III SA/Kr 380/11

PostanowienieWSA w Krakowie2012-09-14

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest dopuszczalny, jeśli strona została już prawomocnie zwolniona od tych kosztów w całości w innej sprawie, a prawo pomocy nie zostało cofnięte?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych jest oczywiście bezcelowy i podlega umorzeniu, jeśli strona została już prawomocnie zwolniona od kosztów sądowych w całości w innej sprawie, a prawo pomocy nie zostało cofnięte. Jednakże, bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów nie wpływa na możliwość przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, jeśli strona nie jest w stanie ponieść kosztów jego ustanowienia bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni podała, że mieszka sama, posiada jedynie mieszkanie lokatorskie, nie ma zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, a jej miesięczny dochód wynosi 691 zł renty. Sąd, kierując się informacjami znanymi z urzędu, ustalił, że skarżąca korzysta ze wsparcia pomocy społecznej, jest niepełnosprawna, niezdolna do pracy i otrzymuje rentę inwalidzką. Wcześniej została już prawomocnie zwolniona od kosztów sądowych w całości.
Rozstrzygnięcie
I. Umorzono postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 14 września 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. – B. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. W. – B. na postanowienie Wojewody z dnia 21 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie uznania zażalenia za nieuzasadnione postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. W sporządzonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżąca zaznaczyła iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób z którymi pozostawałaby we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podała, że oprócz 61 metrowego mieszkania lokatorskiego nie ma żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego oszacowała na kwotę 691 zł renty. Uzasadniając swoje starania wyraziła głębokie zaniepokojenie sygnalizowanymi przez siebie okolicznościami. Ze względu na fakt, że strona inicjuje przed tutejszym sądem administracyjnym szereg postępowań więc okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, iż skarżąca korzysta ze wsparcia pomocy społecznej. Boryka się z problemem niepełnosprawności i długiej choroby. Jest osobą niezdolną do podjęcia zatrudnienia. Otrzymuje rentę inwalidzką. Mieszka sama. Ostatnio za mieszkanie lokatorskie płaciła ok. 364 zł. Do tego dochodzą niewielkie, kilkunastozłotowe wydatki na prąd i gaz. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zacząć wypada od tego, że skoro postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2011 r. sygn. akt. III SA/Kr 380/11 skarżąca została już prawomocnie zwolniona od kosztów sądowych w całości (k. 48) i jeśli udzielone jej w tym zakresie prawo pomocy nie zostało cofnięte, co w sposób oczywisty dokumentują akta sprawy, to w takiej sytuacji procesowej działaniem oczywiście bezcelowym było składanie przez skarżącą kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. O bezprzedmiotowości takiego wniosku przesądza bowiem aktualizowana okolicznościami faktycznymi realna możliwość uzyskania takiego zwolnienia. Z tych względów należało więc postanowić jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 161 §1 pkt. 3 ppsa w związku z art. 258 §1 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku skarżącej w tej części pozostaje bez wpływu na drugie ze zgłoszonych żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie bowiem z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją takiego stanu rzecz jest więc, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, można przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 ppsa in fine). Oczywiście po dokonaniu ustaleń, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów ustanowienia takiego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt. 2 ppsa). Realia niniejszej sprawy stwarzają podstawy do takich ustaleń. Oświadczenie skarżącej uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej obrazuje, że skarżąca nie należy do osób zamożnych. Z zasad doświadczenia życiowego wynika bowiem, że po opłaceniu stałych wydatków środki jakimi dysponuje wystarczają jej na skromną egzystencję. Biorąc pod uwagę kondycję zdrowotną skarżącej i związane z tym ograniczenia funkcjonalne trudno wymagać od niej jakiś zasadniczych działań nakierowanych na poprawę swojej sytuacji materialnej. Mając to na uwadze ustanowiono więc dla skarżącej zgodnie z wnioskiem adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego orzekając jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło