III SA/Kr 370/15

PostanowienieWSA w Krakowie2015-05-15

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie strony o stanie majątkowym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) bez konieczności wzywania do składania dodatkowych oświadczeń lub przedkładania dokumentów źródłowych?
Ratio decidendi
Oświadczenie strony o stanie majątkowym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), jeśli pozwala sądowi zorientować się, czy strona jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania, a nie wzbudza istotnych wątpliwości. W sytuacji, gdy koszty sądowe pozostają w dysproporcji do deklarowanego stanu majątkowego strony, sąd może wydać rozstrzygnięcie bez dalszych wezwań.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, oświadczając, że posiada jedynie nieruchomość rolną o powierzchni 2,85 ha i otrzymuje rentę ZUS w wysokości 880 zł. Argumentował, że jego dochody pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i potrzebuje środków na leki ze względu na problemy zdrowotne. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. R. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi S. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Oświadczył, że należy do niego tylko nieruchomość rolna o powierzchni 2,85 ha. Zadeklarował brak zasobów pieniężnych. W rubryce dochody wpisał 880 zł renty ZUS. Uzasadniając swoje starania podniósł, że nie posiada wystarczających dochodów na pokrycie kosztów sądowych. Powiada, że jest pod (opisaną przez siebie) specjalistyczną kontrolą lekarską i potrzebuje środków finansowych na lekarstwa. Nie jest w stanie opłacić kosztów postępowania sądowego, ponieważ dochód jaki posiada pozwala mu tylko na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. zwolnienie od kosztów sądowych pod warunkiem złożenie oświadczenia, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Jednocześnie zwrócenia uwagi wymaga, iż przyjęta przez ustawodawcę konstrukcja prawna opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się co do tego, czy stać ją będzie na uiszczenie wymaganych kosztów oraz nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony do składania dodatkowych oświadczeń lub przedkładania dokumentów źródłowych (arg. ex art. 255 ppsa). Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony najzwyczajniej albo nie będzie stać na pokrycie wymaganych opłat albo odbędzie się to kosztem istotnego uszczuplenia jej majątku to może wydać rozstrzygniecie w przedmiocie zwolnienia bez konieczności dalszych wezwań. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to jest wystarczające do oceny aktualnych możliwości finansowych strony. Te nie rysują się specjalnie dobrze. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług, środki jakie skarżący ma do dyspozycji wystarczają z trudem na opędzenie choćby podstawowych potrzeb. Okoliczność, że należy do niego wykazanie nieruchomość rolna nie zmienia tego oglądu. Trudno bowiem wymagać sprzedaży bądź obciążenia tego majątku celem zdobycia środków na pokrycie kosztów sądowych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że osoba mająca problemy zdrowotne powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań nawet jeśli Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg nierefundowanych kosztów dodatkowych. Sytuacja taka w sposób naturalny ogranicza zaś spektrum rozporządzeń możliwych do dokonania przez skarżącego. Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono zatem skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło