III SA/Kr 353/11

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. P. o ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi E. P. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 22 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności postanawia: ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym dnia 24 maja 2011 r. na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił brak osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podał, że w jego skład wchodzi jedynie nieruchomość rolna o powierzchni 2,3860 ha. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Utrzymuje się z emerytury wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w łącznej kwocie 1426,65 zl Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że ma 76 lat, jest inwalidą II grupy stałej. Cierpi na rozliczne, wymienione schorzenia. Z uwagi na wiek i stan zdrowia nie jest w stanie dorobić do emerytury. Jest samotny i nie otrzymuje żadnej pomocy. Podnosi, że z uwagi na niską emeryturę, która ledwo starcza na minimalne utrzymanie i konieczne wydatki do życia nie ma pieniędzy na pełnomocnika z wyboru. Określając swoje stałe wydatki podał, że na energię elektryczną przeznacza 142,50 zł, na gaz 104,26 zł, na lekarstwa 222,50 zł. Oprócz tych wydatków ponosi też koszty zakupu żywności, odzieży i obuwia, przejazdów na badania. Do wniosku dołączył kopię orzeczenia zaliczającego skarżącego do drugiej grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia, kopie posiadanych wyników badań, kart informacyjnych, zaświadczeń o stanie zdrowia, karty leczenia szpitalnego, decyzji o waloryzacji emerytury, faktur za energię elektryczną, gaz, wykupione lekarstwa. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Okoliczność, że przed złożeniem obecnego wniosku o ustanowienie adwokata skarżący wcześniej domagał się zwolnienia od kosztów sądowych (k. 22 i n.) które na mocy postanowienia z dnia 29 kwietnia 2011 r. uzyskał (k. 41) nie ma większego znaczenia, po prostu dlatego, że przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa" nie sprzeciwiają się możliwości wielokrotnego składania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Co więcej, ponieważ aktualne żądanie skarżącego nie zachodzi na wcześniej udzielone prawo pomocy jego wniosek można i należy rozpatrzyć tylko w oparciu o przepisy określające przesłanki materialne warunkujące przyznanie prawa pomocy bez potrzeby sięgania do trybu przewidzianego w art. 165 ppsa. Inna rzecz, że wskutek przyjętej taktyki procesowej wniosek skarżącego należy rozpatrywać nie pod kątem przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym lecz pod kątem przesłanki warunkującej przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym a więc z przepisu art. 246 §1 pkt. 1 ppsa. Nie można bowiem tracić z pola widzenia, że w przypadku kolejnego pozytywnego rozstrzygnięcia skarżący mimo iż formalnie wnioskował o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym siłą faktu skorzysta z prawa pomocy w zakresie całkowitym które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (por. art. 245 §2 ppsa). Przyjęciu odmiennej optyki stoją więc na przeszkodzie i argumenty jakie daje się wywieźć z porównania zakresów logicznych przepisów art. 245 §3 i §2 ppsa i zapatrywanie, że obniżenie standardów w takim przypadku, stanowiłoby nieuzasadnione uprzywilejowanie wnioskodawcy składającego dwa następujące po sobie wnioski najpierw poprzez zwolnienie go od kosztów sądowych a następnie poprzez ustanowienie na swoją rzecz kwalifikowanego zastępstwa procesowego w stosunku do wnioskodawców żądających od razu przyznania im prawa pomocy w zakresie całkowitym. Rozważania te gdy chodzi o sytuację skarżącego mają walor li tylko teoretyzujący. Na podstawie złożonego wraz z wnioskiem (art. 243 ppsa) oświadczenia o jakim mowa w art. 252 ppsa – wspartym o przedłożone kopie dokumentów źródłowych - i opierając się na argumentacji zbieżnej z powołaną wcześniej należy podnieść, iż skarżący – nie jest osobą zamożną. Tak bowiem należy postrzegać osobę starszą, samotną, schorowaną, utrzymującą się ze stosunkowo niskiej emerytury. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że w takich warunkach - po opłaceniu mediów oraz wykupieniu lekarstw, które to wydatki pochłaniają znaczną część otrzymywanego przezeń świadczenia – przy obecnym poziomie cen, środki jakimi dysponuje wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. Co oczywiste, w takich warunkach skarżący nie ma możliwości by poczynić stosowne oszczędności. Biorąc pod uwagę wiek skarżącego oraz wskazywane problemy zdrowotne trudno zaś czynić mu zarzuty, że nie stara się poprawić swej sytuacji. Zarazem trudno byłoby wymagać od skarżącego sprzedaży bądź obciążenia należących do niego nieruchomości rolnych albowiem rozporządzenia tego rodzaju godziłby w podstawę egzystencji tego człowieka. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że osoba starsza, borykająca się z problemami zdrowotnymi powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych jak choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. Wszystko to razem wzięte uzasadnia zaś twierdzenie, że aktualnie skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania i z tego względu orzeczono jak w sentencji na podstawie powołanych wyżej przepisów.