III SA/Kr 374/08

WyrokWSA w Krakowie2008-08-27

Skład orzekający: Halina Jakubiec, Grażyna Danielec, Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyznanie tymczasowego miejsca noclegowego w noclegowni może zastępować stałe miejsce zamieszkania, a jeśli nie, to czy istnieją przesłanki do przedłużenia pobytu ponad okres wskazany w decyzji?
Ratio decidendi
Prawo do schronienia, w tym tymczasowego miejsca noclegowego w noclegowni, ma charakter okresowy i nie może zastępować stałego miejsca zamieszkania. Choć stan zdrowia skarżącego może uzasadniać dalsze leczenie w danym mieście, nie stanowi to przeszkody do ubiegania się o przyznanie czasowego schronienia na kolejny okres, jeśli zajdzie taka konieczność. Kwestie związane z rozliczeniem wydatków gminnych należą do właściwości sądu powszechnego.
Stan faktyczny
Skarżący J. R. otrzymał świadczenie w formie czasowego schronienia w noclegowni oraz zwolnienie z odpłatności za pobyt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, uwzględniając odwołanie skarżącego, przedłużyło okres pobytu w noclegowni ze względu na konieczność leczenia i rehabilitacji. Skarżący w skardze do WSA domagał się dalszego przedłużenia pobytu, wskazując na swoją trudną sytuację zdrowotną i życiową. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Jakubiec (spr.) Sędziowie NSA Grażyna Danielec WSA Ewa Rynczak Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie świadczenia w formie schronienia oraz zwolnienia z odpłatności za pobyt w placówce skargę oddala Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] znak [...] - wydaną na podstawie art. 25, 48 ust. 1 i 2, 101, 102, 10-6, 109 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593), § 1 rozporządzenia z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950), § 4 – 7 uchwały Nr [...] Rady Miasta z dnia 16 marca 2005r. w sprawie organizacji oraz szczegółowych zasad ponoszenia odpłatności za pobyt w ośrodkach wsparcia i Ośrodku Interwencji Kryzysowej – zmieniając decyzję Nr [...] z dnia [...] – przyznał J. R. świadczenie w formie czasowego schronienia w okresie od dnia 10.08.2007r. do 11.11.2007r. realizowanego w Noclegowni dla Bezdomnych, następnie zwolnił go z płatności za pobyt w czasie wyżej wskazanym i wskazał, że w ramach przyznanego świadczenia przysługuje mu miejsce noclegowe wyposażone w niezbędny sprzęt i bieliznę pościelową, miejsce na przechowanie rzeczy osobistych, możliwość korzystania z urządzeń kuchennych i łazienkowych, pomoc pracownika socjalnego, psychologa, prawnika i terapeuty. Wskazano, iż zmiana w stosunku do decyzji z [...] w zakresie końcowego terminu pobytu w noclegowni uzasadniona jest koniecznością leczenia skarżącego. J. R., odwołując się od powyższej decyzji, wniósł o przedłużenie pobytu w noclegowni z uwagi na wymóg rehabilitacji prowadzonej w K., będącej następstwem przesunięcia się protezy skarżącego po prawej stronie biodra. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] znak [...] ( wydaną na podstawie art. 48 ust. 1 i 2, 101 ustawy o pomocy społecznej i art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) uchyliło zaskarżoną decyzję w części dotyczącej końcowego terminu przyznanego świadczenia i orzekło w ten sposób, że przyznało skarżącemu świadczenie w okresie od 10.08.2007r. do 30.04.2008r. W pozostałym zakresie utrzymało decyzję w mocy. Organ podkreślił, iż nadal istnieją przesłanki do zastosowania art. 101 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej uzasadnione szczególną sytuacją osobistą skarżącego. Z uwagi na okoliczność, iż skarżący miał rozpocząć od 26.11.2007r. rehabilitację w Centrum Rehabilitacji oraz z uwagi na konieczność zapewnienia miejsca pobytu skarżącemu przez okres zimowy - organ przedłużył termin pobytu w noclegowni do 30.04.2008r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28.02.2008r. J. R. podniósł, że orzekający w sprawie organ II inst. nie wyjaśnił wszystkich okoliczności sprawy, gdyż nie wziął pod uwagę faktu, że po operacji stawów biodrowych wymaga rehabilitacji prowadzonej cyklicznie przez okres co najmniej dwóch lat, co uzasadnia pobyt w noclegowni przez czas dłuższy niż orzeczony. Wskazał również, że znajduje się w tragicznej sytuacji życiowej, bowiem pozbawiony jest domu, miejsca do pracy, dokumentów, pozostaje przy tym bezrobotnym. Ocenił swą sytuację jako szczególną w rozumieniu art. 101 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej, która jest przesłanką do wydania decyzji w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej przez Gminę, która nie jest właściwą w rozumieniu art. 101 ust. 2 ustawy (brzmiącym: w przypadku osoby bezdomnej właściwą miejscowo jest gmina ostatniego miejsca zameldowania tej osoby na pobyt stały). Podkreślił, że z uwagi na problemy zdrowotne posiada trudności ze znalezieniem pracy a ze strony jedynej osoby z rodziny, z która utrzymuje kontakt czyli ze strony siostry, nie posiada wsparcia finansowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi. Organ podniósł, że gmina na podstawie ustawy o pomocy społecznej ma obowiązek do zapewnienia jedynie tymczasowego miejsca noclegowego, a pojęcie "tymczasowe miejsce noclegowe" nie oznacza schronienia czasowego aż na dwa lata. Dodał, że po upływie okresu, na jaki przyznano świadczenie, skarżący może złożyć kolejny wniosek o przyznanie pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymippsa (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy wskazanej jako pierwsza Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tak określonej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Wobec powyższego, w ocenie Sądu skarga J. R. nie może być uwzględniona. Prawo do schronienia ujęte jest jako jedna z form świadczeń niepieniężnych z zakresu pomocy społecznej (stanowi o tym art. 36 ust. 2 pkt i ustawy o pomocy społecznej), przy czym istotą tego prawa jest, zgodnie z art. 48 ust. 2 tej ustawy, przyznanie tymczasowego miejsca noclegowego. Prawo do schronienia nie zostało w bliższy sposób sprecyzowane co do treści. Jego zakres odzwierciedlony jest przez katalog placówek, w których następuje jego realizacja. Obejmuje on: noclegownię, schronisko, dom dla bezdomnych oraz inne miejsca przeznaczone do udzielana schronienia. Odnosząc się do podstawowego zarzutu skarżącego nadmienić należy, że Sąd ocenia zaskarżoną decyzję, biorąc pod uwagę stan prawny i faktyczny na dzień jej wydania - a mając to na uwadze należy podkreślić, że decyzja w słuszny sposób ujęła charakter przedmiotowego świadczenia. Określenie "tymczasowe" miejsce noclegowe znaczy tyle, że udzielenie tego rodzaju miejsca jest odpowiedzią na pewien szczególny stan, w jakim znajduje się osoba potrzebująca z racji braku miejsca, w którym mogłaby zamieszkać. Miejsce w noclegowni nie może jednak zastępować miejsca zamieszkania. Sąd ma na uwadze, że argumentem przemawiającym za pozostaniem skarżącego w noclegowni w K., czyli w mieście gdzie na bieżąco jest leczony pozostaje stan zdrowia, a w przypadku zaistnienia konieczności dalszego leczenia i pozostawania w K., decyzje stanowiące przedmiot postępowania, nie stanowią przeszkody w ubieganiu się o przyznanie czasowego schronienia na kolejny okres. Należy mieć na uwadze, że świadczenia polegające na zapewnieniu tymczasowego miejsca noclegowego mają charakter jedynie okresowy. Odnośnie wniosku skarżącego o zobowiązanie gminy U. D. do pokrycia kosztów jego pobytu w noclegowni– należy wskazać, że stanowiący o obowiązku zwrotu wydatków gminie, która przyznała świadczenia w miejscu pobytu art. 101 ust. 7 ustawy o pomocy społecznej nie odnosi do organów decydujących w przedmiocie świadczeń z pomocy społecznej, lecz do samych gmin, czyli do osób prawnych i dlatego wszelkie kwestie związane z rozliczeniem wydatków leżą w gestii sądu powszechnego – stanowią bowiem w ogólnym pojęciu sprawę cywilną. Wobec powyższego, w ocenie Sądu wydane przez Prezydenta Miasta oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzje nie naruszają prawa materialnego, nie dopatrzono się uchybień mogących mieć istotny wpływ na wynik postępowania, dlatego skarga J. R. na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło