III SA/Kr 317/11
PostanowienieWSA w Krakowie2011-03-29
Skład orzekający: Bożenna Blitek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku schorzeń ze służbą wojskową podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dotyczące związku schorzeń ze służbą wojskową, które mają charakter spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, nie podlegają kontroli sądów administracyjnych, lecz sądów powszechnych. W związku z tym skarga na takie orzeczenie nie przysługuje do wojewódzkiego sądu administracyjnego i powinna zostać odrzucona.Stan faktyczny
A. W. zaskarżył orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia 25 stycznia 2011 r., która stwierdziła jego trwałą niezdolność do zawodowej służby wojskowej oraz całkowitą niezdolność do czynnej służby wojskowej, a także ustaliła, że tylko jedno schorzenie pozostaje w związku ze służbą wojskową. Skarżący wniósł skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego na to orzeczenie.Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Bożenna Blitek po rozpoznaniu w dniu 29 marca 2011r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia 25 stycznia 20011r. Nr [...] w przedmiocie kontrolnego badania inwalidy postanawia: odrzucić skargę
Orzeczeniem z dnia 25 stycznia 20011r. Nr [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska uchyliła orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia [...] 2010r. Nr [...] i stwierdziła, że A. W. jest trwale niezdolny do zawodowej służby wojskowej – kat. N (załącznik Nr 1 gr. II do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach – Dz. U. Nr 15, poz. 80) oraz trwale i całkowicie niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju oraz w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny – kat. E (załącznik Nr 2 gr. II do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach – Dz. U. Nr 151, poz. 1595 z późn. zm.). Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska rozpoznała u A. W. szereg schorzeń powodujących niezdolność do zawodowej służby wojskowej oraz szereg schorzeń współistniejących i stwierdziła, że tylko jedno z nich – przebyta gruźlica płuc w fazie zwłóknienia i zwapnienia – pozostaje w związku ze służbą wojskową.
Pismem z dnia 24 lutego 2011r. A. W. wniósł skargę na powyższe orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej z dnia 25 stycznia 20011r. Nr [...].
W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o odrzucenie skargi, gdyż w sprawach dotyczących związku schorzeń ze służbą wojskową skarga do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie przysługuje.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.):
"Art. 3. § 1. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
§ 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
§ 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Jak wyjaśnił to Naczelny Sąd Administracyjny w tezach wyroku z dnia 9 marca 2005r., sygn. OSK 1203/04 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl), które Sąd orzekający w pełni podziela: "1. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich dzielą się na dwie odmienne grupy. Pierwsza, obejmuje kwestie zaliczenia danej osoby do określonej kategorii zdolności do służby wojskowej, jak i samej zdolności do tej służby. Orzeczenia wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach są wiążące dla innych organów rozstrzygających o powołaniu danej osoby do służby wojskowej lub zwolnieniu z tej służby i podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Druga grupa orzeczeń wojskowych komisji lekarskich to orzeczenia ustalające schorzenia danej osoby i ich związek ze służbą wojskową dla celów odszkodowawczych lub rentowych albo zaopatrzenia emerytalnego przysługujących na podstawie innych ustaw niż ustawa o powszechnym obowiązku obrony RP i poddawane są kontroli przez sądy powszechne w ramach rozpoznawanych odwołań od decyzji o świadczeniach odszkodowawczych, rentowych lub z zaopatrzenia emerytalnego."
Mając na uwadze dwa reżimy prawne, w których orzekają wojskowe komisje lekarskie Sąd Najwyższy w uchwale 7 sędziów z dnia 27 października 1999r. sygn. akt II ZP 9/99 (ONSP 2000/5/167) wyjaśnił, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest właściwy w sprawie ze skargi żołnierza na orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w przedmiocie związku choroby (inwalidztwa) ze służbą wojskową. Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu 7 sędziów NSA z dnia 6 listopada 2000r. sygn. akt OSA 1/100 (ONSA 2001/2/47) w odniesieniu do orzeczenia w zakresie dotyczącym oceny stanu zdrowia żołnierza i związku ze służbą wojskową stwierdzonych schorzeń dla m.in. celów zaopatrzenia emerytalnego (rentowego) stwierdzając, że w tych sprawach skarga nie przysługuje. Na tle przytoczonego stanu prawnego stanowisko to jest nadal aktualne, co potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku z dnia 9 marca 2005r. sygn. akt OSK 1203/04.
Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie może budzić wątpliwości, że wydanie orzeczeń przez wojskowe komisje lekarskie nastąpiło w trybie przepisów ustawy z dnia 10 grudnia 1993r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004r. Nr 8, poz. 66 z późn. zm.) oraz wydanego na podstawie przepisów tej ustawy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 stycznia 2006r. w sprawie orzekania o inwalidztwie żołnierzy zawodowych, żołnierzy zwolnionych z zawodowej służby wojskowej oraz emerytów i rencistów wojskowych, a także właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 12, poz. 75). Skierowanie skarżącego do wojskowej komisji lekarskiej jako emeryta wojskowego nastąpiło przez Wojskowe Biuro Emerytalne, a więc organ rentowy. Zaskarżone orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w części ustalającej brak związku rozpoznanych schorzeń ze służbą wojskową jest zatem elementem sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych. Sprawy takie zgodnie z art. 1 Kodeksu postępowania cywilnego maja charakter spraw cywilnych, do których rozpoznania właściwe są sądy powszechne (art. 2). Potwierdza to przepis art. 31 ust. 4 powołanej ustawy z 10 grudnia 1993r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin, w myśl którego od decyzji wojskowego organu emerytalnego w przedmiocie prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczenia służy odwołanie do właściwego sądu według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Z powyższego wynika, że orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej wydane w sprawie kontrolnego badania inwalidy poddawane jest kontroli sądu powszechnego w ramach rozpoznawanego odwołania od decyzji w przedmiocie świadczeń odszkodowawczych, rentowych i zaopatrzenia emerytalnego.
Mając powyższe na względzie Sąd uznał, że przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości wojewódzkiego sądu administracyjnego, a w związku z tym na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło