III SA/Kr 312/06

WyrokWSA w Krakowie2007-03-28

Skład orzekający: Halina Jakubiec, Krystyna Kutzner, Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy weryfikacja świadectw przewozowych EUR 1 przeprowadzona przez tureckie władze celne, która wykazała ich nieautentyczność, jest wiążąca dla polskich organów celnych i czy polskie organy celne mogą odmówić przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w celu ustalenia autentyczności tych świadectw?
Ratio decidendi
Weryfikacja świadectw przewozowych EUR 1 przeprowadzona przez władze celne kraju eksportu, zgodnie z postanowieniami Protokołu nr 3 do Umowy o Wolnym Handlu między RP a Turcją, jest jedyną formą kontroli dowodów pochodzenia towaru i jej wynik jest wiążący dla polskich organów celnych. W związku z tym, polskie organy celne nie są uprawnione do samodzielnego prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalania pochodzenia towarów ani do żądania dodatkowych dokumentów czy wyjaśnień od władz kraju eksportu, a odmowa przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w celu ustalenia autentyczności świadectw jest uzasadniona, gdy wynik weryfikacji jest negatywny.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo "G." Sp. z o.o. importowało z Turcji towary, dołączając do zgłoszeń celnych świadectwa przewozowe EUR 1. Weryfikacja tych świadectw przez tureckie władze celne wykazała, że nie zostały one wystawione przez właściwy urząd i nie uprawniają do preferencyjnego traktowania. W związku z tym, organy celne wznowiły postępowanie, uchyliły wcześniejsze decyzje i orzekły o należnościach celnych według stawek niepreferencyjnych. Spółka kwestionowała wynik weryfikacji i odmowę przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych, zarzucając naruszenie zasad postępowania dowodowego i prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec Sędziowie NSA Krystyna Kutzner (spr.) WSA Elżbieta Kremer Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2007 r. sprawy ze skarg Przedsiębiorstwa "G." Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. na decyzje Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia 24 stycznia 2006 r. nr [...] z dnia 25 stycznia 2006 r. nr [...] z dnia 25 stycznia 2006 r. nr [...] z dnia 25 stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie długu celnego skargi oddala III SA/Kr 312/06 Uzasadnienie W okresie od dnia 29.11.2002r. do dnia 20.12.2002 r. na podstawie niżej wymienionych zgłoszeń celnych i świadectw przewozowych EUR 1 skarżące Przedsiębiorstwo "G." Spółka, z o. o. z siedzibą w K., zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym importowany z Turcji towar w postaci włóczki , różnorodnej odzieży i wyrobów tekstylnych , ozdób z tworzywa sztucznego , manekinów sklepowych , spinek do włosów: SAD Nr [...], EUR 1 nr [...] SAD Nr [...], EUR 1 nr [...] SAD Nr [...], EUR 1 nr [...] SAD Nr [...], EUR 1 nr [...] W wyniku weryfikacji zadeklarowanej przez skarżącą wartości celnej towaru Naczelnik Urzędu Celnego w K. zakwestionował tę wartość na podstawie art.23 § 7 Kodeksu celnego, a następnie niżej wymienionymi decyzjami uznał ww. zgłoszenia celne za nieprawidłowe w tej części i orzekł w tym zakresie , ustalając tę wartość na podstawie art.29 Kodeksu celnego: z dnia 10.02.2002r. nr [...], z dnia 16.12.2002r. nr [...], z dnia 15.01.2003r. nr [...], z dnia 02.01.2003r. nr [...]. Zmiana wartości celnej nie miała wpływu na kwotę długu celnego w związku z przedłożeniem przez skarżącą świadectw przewozowych EUR 1 i zastosowaniem wobec całego towaru obniżonej stawki celnej w wysokości 0%. Następnie w celu sprawdzenia autentyczności załączonych do przedmiotowych zgłoszeń celnych świadectw przewozowych EUR 1 zostały one przesłane do tureckich władz celnych w celu ich weryfikacji. Pismami z dnia 10.08.2004r. nr [...] tureckie władze celne poinformowały , że przesłane świadectwa przewozowe EUR 1 nie zostały wystawione i potwierdzone przez turecki urząd celny oraz że pieczęć z pola 11 tych dokumentów nie należy do tureckich władz celnych, dlatego też towary objęte tymi świadectwami nie podlegają preferencyjnemu traktowaniu. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego w K., działając na podstawie art.240 § 1 pkt.1 Ordynacji podatkowej , postanowieniami z dnia [...] 2005 r. wznowił postępowania w przedmiotowych sprawach w celu określenia prawidłowych kwot długu celnego. W toku prowadzonego postępowania skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z opinii niezależnych biegłych na okoliczność , czy zakwestionowane świadectwa przewozowe EUR-1 nr jw. są fałszywe oraz o wezwanie tureckich władz celnych do zwrotu oryginałów tych dokumentów . Postanowieniami z dnia [...] 2005 r. organ celny odmówił przeprowadzenia wnioskowanych dowodów uznając , że okoliczność , która miałaby być udowadniana została wystarczająco udowodniona urzędowym dokumentem tureckich władz celnych. Naczelnik Urzędu Celnego w K. niżej wymienionymi decyzjami uchylił swoje prawomocne decyzje w części dotyczącej stawki celnej oraz kwoty z długu celnego i orzekł w tym zakresie określając kwoty długu zastosowaniem wobec określonych towarów autonomicznej stawki wysokości 30% i 60% , a do pozostałych towarów - konwencyjnej stawki celnej w wysokości 9% i 15% ich wartości celnej: z dnia [...] 2005 r. nr [...] z dnia [...] 2005 r. nr [...] z dnia [...] 2005 r. nr [...] z dnia [...] 2005 r. nr [...]. Dyrektor Izby Celnej w K., po rozpatrzeniu odwołań od rozstrzygnięć Naczelnika Urzędu Celnego , decyzjami niżej wymienionymi uchylił decyzje w części dotyczącej podstawy prawnej odsetek wyrównawczych zakresie orzekł ( co nie jest przedmiotem skargi ), w pozostałej części decyzje organu celnego l instancji utrzymał w mocy: z dnia 24.01.2006 r. nr [...] z dnia 25.01.2006 r. nr [...] z dnia 25.01.2006 r. nr [...] z dnia 25.01.2006 r. nr [...]. W uzasadnieniu wydanych decyzji organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji słusznie, co do zasady, wznowił w niniejszych sprawach postępowania zastosował jednakże nieprawidłowy przepis, tzn. art. 240 §1 pkt 1 Ordynacji podatkowej zamiast art. 240 §1 pkt 5 ww. ustawy. W przedmiotowej sprawie dowody w postaci wyniku weryfikacji świadectw przewozowych EUR 1 są dowodami nowym i istotnymi dla tej sprawy. Jak wynika z przeprowadzonych weryfikacji już w dniu wystawienia ww. świadectw nie spełniały one wymogów Protokołu nr 3 do Umowy o Wolnym Handlu Rzeczypospolitą Polską a Republiką Turecką, uprawniających do preferencyjnego traktowania. A zatem te nowe okoliczności istniały w dniu wydania decyzji ostatecznych Naczelnika Urzędu Celnego w K. tylko, że nie były znane organowi celnemu w dniu wydania tych decyzji. W ocenie organu odwoławczego prawidłowym trybem wznowienia postęp rozpatrywanej sprawie powinien być art. 240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej Powyższe uchybienie - w ocenie organu odwoławczego - nie miało wpływu na merytoryczne rozstrzygnięcia . Odnośnie kwoty długu celnego Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że obowiązująca w dniu dokonania zgłoszeń celnych Taryfa celna oraz postanowienia art. 13 i 16 Protokołu nr 3 Umowy o Wolnym Handlu między Rzeczypospolitą Polską Republiką Turecką, sporządzoną w Ankarze dnia 4 października 1999 r., wprowadzały możliwość stosowania stawek celnych obniżonych w przypadku jednoczesnego spełnienia określonych warunków , w tym m.in. pochodzenie towaru musiało być udokumentowane prawidłowo sporządzonym świadectwem przewozowym EUR 1 lub deklaracją na fakturze. W przedmiotowej sprawie skarżąca do zgłoszeń celnych dołączyła świadectwa przewozowe EUR 1 , wystawione przez tureckie władze celne. Na etapie przyjmowania zgłoszeń celnych prawidłowość formalna tych dokumentów nie została zakwestionowana przez organ celny, w rezultacie przy dopuszczaniu towaru do obrotu na polskim obszarze zostały zastosowane obniżone 0% stawki celne. W myśl art. 83 Kodeksu celnego, organ celny po zwolnieniu towarów może z urzędu dokonać kontroli zgłoszenia celnego. Korzystając z tych uprawnień Naczelnik Urzędu Celnego przesłał do weryfikacji władz celnych kraju eksportu przedstawione przez skarżącą świadectwa przewozowe EUR 1 w trybie .art.32 pkt 1 Protokołu Nr 3 ww. Umowy . Weryfikacja ta okazała się negatywna tzn. ujawniła stan faktyczny i prawny odmienny od zadeklarowanego przez skarżącą w zgłoszeniach celnych. Organ odwoławczy podniósł, że weryfikacja przeprowadzona zgodnie z art.32 ust.3 przez władze celne kraju eksportu jest jedyną przewidzianą przez Protokół Nr 3 w/w Umowy formą kontroli dowodów pochodzenia towaru , a wynik jej jest rozstrzygający dla władz celnych kraju importu. Konsekwencją powyższych ustaleń było określenie kwot długu celnego z pominięciem preferencji. W odwołaniu skarżąca zakwestionowała zasadność wyniku weryfikacji ww. świadectw przewozowych zarzucając , iż tureckie władze celne w swojej odpowiedzi nie powołały się na jakiekolwiek czynności weryfikacyjne, a ponadto z pisma tych władz nie sposób było ustalić , kto i gdzie dokonywał weryfikacji przesłanych dokumentów , jak również na jakiej podstawie uznano, że pieczęć w polu 11 nie należy do tureckich władz celnych. Skarżąca podniosła , że nie wiadomo nic na temat metody weryfikacji, brak było informacji , czy przeprowadzono jakąś ekspertyzę przez biegłych, zaś cała ocena zawarta została w dwóch krótkich i lakonicznych zdaniach nie popartych żadnymi bliższymi informacjami o przeprowadzonych czynnościach. W odpowiedzi na podniesione zarzuty Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił , że pisemna odpowiedź tureckich władz celnych jest urzędowym dokumentem w rozumieniu art. 194 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej i stanowi dowód tego , co zostało w nim urzędowo stwierdzone , tzn. że towarom objętym zakwestionowanymi zgłoszeniami celnymi nie przysługuje status preferencyjnego pochodzenia, a w konsekwencji wobec importowanych towarów nie mogły być zastosowane obniżone stawki celne . Organy celne nie mają prawa kwestionowania uzyskanych oficjalną drogą wyników weryfikacji , ani domagać się szczegółowego wyjaśnienia, w jaki sposób władze celne kraju eksportu ustaliły, że świadectwo przewozowe EUR.1 nie stanowi prawidłowego dowodu pochodzenia. Skarżąca zarzuciła również , że polskie władze celne poddały zgłoszenia celne i dołączone do nich dokumenty kontroli oraz przeprowadziły rewizją celną towaru w momencie objęcia towarów wnioskowaną procedurą. Zgodnie z art. 70 §1 Kodeksu celnego organ kontrolujący mógł zażądać , zdaniem skarżącej , przedstawienia innych dokumentów w celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniach. Skoro organ celny nie zażądał dodatkowych dokumentów to należy uznać , że wszystkie kontrolowane dokumenty i dane w nich zawarte w ocenie organu prawidłowe . Ustosunkowując się do powyższego, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, iż art. § 1 Kodeksu celnego daje organom celnym prawo dokonania weryfikacji zgłoś celnego przed zwolnieniem towaru do obrotu na polskim obszarze celnym i na etapie postępowania przedłożone świadectwa przewozowe EDUR 1 wszystkie formalne wymogi i nie było podstaw do żądania dodatkowych dokumentów. O negatywnej weryfikacji powyższych świadectw organ celny l instancji dowiedział się dopiero w dniu 13.09.2005 r. tj. w dniu otrzymania pisma tureckich władz celnych Zgłoszony w tym zakresie zarzut skarżącej jest więc nieuzasadniony . W ocenie organu odwoławczego w toku postępowania organy celne naruszyły zasad prowadzenia tego postępowania , wynikających z art. 121 §1 i Ordynacji podatkowej. Organ l instancji uzasadniając swoje decyzje przesłanki wynikające z przepisów prawa , jakimi kierował uchylając pierwotne decyzje. Odnośnie naruszenie art.187 i art. 188 Ordynacji podatkowej poprzez odmowę przeprowadzenia wnioskowanego przez skarżącą dowodu z opinii biegłego , Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił , że stosownie do art. 187 §1 Ordynacji podatkowej organ podatkowy jest zobowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć materiał dowodowy , jednak zgodnie z art. 188 ww. ustawy żądanie stron dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu okoliczności mające znaczenie dla sprawy, chyba że okoliczności stwierdzone są wystarczająco innym dowodem. Organ odwoławczy podniósł zaskarżone decyzje zawierają wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnioną, dowodów, którym dał wiarę oraz przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności; uzasadnienie zawiera także podstawę prawną decyzji li przytoczeniem przepisów prawa. Ponadto skarżąca była informowana na bieżąco o stanie spraw. W związku z powyższym Naczelnik Urzędu Celnego w K. słusznie odmówił - zdaniem organu odwoławczego - uwzględnienia żądania skarżącej w zakresie przeprowadzenia dodatkowego dowodu z opinii biegłego oraz wezwana tureckich władz celnych do zwrotu oryginału przedmiotowego świadectwa. Jak wcześniej podniesiono weryfikacja dowodu pochodzenia, przeprowadzana przez władze celne kraju eksportu, jest jedyną przewidzianą przez Protokół Nr 3 w/w Umowy formą kontroli dowodów pochodzenia towaru i wynik jej jest rozstrzygający dla władz celnych kraju importu. Jeżeli wynik weryfikacji jest negatywny, a taka sytuacja ma miejsce w rozpatrywanej sprawie, to władze wnioskujące o weryfikacje odmawiają wszelkich preferencji. Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił , że organy celne kraju importu nie są uprawnione do żądania od władz celnych kraju eksportu, dodatkowych dokumentów oraz wyjaśniania przyczyn swoich ustaleń , ani do zwrotu oryginałów świadectw które tureckie władze pozostawiły sobie, celem przeprowadzenia stosownego postępowania na okoliczność ich sfałszowania. Dokument w postaci opinii biegłego -w ocenie organu odwoławczego - nie mógłby stanowić w niniejszej sprawie dowodu na okoliczność przeciwną , niż wynikająca z treści znajdującego się w aktach sprawy i oświadczenia tureckich władz celnych. Organ celny wyjaśnił, iż interpretacja i stosowanie przepisów określających przywileje celne wymaga odpowiedniego rygoryzmu, gdyż chodzi tu o granice powszechności podlegania cłu towarów przywożonych z zagranicy (por. wyrok SN z dnia 08.05.1998r., sygn. akt III RN 32/98). W świetle przytoczonych wyżej przepisów środki dowodowe w zakresie pochodzenia towaru zostały skonkretyzowane i nie mogą być zastąpione przez inny rodzaj dowodów, niż określone w tych przepisach. W świetle powyższego Dyrektor Izby Celnej uznał podnoszone przez skarżącą argumenty za niezasadne. Na powyższe decyzję wpłynęły skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w których skarżąca wniosła o ich uchylenie w całości oraz poprzedzających je decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. Zaskarżonym decyzjom zarzucono: wydanie ich z naruszeniem przepisów art. 180 §, art. 187 § 1, art. 188 i art. 197 §1 Ordynacji podatkowej tj. z pominięciem dowodu mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez co zaskarżone decyzje podważają zaufanie do organów podatkowych, naruszając rażąco postanowienia art. 121 §1 , art. 122, art. 123 ww. ustawy ; naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 31 i art. 32 Protokołu Nr 3 do Umowy o wolnym handlu między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Turecką . W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła , że odmowa przeprowadzenia wnioskowanego dowodu z opinii biegłego świadczy - jej zdaniem - o jednostronnym prowadzeniu postępowania przez organ w oparciu o dowody odpowiadające jego celowi. W zaistniałej sytuacji skarżąca została pozbawiona możliwości obrony swoich racji. Wskazując na orzecznictwo sądowoadministracyjne skarżąca podniosła, że organ podatkowy może nie uwzględnić wniosku, gdy żądanie dotyczy tezy dowodowej już stwierdzonej na korzyść strony; jeżeli jednak strona wskaże dowód, który ma znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym jest zgłoszony na tezę dowodową odmienną, taki dowód powinien być dopuszczony. W świetle art. 188 Ordynacji podatkowej nie ma podstaw prawnych do nie uwzględnienia wniosku dowodowego tylko na tej podstawie, iż dana okoliczność jest udowodniona odmiennym dowodem, albo że materiał jest w pełni wystarczający do ustalenia zobowiązania. Żądanie przeprowadzenia dowodu jest jednym z elementów urzeczywistniających wyrażoną w art. 123 Ordynacji podatkowej zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu podatkowym. Przeważającym aktualnie poglądem w orzecznictwie jest podkreślanie aktywnego udziału strony w gromadzeniu materiału dowodowego. Organ celny czynny udział strony , rozumiany jak wyżej , drastycznie ograniczył odmawiając przeprowadzenia wnioskowanego dowodu, przy uznaniu dowodu będące w jego posiadaniu za rozstrzygający. Przyczyny, z jakich odmówiono uwzględnienia wniosku są w skarżącej, zdecydowanie niewystarczające. Nie może przecież argumentem okoliczność, że oryginały dokumentów przesłano do T l nie ma możliwości ich zwrotu w świetle faktu, iż zgodnie z art. 32 Protokołu 3 ww. Umowy , organ wcale nie był zobowiązany do odsyłania oryginałów dokumentów. Zgodnie z tym przepisem można było wysłać fotokopie, pozostawiając oryginały na potrzeby prowadzonego postępowania, właśnie w umożliwienia stronie kontrargumentacji w obronie swojego interesu. Skarżąca nie zgodziła się również z twierdzeniem organów celnych , że władz tureckich jednoznacznie rozstrzyga kwestię preferencyjnego pochodzenia towaru i powtórzyła dotychczasową argumentację dotyczącą lakonicznej informację tych władz i braku informacji o podjętych czynnościach w toku weryfikacji świadectw. Bierna rola polskiego organu celnego , zdaniem skarżącej , jest niezrozumiała, gdyż postanowienia Protokołu nr 33 ww. Umowy nie zabraniają wymiany informacji miedzy organami celnymi obu państw. Zdaniem skarżącej , fakt przeprowadzenia rewizji celnej towaru oraz kontrola dokumentów pozwalały organowi celnemu pierwszej instancji na porównanie widniejących pieczęci w zakwestionowanych świadectwach przewozowych; wzorami pieczęci używanych przez tureckie władze celne , które to wzory ze udostępnione na mocy art.31 pkt.1 ww. Protokołu Nr 3 . W momencie kontroli wniesiono zastrzeżeń co do autentyczności załączonych dokumentów , nie żądano innych dokumentów. Jeżeli wykrycie różnic w pieczęciach ze wzoru z tymi dokumentach było trudne , to tym bardziej należało przeprowadzić dowód co do ich autentyczności przez biegłych . Z informacji tureckich władz celnych nie wynika czy weryfikacja była przeprowadzona przez właściwy organ. Skarżąca nie zgodziła się również z twierdzeniem organów celnych , że weryfikacji będący w istocie jedynie lakoniczną informacją ze strony władz turę jest wystarczającym do zakwestionowania przedmiotowych świadectw przewozowych EUR 1 z uwagi na jego urzędowy charakter. Skarżąca możliwość przeprowadzenia korzystnego dla siebie kontrdowodu, jednak organ celny odmówił jej żądaniu. W związku z powyższym należy stwierdzić skarżącej odmówiono de facto czynnego udziału w przeprowadzonym postępowaniu w którym wykorzystano jeden zdecydowanie niewystarczający dowód przemawia na niekorzyść strony. Zaskarżaną decyzję wydano w oparciu o błędną wykładnię 31 i art. 32 ww. Protokołu 3 . Sprowadzając wymóg czynnego udziału strony postępowaniu jedynie do zapoznania się z dokumentami, których treści nie kwestionować i odmawiając przeprowadzenia dowodu mającego istotne znaczenie i sprawie organ celny w sposób rażący naruszył postanowienia art. 121 §1, art. 11 art. 123, art. 180 §1, art. 187§1 i art. 188 Ordynacji podatkowej. W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Celnej wniósł o ich oddalenie i w całości podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, póz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji . Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy , gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania , że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Dz 2002 r Nr 153, póz. 1270). W rozpatrywanej sprawie skarga dotyczy rozstrzygnięć organów celnych wydanych w trybie wznowienia postępowania w sprawach , które były rozstrzygnięte ostatecznymi decyzjami Naczelnika Urzędu Celnego w K. wymienionymi na wstępie. Postępowanie wszczęte w trybie przepisów o wznowieniu postępowania po wydaniu ostatecznej decyzji, jest samodzielnym, odrębnym od poprzedniego postępowaniem, którego istotą jest przede wszystkim ustalenie, czy zachodzi jedna z przesłanek wymienionych w art.240 § 1 Ordynacji podatkowej. To jest okoliczność o znaczeniu pierwszorzędnym, gdyż organ celny może rozpatrzyć sprawę co do istoty tylko wówczas, jeżeli wystąpi jedna z przesłanek określonych w tym przepisie. Dodać należy, że przepisy dotyczące wznowienia postępowania mają charakter regulacji prawnej szczególnej i zupełnej , a to oznacza , że możliwość wzruszenia ostatecznej decyzji jest dopuszczalna w drodze wyjątku i to w ściśle określonej sytuacji. W rozpatrywanej sprawie Naczelnik Urzędu Celnego w K. wznowił postępowania na podstawie art.240 § 1 pkt.1 Ordynacji podatkowej i w tym zakresie zarzuty skarg są uzasadnione w tym znaczeniu, że nie chodziło o fałszywe dowody , na których oparto pierwotne decyzje organu l instancji. W decyzjach organu odwoławczego błąd ten został dostrzeżony i orzeczono , iż podstawą wznowienia stanowi art.240 § 1 pkt.5 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z tym przepisem w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie , jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi , który wydał decyzję. W związku z tym , biorąc pod uwagę całokształt okoliczności sprawy należy uznać , że uchybienie to nie miało wpływu na wynik przedmiotowych spraw , bowiem organ celny drugiej instancji dokonał analizy tych sprawy pod kątem art.240 § 1 pkt.5 Ordynacji podatkowej. Przez przyjęcie nowych dowodów lub nowych okoliczności nieznanych organowi , który wydał decyzję należy rozumieć tylko takie dowody, które nie były przedmiotem badania w postępowaniu zwyczajnym oraz takie okoliczności , które z badanego materiału nie wynikały. Oznacza to , że ujawnione w danej sprawie okoliczności faktyczne lub dowody muszą spełniać łącznie następujące cechy: 1/ są nowe, 21 istniały w dniu wydania decyzji , 3/ są istotne dla sprawy oraz 4/ nie były znane organowi, który wydał decyzję. Okoliczności faktyczne lub dowody ujawnione w danej sprawie są " nowe" , jeżeli nie zostały uwzględnione przez organ celny jako element faktyczny rozstrzygnięcia, przy czym wyrazy " wyjdą na jaw" oznaczają , że istotny jest moment ujawnienia danego dowodu lub okoliczności. W rozpatrywanej sprawie organ celny po przyjęciu zgłoszeń celnych i po zwolnieniu towarów dopuszczonych do obrotu na polskim obszarze celnym ich weryfikacji poprzez weryfikację załączonych do tych zgłoszeń świadectw przewozowych EUR 1 . Weryfikacja ta wykazał , że status pochodzenia importowanych przez skarżącą towarów był inny, niż pierwotnie ustalony okoliczność miała bezpośredni wpływ na zastosowanie stawek celnych , w oparciu o którą określono wysokość długu celnego. Ujawnienie tego faktu , nie znanego wydania przez Naczelnika Urzędu Celnego II w Krakowie decyzji ostatecznych uzasadniało wznowienie postępowań w przedmiotowych sprawach . Jeżeli chodzi o weryfikację ww. świadectw przewozowych EUR 1 całości podzielił stanowisko organów celnych , tak co do zasad przeprowadzę weryfikacji , jak i wiążącego charakteru wyniku tej weryfikacji przekazanej tureckie władze celne. Postępowanie w tym zakresie było zgodne z Protokołem do Umowy o Wolnym Handlu między Rzeczypospolita Polską a Republiką T. sporządzoną w Ankarze dnia 04.10.1999 r. (Dz.U. z 2000 r, Nr 57, poz.680 ze Uznanie w dniu objęcia towaru wnioskowaną procedurą dokumentów przedłożonych przez importera nie wyklucza możliwości ich późniejszej weryfikacji Zgodzić należy się również z twierdzeniem tego organu , że wynik postępowania weryfikacyjnego przeprowadzonego przez władze celne kraju eksportu jest dla polskich organów celnych na podstawie postanowień ww. Umowy o We Handlu między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Turecką. W związku z powyższym należy podkreślić trzy okoliczności, istotne z pi widzenia oceny zaskarżonej decyzji pod katem jej zgodności z prawem pierwsze - weryfikacja przeprowadzona na podstawie art.32 Protokołu nr 3 Umowy jest jedyną formą weryfikacji i jej wynik jest wiążący dla polskich vi celnych . Po drugie - stosowanie preferencji jest wyjątkiem od zasady płacenia na ogólnych zasadach; jako wyjątek od zasady przepisy dotyczące preferencyjnych stawek celnych , w tym stosowanych na podstawie przedmiotowej Umowy mogą być interpretowane rozszerzające, nawet gdyby zaistniały wątpliwości interpretacyjne . Wreszcie po trzecie - to na importerze spoczywa obowiązek wykazania zgodnie z obowiązującymi przepisami , że jest uprawniony do uzyska tych preferencji. W rozpatrywanej sprawie organ celny dokonał weryfikacji przyjętych zgłoś celnych poprzez sprawdzenie przedłożonego przy tych zgłoszeniach świadectw przewozowych EUR 1 i w tym celu przekazał te dokumenty tureckim władzom celnym , zgodnie z przytoczonymi wyżej przepisami Protokołu Nr 3. W odpowiedzi na wniosek polskich władz , tureckie władze celne stwierdziły , że towary opisane przedłożonych fakturach nie mogą być uważane za pochodzące z Turcji rozumieniu ww. Umowy . Wynik tej weryfikacji , jak wyżej podniesiono , był wiążący dla polskich organów celnych i obligował te organy do wszczęcia stosowna postępowania w celu zastosowania stawki celnej wobec zaimportowanych towar z pominięciem preferencji. Z uwagi na wiążące Polskę postanowienia ww. Umowy o Wolnym Handlu między Rzeczypospolitą Polską a Republiką Turecką polskie władze celne nie były uprawnione do samodzielnego prowadzenia postępowania dowodowego w zakresie ustalania pochodzenia zaimportowanych towarów. Treść art.32 ust.3 Protokołu Nr 3 jednoznacznie potwierdza zasadność tego stanowiska. Odnosząc się do argumentacji skargi opartej na zarzutach naruszenia zasad prowadzenia postępowania dowodowego określonych w Ordynacji podatkowej należy stwierdzić , że argumentacja ta nie mogła odnieść zamierzonego skutku . Odmienny sposób udowodnienia okoliczności pochodzenia towarów wynika z ww. Umowy o Wolnym Handlu między Rzeczypospolita Polską a Republiką Turecką . którą to Umowę należy uznać za przepisy o charakterze szczególnym i mającymi pierwszeństwo w zastosowaniu przed przepisami o charakterze ogólnym , które są zawarte w Dziale IV Ordynacji podatkowej. W celu uzyskania preferencji związanych z pochodzeniem towaru udokumentowanie tej okoliczności musi być stwierdzone jednym z dokumentów wynikających z ww. Umowy ( w rozpatrywanej sprawie -świadectwo przewozowe EUR 1 , z wyłączeniem dopuszczalności dowodzenia tej okoliczności innymi środkami. W związku z powyższym , wbrew twierdzeniom skargi , organy celne nie naruszyły przepisów Ordynacji podatkowej, która w tym zakresie nie miała zastosowania. Sąd podzielił stanowisko organów celnych, jako zgodne z prawem , także w części dotyczącej zastosowanych stawek celnych, szczegółowo omówione w uzasadnieniu decyzji pierwszoinstancyjnych . Organy celne zasadnie przyjęły stawki właściwe dla towarów o niepreferencyjnym pochodzeniu , ale o ustalonym , tureckim pochodzeniu towaru . Organy celne w sposób należyty i przy zachowaniu obowiązującej procedury ustaliły stan faktyczny sprawy oraz prawidłowo określiły zakres praw i obowiązków strony tego postępowania. Skargi nie mogły być uwzględnione , gdyż wyniki oceny przeprowadzonego postępowania i stanowisko Dyrektora Izby Celnej zawarte w zaskarżonych decyzjach nie dają podstaw do wyeliminowania z obrotu prawnego w/w rozstrzygnięć . Nie znajdując podstaw do uznania , że zaskarżone decyzje narusza przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy , należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło