III SA/Kr 388/18

WyrokWSA w Krakowie2018-11-28

Skład orzekający: Ewa Michna, Barbara Pasternak, Bożenna Blitek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy studentowi, który po ukończeniu studiów pierwszego stopnia kontynuuje naukę na studiach drugiego stopnia w celu uzyskania tytułu magistra, przysługuje stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, jeśli okres kontynuacji nauki przekroczył trzy lata?
Ratio decidendi
Studentowi, który po ukończeniu studiów pierwszego stopnia kontynuuje naukę na studiach drugiego stopnia w celu uzyskania tytułu magistra, przysługują świadczenia pomocy materialnej, w tym stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat od rozpoczęcia tych studiów. Po upływie tego trzyletniego okresu prawo do świadczeń wygasa, nawet jeśli student nadal posiada status studenta studiów drugiego stopnia.
Stan faktyczny
Student J. P. ubiegał się o przyznanie stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych na rok akademicki 2017/2018. Organ I instancji odmówił przyznania stypendium, wskazując, że student kontynuuje naukę na studiach drugiego stopnia od dziewięciu lat, co przekracza ustawowe trzyletnie ograniczenie po ukończeniu studiów pierwszego stopnia. Odwołanie studenta zostało utrzymane w mocy przez organ II instancji. Student zaskarżył decyzję do WSA, argumentując, że stypendium ma charakter wyrównawczy, a organ błędnie interpretuje przepisy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Michna Sędziowie WSA Barbara Pasternak (spr.) WSA Bożenna Blitek Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 listopada 2018 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Odwoławczej Komisji Stypendialnej Uniwersytetu z dnia 5 lutego 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium socjalnego I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata M. R. tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych podwyższoną o podatek od towarów i usług przewidziany dla tego rodzaju czynności. Decyzją z dnia [...] 2017 r. ([...]) działając na podstawie art. 173 ust. 1 pkt 2, art. 175 ust. 1 i 4, art. 180, 184 ust. 5, art. 207 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2016 r., po1842 ze zm.) w zw. z § 3-13 i §21-22 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów studiów Stacjonarnych i niestacjonarnych Uniwersytetu (Zarządzenie nr 105 Rektora z dnia 16 października 2017 r. zw. dalej Regulaminem), oraz art. 104 i 107 kpa, Wydziałowa Komisja Stypendialna Wydziału [...] nie przyznała J. P. stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych na rok akademicki 2017/2018. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podał, że wnioskodawca, student na kierunku zarządzanie, studia drugiego stopnia, złożył wniosek o przyznanie stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych na rok akademicki 2017/2018 oraz przedłożył wydane przez właściwy organ orzeczenie potwierdzające lekki stopień niepełnosprawności ważne na okres do: 30 czerwca 2018 r. Komisja ustaliła, że wnioskodawca po ukończeniu studiów pierwszego stopnia, kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra przez okres co najmniej trzech lat. Oznacza to, że wnioskodawcy w roku akademickim 2017/2018, zgodnie z art. 184 ust. 5 Ustawy o szkolnictwie wyższym nie przysługują już świadczenia pomocy materialnej, w tym stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych. Od ww. decyzji J. P. złożył odwołanie podnosząc, że Komisja niewłaściwie zinterpretowała art. 185 ust. 5 ww. ustawy uznając, że okres trzech lat, przez który można otrzymywać świadczenia pomocy materialnej po ukończeniu jednego kierunku studiów na studiach zmierzających do uzyskania tytułu zawodowego magistra dotyczy lat studiowania. W opinii odwołującego się okres ten dotyczy trzech lat pobierania świadczeń, a odwołujący się ten wymóg spełnia. J. P. wskazał, że wykluczeniem prawa do pobierania świadczenia byłoby ukończenie studiów drugiego stopnia z tytułem magistra, co także nie ma miejsca w rozpatrywanej sprawie. Na potwierdzenie słuszności swojego stanowiska powołał wyjaśnienia zamieszczone na stronie Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku sygn. akt II SA/Bk 203/13. Decyzją z dnia 5 lutego 2018 r. ([...]) na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa w zw. z art. 173 ust. 1 pkt 2, art. 175, 180, 207 ust. 1 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym w zw. z §§ 3-13, §21-22 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla studentów studiów stacjonarnych i niestacjonarnych Uniwersytetu, Odwoławcza Komisja Stypendialna utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy podał, co następuje: J. P. odbywa w roku akademickim 2017/2018 studia na kierunku zarządzanie, specjalność zarządzanie zasobami ludzkimi, studia niestacjonarne drugiego stopnia (l rok). W latach akademickich 2005/2006 i 2006/2007 wW. odbywał studia na kierunku zarządzanie w administracji publicznej, studia niestacjonarne drugiego stopnia, a w latach akademickich 2009/2010, 2010/2011, 2011/2012, 2012/2013, 2013/2014 oraz 2014/2015 odbywał studia na kierunku zarządzanie w administracji publicznej, studia niestacjonarne drugiego stopnia (studiów tych nie ukończył), będąc przez siedem lat studentem 2 roku studiów. Z powyższych ustaleń wynika, że odwołujący się był studentem na studiach drugiego stopnia na Uniwersytecie przez osiem lat a obecnie posiada status studenta studiów drugiego stopnia dziewiąty rok. Organ wskazał, że godnie z art. 184 ust. 5 ww. ustawy studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173, chyba że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat. Przepis art. 184 ust. 5 ustawy wprowadza ograniczenia w prawie studenta do pobierania świadczeń pomocy materialnej po ukończeniu jednego kierunku studiów. Wśród nich znajduje się brak możliwości pobierania świadczeń pomocy materialnej po ukończeniu studiów pierwszego stopnia na kolejnych studiach pierwszego stopnia, czy też w przypadku uzyskania tytułu zawodowego magistra. Po ukończeniu jednego kierunku studiów (pierwszego stopnia) świadczenia są należne wyłącznie w przypadku kontynuowania nauki w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego (dalej "magistra" oznacza "magistra lub równorzędnego"), czyli na studiach drugiego stopnia lub jednolitych magisterskich. Jednocześnie, nawet jeżeli student spełnia ten warunek nie może korzystać ze świadczeń bezterminowo - ustawodawca jednoznacznie uzależnia prawo do otrzymywania świadczeń, o których mowa w art. 173 ustawy, od kontynuacji nauki w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra przez okres nie dłuższy niż trzy lata. Uprawnienie do otrzymywania świadczeń przysługuje zatem studentowi, który ukończył już jeden kierunek studiów, przez okres trzech lat od rozpoczęcia studiów zmierzających do uzyskania tytułu zawodowego magistra. Okres trzyletni został wprowadzony, by ograniczyć uprawnianie do pobierania świadczeń do niezbędnego minimum umożliwiającego uzyskanie przez obywatela wykształcenia bez nadużywania przyznanego prawa do świadczeń. Państwo wspiera obywatela w uzyskaniu możliwie najwyższego wykształcenia - może on podjąć studia jednolite magisterskie i pobierać świadczenia bez ograniczenia czasowego, aż do uzyskania tytułu magistra, może także podjąć studia pierwszego stopnia i pobierać świadczenia bez ograniczeń czasowych aż uzyska tytuł licencjata lub równorzędny, jednak w przypadku gdy zdecyduje się zdobyć drugi stopień kwalifikacji po uzyskaniu pierwszego stopnia kwalifikacji ma na to trzy lata - z prawem do świadczeń. Biorąc pod uwagę czas trwania studiów drugiego stopnia (od trzech do sześciu semestrów - art. 166 ust. 4 ustawy), okres trzech lat, przez który studentowi przysługuje uprawnienie do pobierania świadczeń pomocy materialnej jest wystarczający, aby uzyskać tytuł magistra, a jednocześnie motywujący do ukończenia studiów w przewidzianym terminie i jak najszybszego wejścia na rynek pracy. To od studenta kontynuującego naukę zależy, czy w okresie 3 lat od podjęcia studiów zmierzających do uzyskania tytułu magistra będzie korzystał ze świadczeń pomocy materialnej (nie tylko stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych) - uprawnienie przysługuje mu od momentu podjęcia studiów zmierzających do uzyskania tytułu magistra. Nie jest to jednak gwarancja otrzymywania świadczeń przez 3 lata - tzn. student musi spełniać także inne kryteria niezbędne do przyznania danego świadczenia, zatem fakt czy student z tego prawa rzeczywiście korzystał należy uznać za niewpływający na rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy. Do okresu 3 lat, o którym mowa w przepisie zaliczyć należy wszystkie okresy, w których dana osoba posiadała status studenta na studiach prowadzących do uzyskania tytułu magistra lub równorzędnego. O tym, że sformułowanie "jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat" odnosi się do czasu kontynuowania studiów w celu uzyskania tytułu magistra (a nie do okresu otrzymywania świadczeń pomocy materialnej) przesądza także - w ocenie Komisji - użycie przez ustawodawcę w tym miejscu słowa "lat" (w znaczeniu, w którym rok to jednostka czasu odpowiadająca 12 miesiącom). Zgodnie z art. 184 ust. 2 ustawy stypendia, o których mowa w art. 173 ust. 1 pkt 1-3, są przyznawane na semestr lub na rok akademicki, a stypendium, o którym mowa w art. 173 ust. 1 pkt 4 - na rok akademicki. Stosownie zaś do ust. 1 tego artykułu student może otrzymywać stypendia, o których mowa w art. 173 ust. 1 pkt 1-3, w danym roku akademickim przez okres do dziesięciu miesięcy, a gdy rok studiów trwa jeden semestr - przez okres do pięciu miesięcy. Gdyby przyjąć, że 36 miesięcy odnosi się do okresu, przez który można otrzymywać świadczenia pomocy materialnej, a stypendia można pobierać do 10 miesięcy w roku akademickim, należałoby konsekwentnie stwierdzić, że każdy student, który spełnia kryteria określone w art. 184 ust. 5 ustawy i pozostałe wymogi formalne dotyczące konkretnego świadczenia, może pobierać świadczenia przez 3 pełne lata akademickie i 6 miesięcy z czwartego roku akademickiego. Trudno jednak bronić racjonalności ustawodawcy, który wprowadzałby tak nielogiczne czasowe ograniczenie, skoro studia drugiego stopnia mogą trwać od trzech do sześciu semestrów (a jednolite magisterskie przynajmniej dziewięć do dwunastu semestrów). Nie ma też podstaw, by uznać, że ustawodawca posługując się słowem "lat" chciał użyć pojęcia "lat akademickich". Powyższe rozumowanie wzmacnia zatem wskazaną wykładnię art. 184 ust. 5 ustawy, zgodnie z którą sformułowanie "jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat" odnosi się do czasu kontynuowania studiów w celu uzyskania tytułu magistra, nie zaś do czasu pobierania świadczeń. W załączonej przez skarżącego informacji o świadczeniach pomocy materialnej i warunkach ich otrzymywania zamieszczonej przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego zawarte jest sformułowanie "studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów nie przysługują świadczenia pomocy materialnej dla studentów. Wyjątek stanowi kontynuowanie studiów po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego. Wówczas świadczenia pomocy materialnej studentowi przysługują, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat". Komisja nie kwestionuje, że J. P. przysługiwało uprawnienie do otrzymywania świadczeń pomocy materialnej przez okres trzech lat ("świadczenia przysługują"), jednak skorzystał on z tego prawa tylko przez rok (jak wynika z danych zgromadzonych w Uniwersyteckim Systemie Obsługi Studiów), a obecnie kontynuuje naukę na studiach zmierzających do uzyskania tytułu magistra dziewiąty rok. Organ wskazał nadto, że powołany przez skarżącego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku (sygn. akt II SA/Bk 203/13) dotyczy innego stanu faktycznego. W tam ustalonym stanie faktycznym komisja stypendialna odmówiła przyznania świadczenia studentowi studiów jednolitych magisterskich na kierunku lekarsko-dentystycznym, który był absolwentem studiów pierwszego stopnia na kierunku techniki dentystyczne, powołując się na fakt, iż student ten ukończył już jeden kierunek studiów i kontynuuję naukę na innym kierunku studiów na studiach jednolitych magisterskich. W rozpatrywanej sprawie Komisja nie odmawia skarżącemu świadczenia ze względu na kontynuowanie nauki na innym kierunku studiów - prawdą jest iż naukę można kontynuować na studiach zmierzających do uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego (drugiego stopnia lub jednolitych magisterskich) na dowolnym kierunku po ukończeniu studiów pierwszego stopnia na dowolnym kierunku. Komisja nie odmawia także odwołującemu świadczenia, ponieważ ukończył już jeden kierunek studiów. W powołanym wyroku sąd wskazał: "Wynikające z art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym prawo absolwenta studiów l stopnia kontynuującego kształcenie w celu uzyskania tytułu magistra lub równorzędnego do otrzymywania pomocy stypendialnej doznaje jedynie ograniczenia czasowego (nie dłużej niż przez 3 lata)". Należy stwierdzić, iż w rozpatrywanej sprawie okres trzech lat upłynął - student skorzystał tylko w jednym roku akademickim z przysługującego mu uprawnienia, ale uprawnienie przysługiwało mu przez trzy lata. Na powyższe rozstrzygnięcie J. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz skierowanie jej do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przepisanych. Według skarżącego organ wydający decyzję błędnie interpretuje charakter stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych jako motywacyjnego, podczas gdy ma ono charakter pomocy na wyrównanie szans. Organ wydający decyzję utrzymuje, że student posiadał prawo otrzymywania stypendium przez okres trzech lat, podczas gdy student nie posiadał w tym czasie statusu studenta. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kpa, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Przeprowadzona według powyższych zasad i kryteriów sądowa kontrola zaskarżonej decyzji nie potwierdziła postawionego w skardze zarzutu wydania jej z naruszeniem prawa. Zgodnie z art. 173 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz.U. z 2017 r. poz. 2183 zwanej dalej "ustawą"), obowiązującym w dacie orzekania przez organy, student może ubiegać się o pomoc materialną ze środków przeznaczonych na ten cel w budżecie państwa w formie: 1) stypendium socjalnego; 2)stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych; 3) stypendium rektora dla najlepszych studentów; 4) stypendium ministra za wybitne osiągnięcia. Określone w art. 173 ust. 1 ustawy prawo do pomocy materialnej przysługuje zatem studentowi, czyli osobie kształcącej się na studiach wyższych (art. 2 ust. 1 pkt 18 k ustawy), które ustawa definiuje jako studia pierwszego stopnia, studia drugiego stopnia lub jednolite studia magisterskie, prowadzone przez uczelnię do tego uprawnioną (art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy). Ww. ustawa w art. 184 ust. 5 ustanawia jednak przesłankę negatywną, której spełnienie przesądza o braku możliwości przyznania studentowi stypendium. Zgodnie z treścią tego przepisu, studentowi, który po ukończeniu jednego kierunku studiów kontynuuje naukę na drugim kierunku studiów, nie przysługują świadczenia, o których mowa w art. 173, chyba, że kontynuuje on studia po ukończeniu studiów pierwszego stopnia w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, jednakże nie dłużej niż przez okres trzech lat. Norma zawarta w tym przepisie prawa jednoznacznie wskazuje, że uprawnienie studenta do uzyskania m.in. stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych wygasa z chwilą ukończenia przez studenta jednego kierunku studiów, jeżeli student po ukończeniu studiów pierwszego stopnia nie kontynuuje tych studiów w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra. Jeżeli przesłanka kontynuacji jest spełniona, może ubiegać się o przyznanie stypendium nie dłużej jednak, niż przez okres trzech lat. Okres trzech lat odpowiada okresowi studiów drugiego stopnia (art.166 ust. 4 ustawy). Warunkiem wskazanego w tym przepisie prawa do stypendium jest zatem kontynuacja, jednakże nie dłużej niż przez okres 3 lat studiów w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra (lub równorzędnego). Warto również zwrócić uwagę na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 listopada 2013 r. sygn. K 40/12, stwierdzający, iż "art. 184 ust. 5 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym w zakresie, w jakim wyłącza prawo studentów kontynuujących naukę na drugim kierunku po ukończeniu jednego kierunku studiów do otrzymywania stypendiów, o których mowa w art. 173 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, jest zgodny z art. 32 ust. 1 w związku z art. 2 i art.70 ust. 4 Konstytucji. Nadto w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, iż kontynuacja, o której mowa w art. 185 ust. 5 ustawy może obejmować również podjęcie jednolitych studiów umożliwiających uzyskanie tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego (np. wyrok WSA w Białymstoku z 13 sierpnia 2013 r. sygn. II SA/Bk 203/13). Z powyższego wynika, że oba warunki tj. kontynuowanie studiów w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego i 3 letni okres, są w tym przepisie zespolone, co oznacza, że uprawnienie do stypendium nie przysługuje po upływie trzech lat od rozpoczęcia kontynuacji. W niniejszej sprawie skarżący odbywa w roku akademickim 2017/2018, na kierunku zarządzanie, specjalność zarządzanie zasobami ludzkimi, studia niestacjonarne drugiego stopnia (l rok). W latach akademickich 2005/2006 i 2006/2007 wW. odbywał studia na kierunku zarządzanie w administracji publicznej, studia niestacjonarne drugiego stopnia, a w latach akademickich 2009/2010, 2010/2011, 2011/2012, 2012/2013, 2013/2014 oraz 2014/2015 odbywał studia na kierunku zarządzanie w administracji publicznej, studia niestacjonarne drugiego stopnia (studiów tych nie ukończył), będąc przez siedem lat studentem 2 roku studiów. Z powyższego wynika, że skarżący był studentem na studiach drugiego stopnia na Uniwersytecie przez osiem lat, a obecnie posiada status studenta studiów drugiego stopnia dziewiąty rok. Jednocześnie organ ustalił, że przyznanie skarżącemu stypendium specjalnego dla osób niepełnosprawnych w roku akademickim 2017/2018 byłoby sprzeczne z art. 184 ust. 5 ustawy, ponieważ oznaczałoby, że skarżącemu przysługuje uprawnienie do świadczeń pomocy materialnej podczas dziewiątego roku kontynuowania nauki na studiach zmierzających do uzyskania tytułu zawodowego magistra po ukończeniu studiów pierwszego stopnia, podczas gdy uprawnienie to przysługuje przez trzy lata (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2018 r., II SA/Wa 1147/17, LEX nr 2540799). Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko organu stypendialnego, że po ukończeniu jednego kierunku studiów (pierwszego stopnia) świadczenia są należne wyłącznie w przypadku kontynuowania nauki w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra lub równorzędnego, czyli na studiach drugiego stopnia lub jednolitych magisterskich. Jednocześnie nawet jeżeli student spełnia ten warunek nie może korzystać ze świadczenia bezterminowo - ustawodawca jednoznacznie uzależnia prawo do otrzymywania świadczeń, o których mowa w art. 173 ustawy od kontynuacji nauki w celu uzyskania tytułu zawodowego magistra przez okres nie dłuższy niż trzy lata. Uprawnienie do otrzymywania świadczeń przysługuje zatem studentowi, który ukończył już jeden kierunek studiów, przez okres trzech lat od rozpoczęcia studiów zmierzających do uzyskania tytułu zawodowego magistra. Nie istotne jest przy tym, czy student kontynuuje naukę na studiach zmierzających do uzyskania tytułu magistra na takim samym kierunku, na jakim odbywał studia pierwszego stopnia, czy też na innym kierunku. W tej kwestii ustawa nie zawiera żadnych ograniczeń. Dopuszczalne jest pobieranie stypendium, o które ubiegał się skarżący także wówczas, gdy student podjął studia magisterskie na kierunku innym, aniżeli kierunek ukończonego pierwszego stopnia. Ograniczenie, które ustanawia przepis art. 184 ust. 5 ustawy zostało wprowadzone przez ustawodawcę w sposób celowy i przemyślany - okres trzech lat, przez który studentowi przysługuje uprawnienie do pobierania świadczeń pomocy materialnej jest wystarczających aby uzyskać tytuł magistra, a jednocześnie motywujący do ukończenia studiów w przewidzianym terminie i jak najszybszego wejścia na rynek pracy. W konsekwencji bezzasadne okazały się również zarzuty skarżącego. Powtórzyć należy, że organy stypendialne nie analizują charakteru świadczenia, ponieważ nie wpływa to na rozstrzygniecie sprawy. Analizowany przepis art. 184 ust. 5 ww. ustawy dotyczy wszystkich świadczeń pomocy materialnej określonych w art. 173 ustawy prawo o szkolnictwie wyższym - zarówno o charakterze motywacyjnym np. stypendium rektora dla najlepszych studentów jak i o charakterze socjalnym, do których należy wnioskowane przez skarżącego stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych. Mając na uwadze powyższe Sąd zgodził się ze stanowiskiem Odwoławczej Komisji Stypendialnej, że uprawnienie do otrzymania świadczeń pomocy materialnej jest ograniczone do 36 miesięcy studiowania na studiach prowadzących do uzyskania tytułu magistra lub równorzędnego (oczywiście po ukończeniu studiów I stopnia). Organ odwoławczy dokonując prawidłowej wykładni art. 184 ust. 5 ustawy, a także przeprowadzając szczegółową analizę okoliczności faktycznych dotyczących studiów skarżącego – zasadnie stwierdził, że skarżącemu w roku akademickim 2017/2018, zgodnie z ww. przepisem nie przysługują już stypendium specjalne dla osób niepełnosprawnych. Podnoszona przez skarżącego na rozprawie w dniu 28 listopada 2018 r. okoliczność przyznania stypendium w roku akademickim 2014/2015 nie mogła mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, ani wzmocnić argumentacji przytaczanej przez skarżącego w kwestii wykładni art. 184 ust. 5 ustawy (k. 80, decyzja Wydziałowej Komisji Stypendialnej z dnia [...] 2015 r.). Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszym postępowaniu była wyłącznie decyzja Odwoławczej Komisji Stypendialnej z dnia 5 lutego 2018 r. Jednocześnie Odwoławcza Komisja Stypendialna, utrzymując w mocy decyzję Wydziałowej Komisji Stypendialnej z dnia [...] 2017 r. o nieprzyznaniu skarżącemu stypendium, nie dopuściła się mogącego mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia przepisów procedury administracyjnej, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 kpa. Wszechstronnie wyjaśniono istotne okoliczności dotyczące analizowanej sprawy, jak również w sposób precyzyjny i jednoznaczny wyjaśniono dlaczego – w świetle powołanego powyżej przepisu art. 184 ust. 5 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, brak było podstaw do uchylenia decyzji organu I instancji i orzeczenia o przyznaniu skarżącemu stypendium. Skoro zarzuty skargi okazały się nieskuteczne a Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję w granicach określonych przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. nie dopatrzył się naruszeń przepisów prawa materialnego ani przepisów postępowania skutkujących koniecznością uwzględnienia skargi, to na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło