III SA/Kr 329/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Piotr Lechowski Sędziowie WSA Elżbieta Kremer WSA Barbara Pasternak (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 maja 2010 r. sprawy ze skargi J. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 15 stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania skargę oddala Wójt Gminy postanowieniem z dnia [...] 2008r. znak: [...] orzekł o zawieszeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r. nr [...] w sprawie postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy działkami ewid. nr 2356 i 2357, a działkami ewid. nr 2314, 2339, 2340, 2341, 2355, 2359, 2360 położonymi w A. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ I instancji wyjaśnił, że postanowieniem z dnia [...] 2008r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze podjęło na wniosek J. P. zawieszone postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności w/w decyzji Burmistrza Gminy, a tym samym zachodzi przesłanka z art. 97 § 1 pkt 4 kpa uzasadniająca zawieszenie postępowania ze względu na konieczność rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zażalenie na powyższe postanowienie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniósł J. P., podnosząc, że postanowienie to zostało wydane z naruszeniem prawa, ponieważ Wójt Gminy był bezczynny ponad dwa lata i nie załatwił sprawy w terminie określonym przez kpa, jak również w terminie wyznaczonym przez SKO. Zdaniem żalącego się w sprawie nie występuje zagadnienie wstępne z uwagi na przewlekłość postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 15 stycznia 2009r. znak: [...] utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, że podjęcie przez SKO zawieszonego postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r. uzasadnia zawieszenie postępowania przed Wójtem Gminy o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem tej samej decyzji. Kolegium podkreśliło, że tryb stwierdzenia nieważności decyzji nie ogranicza się jedynie do wyeliminowania wadliwej decyzji z obrotu prawnego, ale powoduje uznanie, że decyzja od samego początku nie była zdolna do wywołania skutków prawnych. Tym samym uzasadnione jest przyznanie pierwszeństwa postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji i zawieszenie postępowania wznowieniowego. Skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniósł J. P., zarzucając, że postanowienie to wydano z naruszeniem art. 35 kpa, uchybiając miesięcznemu terminowi załatwienia sprawy. Zdaniem skarżącego Kolegium naruszyło również swoje postanowienie z dnia [...] 2008r. znak: [...], którym to postanowieniem Kolegium wyznaczyło Wójtowi Gminy czternastodniowy termin do załatwienia sprawy. Skarżący stwierdził również, że skarga do Kolegium z dnia 12 grudnia 2008r. na brak załatwienia sprawy, pomimo wezwania z dnia 9 lutego 2009r. do usunięcia naruszenia prawa, również nie została dotychczas załatwiona. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie. Kolegium wyjaśniło, że w sprawie z wniosku J. P. zostało wszczęte postępowanie zarówno przed Wójtem Gminy o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r., jak również przed SKO o stwierdzenie nieważności tej decyzji Burmistrza Gminy. W przedmiocie wznowienia postępowania przed Wójtem Gminy zapadły dwie decyzje (z dnia [...] 2004r. oraz z dnia [...] 2005r.), które zostały uchylone przez SKO, a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Natomiast postępowanie o stwierdzenie nieważności w/w decyzji zostało zawieszone przez SKO postanowieniem z dnia [...] 2006r. W dniu [...] 2008r. SKO wydało postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania o stwierdzenie nieważności w/w decyzji Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r. i dlatego w ocenie Kolegium Wójt Gminy miał podstawy do zawieszenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r., ponieważ skutki prawne decyzji wydanej w wyniku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji są dalej idące niż skutki prawne decyzji podjętej w wyniku wznowienia postępowania. Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów skargi Kolegium wyjaśniło, że miesięczny termin do załatwienia sprawy został uchybiony z uwagi na konieczność wyjaśnienia, czy odwołanie J. P. zostało złożone w ustawowym terminie. Ponadto wbrew twierdzeniu skarżącego Kolegium nie naruszyło własnego postanowienia z dnia [...] 2008r. dotyczącego bezczynności Wójta Gminy w przedmiocie załatwienia wniosku J. P. z dnia 13 marca 2006r., gdyż w postanowieniu tym Kolegium nie przesądziło, jaka powinna być odpowiedź organu i w jakiej formie udzielona. Referendarz sądowy WSA w Krakowie postanowieniem z dnia 5 czerwca 2009r. zwolnił skarżącego od kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "ppsa", sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ppsa. Orzekanie – w myśl art. 135 ppsa - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Z przedstawionych wyżej okoliczności wynika, że w stosunku do ostatecznej decyzji Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r. nr [...] w sprawie postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy działkami ewid. nr 1256, 1257, a działkami ewid. nr 2314, 2339, 2340, 2341, 2355, 2359, 2360 położonymi w A zostały wszczęte dwa postępowania nadzwyczajne, czyli postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania oraz postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji. Stosownie do art. 150 § 1 kpa organem właściwym do wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego w/w decyzją Burmistrza Gminy jest Wójt Gminy. Natomiast stosownie do art. 157 § 1 kpa organem właściwym do wydania rozstrzygnięcia w postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Zatem mamy do czynienia z sytuacją, w której rozstrzygnięcia należą do właściwości dwóch organów administracji publicznej. Niewątpliwie istnieje jednak zależność pomiędzy obydwoma postępowaniami nadzwyczajnymi, ponieważ rozstrzygnięcia, które w nich zapadną będą miały wpływ na byt prawny decyzji Burmistrza Gminy. Nie budzi również wątpliwości teza, że zastosowanie trybu nieważności decyzji powoduje następstwa prawne dalej idące niż zastosowanie trybu wznowienia postępowania (tak m.in. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 18 marca 1998r. sygn. akt II SA 4/98, Lex Omega nr 41832), ponieważ stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej prowadzi do uznania, że od samego momentu jej wydania decyzja nie wywoływała skutków prawnych. W kontrolowanym postępowaniu Wójt Gminy zawiesił postępowanie wznowieniowe odnoszące się do decyzji Burmistrza Gminy z dnia [...] 1993r., ponieważ ta sama decyzja była przedmiotem postępowania przed SKO w przedmiocie stwierdzenia nieważności. W ocenie Sądu było to rozstrzygnięcie prawidłowe, gdyż w takiej sytuacji zachodzą przesłanki do zawieszenia postępowania wznowieniowego opisane w art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Skoro bowiem stwierdzenie nieważności powoduje dalej idące następstwa od wznowienia postępowania, to zasadnym jest rozstrzygnięcie kwestii nieważności przez Kolegium, a dopiero w dalszej kolejności zbadanie podstaw wznowieniowych przez Wójta Gminy. Dlatego też Sąd uznał, że zaskarżone postanowienie Kolegium utrzymujące w mocy postanowienie Wójta Gminy było zgodne z prawem. Odnośnie zarzutów skargi wskazujących na bezczynność organów administracji w postępowaniu wznowieniowym oraz naruszanie przez te organy terminów załatwienia spraw określonych w kpa, należy wyjaśnić, że zarzuty te nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia SKO, ponieważ w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu była prawidłowość postępowania o zawieszeniu postępowania wznowieniowego, a nie bezczynność organów w tym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe okoliczności, orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 151 ppsa.