III SA/Kr 308/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. C. o ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 stycznia 2011 r. nr [ ...] w przedmiocie zasiłku celowego postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie na jego rzecz radcy prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia radcy prawnego. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i synem. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 200 m2 i nieruchomość rolna o powierzchni 10 ha . Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 1227,20 zł wyjaśniając, że składa się na to jego emerytura i renta żony. Syn jest bezrobotny Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że nie ma środków finansowych na pokrycie kosztów czynności radcy prawnego z uwagi na niskie dochody gospodarstwa domowego. Dalej wywiódł, że dwukrotna powódź której doświadczyli spowodowała, że zaoszczędzone pieniądze skarżący przeznaczył na leczenie i wykonanie prac nie cierpiących zwłoki w zalanym domu i oborze. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym m.in. poprzez ustanowienie radcy prawnego (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów jego wynagordzenia. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) przy czym owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w rzeczywistej sytuacji strony i nie wzbudza ono jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony lub jej sytuacji rodzinnej to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienia to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to obrazuje, że rodzina skarżącego mimo posiadanego domu i nieruchomości rolnej nie dysponuje wystarczającymi środkami na opłacenie radcy prawnego z wyboru. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że przy obecnym poziomie cen oraz usług dochody jakimi dysponuje trzyosobowe gospodarstwo domowe skarżącego wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. W tym kontekście na uwagę zasługuje też argumentacja skarżącego, że dwukrotna powódź której doświadczyła jego rodzina spowodowała, że zaoszczędzone pieniądze skarżący przeznaczył na leczenie i wykonanie prac nie cierpiących zwłoki w zalanym domu i oborze. Sprzedaży bądź obciążenia domu który zaspakaja potrzeby bytowe tych osób czy gruntu trudno wymagać od skarżącego albowiem rozporządzenia tego rodzaju godziłby w podstawy egzystencji rodziny. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na opłacenie pełnomocnika z wyboru jest problematyczne i uzasadnia twierdzenie, że skarżący nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Biorąc to pod uwagę udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.