naruszenia opisanego w Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, dniami zarejestrowanej działalności są dni, które w myśl art. 34 rozporządzenia nr 165/2014 powinny zostać zarejestrowane w sposób automatyczny na karcie kierowcy lub za pomocą wpisów manualnych, tj. okresy jazdy, innej pracy, gotowości, przerw lub odpoczynków. Dniami zarejestrowanej działalności nie są zaś okresy, w których kierowca nie prowadzi pojazdu lub nie podlega obowiązkowi odpoczynku i jednocześnie nie ma ustawowego obowiązku rejestrowania swojej działalności (tj. okresy w których przebywał na urlopie wypoczynkowym, zwolnieniu chorobowym). W związku z tym, w zakresie w/w. naruszenia, niezbędna jest nie tylko analiza danych z karty kierowcy, ale również weryfikacja tych danych z prowadzoną przez kontrolowany podmiot ewidencją czasu pracy kierowcy. Od 28 - dniowego okresu na wczytanie danych, należy bowiem odliczyć dni, w których kierowca przebywał na urlopie wypoczynkowym lub na zwolnieniu chorobowym. Odliczeniu nie podlegają zaś dni, w których kierowca wykonywał odpoczynek dzienny, tygodniowy bądź też inną pracę.
W zakresie naruszenia, o którym mowa w Ip. 6.3.12 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, Główny Inspektor Transportu Drogowego wyjaśnił z kolei, że dniami zarejestrowanej działalności są dni, w których karta kierowcy była włożona do tachografu lub dni, w których stwierdzono prowadzenie pojazdu bez karty kierowcy włożonej do urządzenia rejestrującego.
W związku z powyższym, organ odwoławczy wskazał, w zakresie naruszeń, o których mowa w Ip. 6.2.1 i Ip. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, iż organ I instancji powinien jednoznacznie ustalić, których kierowców one dotyczą, a następnie w zależności od powyższych ustaleń, powinien on nałożyć na stronę karę pieniężną w odpowiedniej wysokości. Organ I instancji winien także ponownie obliczyć ilość dni, za które strona nie okazała podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu.
Odnosząc się zaś do zarzutów odwołania podano, iż pełnomocnik strony miał wystarczająco dużo czasu, aby zgłosić wszelkie dowody w sprawie. Nadto odwołująca nie może zasłaniać się brakiem wiedzy na temat nieprawidłowości mających miejsce w jej przedsiębiorstwie. Należy wskazać także, że jakakolwiek nieznajomość przepisów prawa powszechnie obowiązującego przez przewoźnika - podmiot zawodowo świadczący usługi transportowe - w żadnym wypadku nie może uzasadniać zastosowania art. 92b i art. 92c ustawy o transporcie drogowym. Wręcz przeciwnie stanowi ona dowód, że strona nie podjęła działań zmierzających do zapewnienia funkcjonowania przedsiębiorstwa w sposób zgodny z obowiązującym prawem.
Z decyzją tą nie zgodziła się ukarana spółka wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie W skardze zarzuciła naruszenie art. 7, 8, 77 § 1, 80, 81, 107 § 3 oraz 138 § 2 kpa poprzez brak zgromadzenia pełnego i wszechstronnego do rozpatrzenia materiału dowodowego, co w konsekwencji spowodowało wadliwe rozstrzygnięcie w sprawie oraz naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym w sytuacji, gdy zachodziły oczywiste przesłanki jego zastosowania tj. strona nie mogła przewidzieć stwierdzonych przez organ naruszeń i nie miała na ich powstanie żadnego wpływu. W konsekwencji strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz o umorzenie postępowania.
W odpowiedzi na skargę skarżony organ podtrzymał w całości dotychczas zajmowane w sprawie stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako p.p.s.a.), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a., natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala.
Skarga jest nieuzasadniona.
Wedle treści art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Orzekając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy nie rozstrzyga o meritum sprawy, nie przeprowadza też merytorycznej kontroli decyzji wydanej przez organ pierwszej instancji, gdyż wydając decyzję (postanowienie) kasacyjną wskazuje właśnie na konieczność przeprowadzenia w określonym zakresie lub w całości postępowania wyjaśniającego, celem poczynienia ustaleń niezbędnych do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy. Skoro organ odwoławczy nie rozstrzyga sprawy merytorycznie również sąd nie może wypowiadać się na temat meritum, gdyż byłoby to przedwczesne. Rola sądu administracyjnego kontrolującego rozstrzygnięcie o charakterze kasacyjnym sprowadza się natomiast do analizy przyczyn, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 k.p.a., a w przypadku uznania, iż uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy nie wynikało z przyczyn wymienionych w tym przepisie, sąd jest władny uwzględnić skargę. W ramach kontroli zgodności z prawem rozstrzygnięcia wydanego na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., sąd administracyjny ocenia zatem, czy organ odwoławczy powinien był podjąć merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, czy też zaistniała konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w takim zakresie, który - z uwagi na obowiązek zachowania zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) oraz obowiązek wyjaśnienia podstawowych okoliczności stanu faktycznego sprawy (art. 7 k.p.a.) - uzasadniał przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, a jednocześnie w postępowaniu przed organem pierwszej instancji doszło do uchybień natury proceduralnej, które można określić jako istotne.
Aby organ odwoławczy mógł wydać decyzję na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. muszą zostać spełnione dwie przesłanki: po pierwsze - postępowanie przez organem pierwszej instancji prowadzone było z naruszeniem przepisów postępowania, po wtóre - konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wyznaczenie dopuszczalności zakończenia postępowania odwoławczego kasacyjnie wymaga wyprowadzenia naruszenia przepisów postępowania, którego następstwem jest niewyjaśnienie podstawowych okoliczności stanu faktycznego sprawy, bez którego nie można sprawy rozstrzygnąć. Przy czym zauważyć należy, że nieustalenie istotnych okoliczności faktycznych ma zawsze istotny wpływ na wynik sprawy (patrz: B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, 13. wydanie, str. 549-550).
W niniejszej sprawie Główny Inspektor Transportu Drogowego uznał, iż decyzja pierwszoinstancyjna została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wedle Głównego Inspektora doszło zwłaszcza do naruszenia przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a.; przede wszystkim organ I instancji ograniczył się do przyporządkowania do konkretnych pojazdów, poszczególnych przypadków wykonywania przejazdu bez używania karty kierowcy w tachografie cyfrowym, mimo że nakładając karę wielokrotną za w/w. naruszenie, decydującą zmienną jest ilość kierowców, którzy nie używali swoich kart zgodnie z przepisami prawa, niezależnie od tego, ile razy się tego dopuścili, bądź w ilu pojazdach popełnili naruszenie. Organ odwoławczy wskazał też, że konieczne było ustalenie, w przypadku których kierowców strona nie okazała pełnych danych o okresach aktywności. Organ I instancji, w zakresie tego naruszenia, ograniczył się bowiem jedynie do wskazania, że strona nie okazała pełnych danych z tachografów cyfrowych zainstalowanych w pojazdach o numerach rejestracyjnych [...] oraz [...]. Przynajmniej w przypadku niektórych okresów - ilości dni, za które strona nie okazała podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, organ I instancji ilości dni obliczył w sposób odpowiadający obliczaniu terminów w Kodeksie postępowania administracyjnego nie uwzględniając pierwszego dnia okresu, za który strona nie okazała danych cyfrowych.
Z kolei w zakresie naruszenia opisanego w Ip. 6.3.11 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, niezbędna jest nie tylko analiza danych z karty kierowcy, ale również weryfikacja tych danych z prowadzoną przez kontrolowany podmiot ewidencją czasu pracy kierowcy. Od 28 - dniowego okresu na wczytanie danych, należy bowiem odliczyć dni, w których kierowca przebywał na urlopie wypoczynkowym lub na zwolnieniu chorobowym. Odliczeniu nie podlegają zaś dni, w których kierowca wykonywał odpoczynek dzienny, tygodniowy bądź też inną pracę. W zakresie naruszeń, o których mowa w Ip. 6.2.1 i Ip. 6.3.9 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym wskazano, iż organ I instancji powinien jednoznacznie ustalić, których kierowców one dotyczą, a następnie w zależności od powyższych ustaleń, powinien on nałożyć na stronę karę pieniężną w odpowiedniej wysokości. Organ I instancji winien także ponownie obliczyć ilość dni, za które strona nie okazała podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, danych z karty kierowcy, z tachografu cyfrowego lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu.
W ocenie sądu administracyjnego niewyjaśnienie przez organ pierwszej instancji powyższych kwestii stanowi niewątpliwie naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a. Organ pierwszej instancji nie rozpatrzył bowiem całego materiału dowodowego i nie podjął wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy, a okoliczności te mają istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia. Wnioski wyprowadzone zostały przez ten organ, mimo niewyjaśnienia podstawowych okoliczności faktycznych, co nie mogło przecież zostać uzupełnione przed organem odwoławczym w trybie art. 136 k.p.a., a co trafnie dostrzegł organ odwoławczy. W tej sytuacji nie można przyjąć, by zarzuty naruszenia powołanych w skardze przepisów, zwłaszcza art. 138 § 2 k.p.a. mogły skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Na uwzględnienie nie zasługiwał także zarzut naruszenia art. 92 c ust 1 p.1 ustawy o transporcie drogowym.
|Z postanowień art. 93 ust. 3 tej ustawy wynika, że organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w |
|przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 92b ust. 1 lub art. 92c. |
|Z przywołanych uregulowań, które normują nakładanie kary pieniężnej na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z tym |
|przewozem wynika generalnie, że nakładanie kary pieniężnej jest wyłączone, jeżeli stwierdzone zostanie, że naruszenie przepisów |
|nastąpiło wskutek zdarzeń lub okoliczności, których podmiot wykonujący przewozy nie mógł przewidzieć. W takiej sytuacji, właściwy ze |
|względu na miejsce przeprowadzanej kontroli organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej. |
|Wedle twierdzeń skarżącej nie miała ona żadnego wpływu na powstałe naruszenia. Argumentacja ta nie zasługuje na uwzględnienie w świetle|
|postanowień art. 93 ust. 3 u.t.d. Otóż w powołanym przepisie chodzi o takie zdarzenia lub okoliczności, które nie są typowe i których |
|przy dołożeniu należytej staranności przy prawidłowej organizacji pracy przedsiębiorstwa nie sposób przewidzieć. Przedsiębiorca |
|prowadzący działalność w zakresie transportu drogowego ma możliwość i obowiązek przyjmowania optymalnych rozwiązań organizacyjnych, |
|które zapewnią przestrzeganie przez osoby kierujące pojazdem przepisów o transporcie drogowym, w tym dotyczących czasu pracy kierowców.|
|Wykonywanie czynności kierowania pojazdem z reguły odbywa się z wyłączeniem możliwości sprawowania bezpośredniej kontroli przez |
|przedsiębiorcę. Nie oznacza to jednak, że jest on zwolniony od odpowiedzialności za ewentualne naruszenia. Zgodnie z postanowieniami |
|art. 10 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących |
|się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego |
|rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE z 2006 r., Nr 102, s. 1), przedsiębiorstwo transportowe odpowiada za naruszenie |
|przepisów, których dopuszczają się kierowcy tego przedsiębiorstwa nawet, jeżeli naruszenie takie miało miejsce na terytorium innego |
|Państwa Członkowskiego lub w państwie trzecim. Zatem wynikający z art. 10 ust. 2 i 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 obowiązek nadzoru |
|przedsiębiorcy nad przestrzeganiem czasu pracy kierowcy nie jest ograniczony do tych przypadków, kiedy możliwe jest sprawowanie |
|bezpośredniej kontroli nad kierowcą. |
|Podkreślenia wymaga, że przedsiębiorca ma możliwość reagowania na działania osób, którymi posługuje się przy wykonywania transportu |
|drogowego między innymi poprzez bieżącą kontrolę dokumentacji obrazującej czas pracy kierowcy i stosowanie, w przypadku stwierdzenia, |
|naruszeń właściwych środków dyscyplinujących. Nie można przy tym wykluczyć, że w konkretnych przypadkach mimo dochowania przez |
|przedsiębiorcę wszelkich aktów staranności dojdzie do naruszenia przepisów o transporcie drogowym. W takiej sytuacji podmiot wykonujący|
|transport drogowy będzie mógł uwolnić się od odpowiedzialności, o ile zaistnieją przesłanki wymienione w art. 93 ust. 3 u.t.d. W takim |
|przypadku na podmiocie wykonującym transport drogowy spoczywa ciężar wykazania zaistnienia zdarzeń lub okoliczności, których nie mógł |
|on przewidzieć. |
|Niemożność przewidzenia zdarzeń lub okoliczności, dla uwolnienia się od odpowiedzialności na podstawie wyżej powołanego przepisu, |
|powinna być wykazana przez przewoźnika przy uwzględnieniu kryterium należytej staranności. Zatem to nie organ, lecz przewoźnik powinien|
|udowodnić, przedstawiając odpowiednie dowody, że mimo zachowania należytej staranności nie można było uniknąć zdarzenia lub |
|okoliczności, z którymi prawo wiąże naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowy. W ocenie sądu funkcjonowanie wewnętrznej |
|organizacji pracy, stosunki panujące w przedsiębiorstwie i postępowanie kierowców w zakresie czasu pracy nie są, co do zasady, |
|przesłankami egzoneracyjnymi w rozumieniu art. 93 ust. 3 u.t.d. i obciążają przedsiębiorcę. W dyspozycji tego przepisu nie mieszczą się|
|w szczególności sytuacje, które są wynikiem zachowania kierowcy, ale które bezpośrednio wynikają z braku właściwych rozwiązań |
|organizacyjnych w zakresie dyscyplinowania osób wykonujących na rzecz przedsiębiorcy usługi kierowania pojazdem. Także kwestia |
|właściwego doboru pracowników (ryzyko osobowe) nie mieści się w zakresie regulacji zacytowanych przepisów. Rzeczą przedsiębiorcy jest |
|właściwy dobór osób z nim współpracujących, tym bardziej, że to on odpowiada za naruszenia przez kierowców przepisów odnoszących się do|
|reguł czasu pracy. |
|Z kolei wedle art. 15 ust. 2 rozporządzenia EWG nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w |
|transporcie drogowym (Dz. Urz. UE z 1985 r., Nr 370, s.108) kierowcy stosują wykresówki w każdym dniu, w którym prowadzą pojazd, |
|począwszy od momentu, w którym go przejmują. Nie wyjmuje się wykresówki z urządzenia przed zakończeniem dziennego okresu pracy, chyba |
|że jej wyjęcie jest dopuszczalne z innych powodów. Wykresówka nie może być używana przez okres dłuższy niż ten, na który jest |
|przeznaczona. Jeżeli w wyniku oddalenia się od pojazdu kierowca nie jest w stanie używać urządzenia rejestrującego zainstalowanego w |
|pojeździe, to okresy wymienione poniżej w ust. 3 tiret drugie lit. b), c) i d) są nanoszone na wykresówkę ręcznie, automatycznie lub w |
|inny sposób, czytelnie i bez zabrudzenia wykresówki. Kierowcy uzupełniają odpowiednio wykresówki, jeżeli w pojeździe znajduje się |
|więcej niż jeden kierowca, w taki sposób, aby informacje, określone w załączniku I rozdział II pkt 1–3, były zapisywane na wykresówce |
|kierowcy prowadzącego pojazd. |
|Podkreślenia wymaga to, że art. 15 rozporządzenia nr 3821/85 zawiera przepisy dotyczące obowiązku stosowania wykresówek lub kart |
|kierowcy. Obowiązkom tym natomiast odpowiadają przepisy sankcjonujące zawarte w załączniku do ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z |
|art. 92 ust. 1 pkt 8 u.t.d., kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki|
|wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych - podlega karze pieniężnej. Podmiotem |
|wykonującym transport drogowy jest nie tylko ten, kto podejmuje i wykonuje tego rodzaju działalność gospodarczą zgodnie z |
|obowiązującymi przepisami prawa, ale także ten kto faktycznie podejmuje czynności z zakresu transportu drogowego, chociaż nie dopełnił |
|warunków niezbędnych do legalnego wykonywania tej działalności gospodarczej (zob. wyrok NSA z 4 listopada 2009 r., sygn. akt II GSK |
|166/09, LEX nr 589006). Adresatem decyzji administracyjnej nakładającej sankcję za naruszenie przez kierowców postanowień art. 15 ust. |
|2 rozporządzenia EWG nr 3821/85 jest zatem przedsiębiorca zatrudniający tych kierowców. |
|Zauważyć należy, że organ w prowadzonym postępowaniu wskazał, nie kwestionując wiarygodności przedstawionych przez skarżącą dokumentów,|
|iż obowiązek szkolenia i kontroli kierowców w każdym przedsiębiorstwie transportowym jest oczywisty i wynika wprost z przepisów prawa |
|(przepisu art. 10 rozporządzenia (WE) nr 561/2006). Natomiast miernikiem staranności spółki w podejmowanych działaniach są stwierdzone |
|w protokole kontroli naruszenia nie mające bynajmniej charakteru incydentalnego. |
|Nadto kierując się zasadami doświadczenia życiowego trudno przyjąć, że kierowcy bezinteresownie, z własnej woli i bez wiedzy pracodawcy|
|przekraczają normy czasu pracy i bez powodu rezygnują z przysługującego im odpowiedniego odpoczynku. Jest także oczywiste, że |
|przedsiębiorstwa transportowe, których kierowcy nie stosują się do obowiązujących przepisów z zakresu czasu pracy, są bardziej |
|konkurencyjne od przedsiębiorstw transportowych przestrzegających prawa, które w tym samym czasie nie mogą wykonać tej samej ilości |
|zleceń przewozowych. Nie można tracić z pola widzenia, że znaczna ilość stwierdzonych w sprawie naruszeń, dotyczyła wyłącznie |
|naruszenia norm czasu pracy kierowców, tj. przekroczenia maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu, skrócenia dziennego czasu odpoczynku |
|lub przekraczania maksymalnego czasu prowadzenia pojazdu bez przerwy. |
|Mając na uwadze okoliczność stwierdzenia wielokrotnych i rażących naruszeń norm czasu pracy w stosunkowo krótkim okresie uznać należy, |
|że stosowany przez skarżącą kontroling pojazdów jest daleko niewystarczający, a jej twierdzenia o obiektywnej niemożności stwierdzenia |
|naruszeń ujawnionych przy kontroli drogowej należy odrzucić. W tym kontekście kara pieniężna, mająca przede wszystkim charakter |
|prewencyjny, ma wymusić na przedsiębiorstwie transportowym skuteczniejszą organizację, nadzór i kontrolę pracy kierowców. |
|Mając na uwadze powyższe, sąd na podstawie art. 151 ustawy o p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji. |
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło