III SA/Kr 320/07
WyrokWSA w Krakowie2007-07-11
Skład orzekający: NSA Piotr Lechowski, NSA Krystyna Kutzner, WSA Tadeusz Wołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze było organem właściwym do stwierdzenia niedopuszczalności odwołania od pisma Prezydenta Miasta dotyczącego ujawnienia służebności w ewidencji gruntów?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie było organem właściwym do rozpatrzenia odwołania od pisma Prezydenta Miasta w sprawie ujawnienia służebności w ewidencji gruntów. Właściwym organem odwoławczym był Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, co oznacza, że zaskarżone postanowienie Kolegium jest dotknięte wadą nieważności z powodu naruszenia przepisów o właściwości.Stan faktyczny
Spółka "W." S.A. złożyła wniosek do Prezydenta Miasta o ujawnienie w ewidencji gruntów służebności drogi koniecznej. Prezydent Miasta pismem odmówił ujawnienia, wskazując, że służebności nie ujawnia się w ewidencji. Spółka złożyła odwołanie, które Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało za niedopuszczalne, uznając pismo Prezydenta za czynność materialno-techniczną, a nie decyzję administracyjną. Spółka zaskarżyła postanowienie Kolegium do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonego postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Piotr Lechowski (spr.) Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Tadeusz Wołek Protokolant Bernadeta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 lipca 2007 r. sprawy ze skargi "W." S.A. z siedzibą w K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 grudnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej tytułem zwrotu kosztów postępowania kwotę 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 8 grudnia 2006 r. [...], z powołaniem na przepis art.134 kpa stwierdziło niedopuszczalność odwołania "W." S.A z siedzibą w K. od pisma Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] "dotyczącego ujawnienia obciążenia nieruchomości stanowiącej dz. [...] obr. [...] jedn. ewid. K. służebnością drogi koniecznej na rzecz każdoczesnego użytkownika wieczystego dz. [...] i [...] obr. [...] jedn. ewid. K.".
Uzasadniając swoje postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało następujące okoliczności faktyczne i motywy prawne rozstrzygnięcia.
"W." S.A z siedzibą w K. wystąpił do Prezydenta Miasta o ujawnianie w ewidencji gruntów obciążania nieruchomości stanowiącej działkę [...] w Obr. [...] jedn. ewid. K. służebnością drogi konicznej na rzecz każdoczesnego wieczystego użytkownika działek [...] i [...] obrębu [...] jedn. ewid. K.
Skierowanym do wnioskodawcy pismem z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] Prezydent Miasta - Urząd Miasta -Wydział Geodezji ), stwierdził, że nie można dokonać ujawnienia służebności drogi koniecznej w ewidencji gruntów i budynków, gdyż prawa tego w ewidencji się nie ujawnia.
Od pisma tego traktowanego jako decyzja Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2006 r., wnioskodawca "W." S.A. złożył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego odwołanie, wnosząc o uchylenie decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, względnie o przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpatrzenia.
Zdaniem odwołania mimo nie nadania pismu z dnia [...] października 2006r formy decyzji administracyjnej, w istocie stanowi ono decyzję rozstrzygającą o odmowie żądania wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków.
W przekonaniu odwołującego, stanowisko organu merytorycznie jest błędne, a odmowa nie znajduje uzasadnienia prawnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zajęto stanowisko, że w sprawie zachodzi niedopuszczalność odwołania z przyczyny przedmiotowej. Do przyczyn przedmiotowych niedopuszczalności odwołania Kolegium zaliczyło brak przedmiotu zaskarżenia, wyłączenie możliwości wniesienia środka odwoławczego, czy też wyczerpanie przysługujących środków odwoławczych, a także nieistnienie w sensie prawnym przedmiotu zaskarżenia - nieistnienie decyzji administracyjnej w znaczeniu prawnym w sytuacji, gdy czynność organu nie jest decyzją lecz czynnością materialno-techniczną.
W przekonaniu Kolegium, "nie ulega wątpliwości, że rozpatrywane przez organ l instancji zagadnienie nie stanowi sprawy administracyjnej załatwianej w drodze decyzji administracyjnej, a zatem pismo z [...] października 2006 r. nie jest decyzją w rozumieniu art.127 kpa i nie istnieje prawna możliwość złożenia od niego odwołania w myśl art.127 kpa".
Kolegium wskazało, iż pismo spełniające warunki takie jak oznaczenie organu administracji publicznej jako wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy i podpis organu, może być traktowane jako decyzja, lecz jedynie wówczas, gdy celem tego pisma jest rozstrzygnięcie o istocie sprawy przez konkretyzację prawa i obowiązków znajdujących podstawę w przepisach prawa materialnego regulujących dany stosunek cywilno-prawny.
Zdaniem Kolegium czynność dokonania ujawnienia informacji w ewidencji gruntów jest czynnością materialną -techniczną, którą organ nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach strony a jedynie dokonuje aktualizacji ewidencji, której prowadzenie nie posiada "znamion rozstrzygnięcia sprawy co do istoty".
Wskazując na przepis art.20 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 240, póz. 2027 z późn.zm. oraz § 10 i § 11 Rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków ( Dz.U.Nr 38, póz. 454 ), Kolegium uznało, że powyższe pismo z dnia [...] października 2006 r. jest jedynie pisemnym świadectwem braku dokonania czynności technicznej, co powoduje, że Kolegium nie jest władne skutecznie rozpoznać odwołania.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższe postanowienie wniósł "W." S. A z siedzibą w K. z wnioskiem o jego uchylenie .Skargę oparto na zarzucie naruszenia prawa materialnego a to art. 26 ust.2, art. 21 ust.1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 13 ust.2 pkt 1 lit a i § 47 ust.3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz zarzucie naruszenia przepisów art. 7 ,11 i 107§ 3 kpa.
Zdaniem skarżącego organ l instancji w istocie odmówił wydania orzeczenia, z którego by wynikało, że informacje zawarte we wniosku zostaną ujawnione, przy czym organ twierdził, że żądane co do wpisania informacje, w ogóle nie podlegają ujawnieniu. Skarżący wskazał, ze domagał się ujawnienia ustanowienia służebności drogi koniecznej wynikającego z treści prawomocnych orzeczeń sądowych. Zdaniem skarżącego, skoro wystąpił z wnioskiem o wprowadzenie zmian, odmowa winna zapaść w formie decyzji w postępowaniu administracyjnym, za czym przemawia treść ,, § 47 ust.2 " .W dalszej części skargi wskazując na przepis art.21 ustawy, skarżący skupił się na wykazywaniu interesu prawnego w ujawnieniu w ewidencji gruntów faktu ustanowienia służebności drogi koniecznej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując wcześniej zajęte stanowisko prawne. Odnosząc się do zarzutów skargi za bezzasadny uznało zarzut naruszenia przepisów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył :
Sprawując kontrolę zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem, stosownie do przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, póz. 1270 ze zm. ) - dalej ustawa p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonana na tych zasadach kontrola zaskarżonego postanowienia prowadzi do konstatacji, iż skarga jest uzasadniona aczkolwiek z przyczyn całkowicie odmiennych niż wskazane na jej poparcie.
Zgodnie z przepisem art.145 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach .
Taka sytuacja zachodzi w sprawie, gdyż zaskarżone postanowienie dotknięte jest wadą nieważności przewidzianą przepisem art. 156 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 19 i 20 kpa.
Zgodnie z przepisem art.22 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2005 r. Nr 240, póz. 2027 z poźn.zm. ) prowadzenie ewidencji gruntów i budynków należy do starostów. W miastach na prawach powiatu organem prowadzącym ewidencję jest prezydent miasta. Stosownie do przepisu art. 6 a ust.1 pkt 2 lit b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne - dalej ustawa - starosta wykonując zadania m.in. dotyczące prowadzenia ewidencji gruntów i budynków ( art. 7 d pkt 1 ) na przymiot organu administracji geodezyjnej i kartograficznej.
W myśl przepisu art. 7 "b " ust. 2 pkt 2 powołanej ustawy Wojewódzki Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego ma w rozumieniu przepisów kpa przymiot organu wyższego stopnia w stosunku do organów administracji geodezyjnej i kartograficznej, a zatem względem aktów podejmowanych przez starostę ( prezydenta miasta ), w zakresie m.in. prowadzenia ewidencji gruntów i budynków.
Organem przeto miejscowo i rzeczowo właściwym w świetle art. 127 §2 kpa w zw. z art. 19 i 20 kpa i w zw. z art. 7 "b" ust.2 pkt 2 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, do rozpatrzenia odwołania od pisma - działającego w ramach kompetencji Starosty - Prezydenta Miasta z dnia [...] października 2006 r. był Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.
Do tego organu należy zatem kompetencja do oceny czy zachodzą przesłanki do zastosowania przepisu art. 134 kpa.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w l punkcie sentencji na podstawie art.145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, póz. 1276 z póżn.zm.) wzw. z art. 156 § 1 pkt 1 kpa.
Orzeczenie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania stronie skarżącej reprezentowanej przez pełnomocnika adwokata oparto na przepisach art.200, 205 § 2 i 209 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło