III SA/Kr 305/12
PostanowienieWSA w Krakowie2013-11-15
Skład orzekający: Sędzia NSA Krystyna Kutzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata powinien zostać oddalony, jeśli strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej i wezwała sąd do samodzielnego uzyskania niezbędnych dokumentów?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji materialnej, nie przedstawiła danych dotyczących ponoszonych wydatków, a także żądała od sądu samodzielnego uzyskania niezbędnych dokumentów. Ponadto, był to kolejny wniosek w tej samej sprawie, nie zawierający nowych okoliczności uzasadniających odmienne rozstrzygnięcie.Stan faktyczny
Skarżący Z. Ś. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, wskazując na trudną sytuację materialną swojej pięcioosobowej rodziny. Referendarz sądowy oddalił wniosek, a skarżący wniósł sprzeciw. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia szeregu dokumentów potwierdzających jego sytuację finansową i wydatki. Skarżący odpowiedział, że dokumenty znajdują się w MOPS i zasugerował sądowi ich uzyskanie, załączając jedynie decyzje o przyznaniu zasiłku żonie i o uznaniu go za osobę bezrobotną.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Krystyna Kutzner po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 1 lutego 2011 r. nr [...] postanawia oddalić wniosek.
Skarżący Z. Ś. w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych
i ustanowienia adwokata, oświadczając że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trzema córkami. W skład majątku skarżącego wchodzi mieszkanie
o powierzchni 41 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Wskazał też, że miesięczne dochody rodziny to kwota 500 zł otrzymywana przez żonę z MOPS – u, on sam pozostaje na bezrobociu.
Referendarz Sądowy postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2012 r. oddalił wniosek skarżącego.
Skarżący skutecznie zaskarżył ww postanowienie sprzeciwem.
Sąd wezwał go następnie pismem z 21.10.2013r., w wykonaniu zarządzenia z tego samego dnia, o przedłożenie w trybie przepisu art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012.270 ze zm.) w terminie do 7 dni od otrzymania wezwania dokumentów w postaci zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o przyznaniu mu statusu osoby bezrobotnej, kopii decyzji o przyznaniu zasiłków, oświadczenia o braku uzyskania dochodów z prac dorywczych przez skarżącego bądź żonę, oświadczenia
o wysokości ponoszonych miesięcznych wydatków na utrzymanie rodziny, w tym
o wysokości czynszu, energii elektrycznej, gazu lub innych opłat, kopii rachunków oraz o uzasadnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez wskazanie faktów,
z których wynika że skarżący nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych oraz kosztów ustanowienia adwokata.
Skarżący odpowiedział pismem z dnia 30.10.2013r., że wymagane dokumenty świadczące o ponoszonych przez niego wydatkach znajdują się w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej, sugerując Sądowi zwrócenie się o nie. Załączył natomiast do pisma kopię decyzji Prezydenta Miasta z 24.10.2013r. o przyznaniu żonie na okres od 1.10.2013r. do 31.12.2013 r. zasiłku okresowego z powodu bezrobocia w wysokości 816 zł miesięcznie oraz decyzję Prezydenta Miasta o uznaniu skarżącego z dniem 14.10.2013 r. za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku.
Sąd stwierdza z urzędu, że w sprawie zapadły już postanowienia w przedmiocie prawa pomocy dla skarżącego: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 sierpnia 2012 r. oddalające wniosek skarżącego, Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 listopada 2012 r. oddalające zażalenie na ww postanowienie oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15.07.2013r. także o oddaleniu skarżącemu wniosku o prawo pomocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: "P.p.s.a." prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, natomiast w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W świetle powołanego wyżej przepisu należy przyjąć, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie mu prawa pomocy.
W ocenie Sądu skarżący nie zdołał wykazać tych okoliczności. Stan rzeczy po przedstawionych przez skarżącego wyjaśnieniach jest tego rodzaju, że pięcioosobowa rodzina dysponuje jedynie dochodem z zasobów Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, przy czym nie została w żaden sposób zobrazowana kwestia ponoszonych przez rodzinę skarżącego wydatków. Powoduje to, że Sąd nie jest w stanie ocenić czy skarżący i jego rodzina pozostają w tak trudnej sytuacji materialnej, iż nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego samego i jego rodziny. Co więcej, niedopuszczalnym jest aby strona, ubiegając się o przyznanie prawa pomocy w konkretnym postępowaniu, żądała od Sądu aby ten samodzielnie uzyskiwał niezbędne do ustalenia sytuacji finansowej wnioskodawcy dokumenty.
Istotne w sprawie również jest, że obecnie rozpoznawany wniosek o prawo pomocy jest kolejnym złożonym w sprawie i nie zawierającym nowych okoliczności o sytuacji bytowej i materialnej skarżącego w stosunku do ustaleń faktycznych przyjętych za podstawę uprzednio wydanych postanowień w sprawie prawa pomocy, tym bardziej Sąd nie widzi potrzeby wydania odmiennego orzeczenia.
Wobec powyższego Sąd oddalił na postawie przepisu art. 245 § 1 i 2 i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 P.p.s.a wniosek skarżącego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło