III SA/Kr 387/16

PostanowienieWSA w Krakowie2016-05-17

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej zasiłku celowego specjalnego powinien zostać umorzony, a wniosek o ustanowienie radcy prawnego uwzględniony?
Ratio decidendi
Postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ sprawy z zakresu pomocy społecznej są ustawowo zwolnione z ponoszenia kosztów sądowych. Wniosek o ustanowienie radcy prawnego został uwzględniony, ponieważ sytuacja materialna i zdrowotna skarżącego, mimo pewnych nieścisłości w oświadczeniu, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zasiłku celowego specjalnego. Wskazał na swoją niepełnosprawność, niskie dochody (renta w wysokości 1086 zł) oraz wysokie koszty leczenia i rehabilitacji. Do wniosku dołączył orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organ administracyjny dysponował informacjami o wspólnych dochodach rodziny (2220,82 zł) i rozdzielności majątkowej małżonków.
Rozstrzygnięcie
I. umorzono postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowiono na rzecz skarżącego radcę prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skarg M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 18 stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego specjalnego postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić na rzecz skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych. W złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, oświadczając, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidocznił podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Określając swój majątek i stan majątkowy żony podał, iż nie posiadają nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. W rubryce dochody zadeklarował swoją rentę w wysokości 1086 zł. Uzasadniając swoje starania podał, że jest osobą niepełnosprawną, sparaliżowaną, posiadającą I grupę inwalidztwa ze znacznym stopniem niepełnosprawności. Powiada, że jego dochód to renta z KRUS w wysokości 1086 zł z czego połowę przeznacza na wykup lekarstw a drugą na rehabilitacje, leczenie i wyżywienie w związku z czym nie stać go na pokrycie kosztów sądowych i pełnomocnika. Do wniosku dołączył kopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności potwierdzającą fakt zaliczenia skarżącego do osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, na stałe, wymagającej m.in. konieczności zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, środki pomocnicze oraz pomoce techniczne, ułatwiające funkcjonowania a także konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W oparciu o przedstawione przez organ wraz ze skargą akta administracyjne okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, że skarżący wspólnie z zoną zamieszkuje w domu należącym do syna, nie ponosi kosztów utrzymania domu, prowadzi odrębne od syna gospodarstwo domowe, pozostaje w leczeniu, koszty rehabilitacji i leków to ok. 1300 zł miesięcznie. Wyliczony przez pracownika łączny dochód rodziny to 2220,82 zł (vide: kwestionariusz rodzinnego wywiadu środowiskowego cześć IV z 03.12.2015 r.) Małżonkowie od 2012 r. mają rozdzielność majątkową (vide: oświadczenie E. G. z 24.11.2015 r. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 §1 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W konsekwencji uznania, że strona korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków – rozpoznanie wniosku w tym zakresie jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Co się natomiast tyczy żądanego ustanowienia radcy prawnego, to stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym o ile nie jest w stanie ponieść tych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej jest wystarczające do oceny aktualnej sytuacji skarżącego i jego możliwości płatniczych. Pewne nieścisłości w oświadczeniu skarżącego oraz nadinterpretacje małżonków (np. zawarcie małżeńskiej umowy majątkowej wyłączającej w małżeństwie wspólność ustawową i wprowadzającej rozdzielność majątkową małżeńską pozostaje bez wpływu na prawa i obowiązki małżonków wynikające m.in. z art. 23 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego – przyp. RWSA) nie mają większego znaczenia. Skarżący nie należy bowiem do osób zamożnych. Boryka się przy tym z określonymi problemami natury zdrowotnej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika zaś, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakie małżonkowie mają do dyspozycji po opłaceniu przez skarżącego kosztów leczenia i rehabilitacji wystarczają w zadzie tylko na opędzenie podstawowych potrzeb bytowych. Uwzględniając to wszystko udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jego rzecz radcę prawnego, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego. Z przytoczonych względów orzeczono jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło