III SA/Kr 393/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Dorota Dąbek Sędziowie WSA Bożenna Blitek (spr.) NSA Piotr Lechowski Protokolant Bernadeta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2007 r. sprawy ze skargi G. C. na orzeczenie [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia 12 marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary dyscyplinarnej uchyla zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie organu pierwszej instancji Pismem z dnia [...] listopada 2006r. starszy aspirant G. C. powiadomił przełożonego - Komendanta Powiatowego Policji w [...] , że w dniu [...] listopada 2006r., w godzinach jego służby, z pokoju służbowego nr [...] Komendy Powiatowej Policji w [...] , w którym pracuje, nieznany sprawca dokonał kradzieży jego prywatnej saszetki pozostawionej na biurku. W saszetce były jego dokumenty takie jak m.in. dowód osobisty, prawo jazdy, a także legitymacja służbowa nr [...] . Jednocześnie G. C. zgłosił tę kradzież celem prowadzenia postępowania karnego o przestępstwo. Postanowieniem z dnia [...] stycznia 2007r. Komendant Powiatowy Policji w [...] wszczął postępowanie dyscyplinarne wobec G. C. o to, że w dniu [...] listopada 2006r. utracił legitymację służbową nr [...] , czym naruszył dyscyplinę służbową określoną w art. 132 ust. 3 pkt 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji. Po przeprowadzeniu postępowania - Orzeczeniem Nr [...] z dnia [...] lutego 2007r. Komendant Powiatowy Policji w [...] uznał winnym G. C. zarzuconego mu, a opisanego wyżej czynu i na podstawie art. 135j ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji odstąpił od ukarania karą dyscyplinarną. Na uzasadnienie podano, że według ustaleń po wejściu do pokoju służbowego w Komendzie G. C. nie przełożył legitymacji i prawa jazdy do munduru, jak zwykle to czynił, a pozostawił te dokumenty wraz z innymi w saszetce na biurku w pokoju, z którego sporadycznie wychodził nie zamykając go. Zamknął pokój tylko wówczas, gdy wspólnie ze starszym aspirantem S. Ż. udał się na interwencję do sklepu "[...] " w [...] , jedynak po powrocie z tej interwencji stwierdził brak saszetki na biurku. Początkowo policjant przepytywał swoich kolegów, czy nie schowali mu saszetki w żartach, a w godzinach wieczornych zadzwonił do domu informatyka prosząc go o przyjazd do Komendy celem przejrzenia zapisu monitoringu obejmującego fragmenty z kamer na II piętrze, aby w ten sposób sprawdzić, kto wchodził do jego pokoju. Przeglądanie monitoringu było kontynuowane w dniu następnym, tj. [...] listopada 2006r. i w jego wyniku ustalono, że w dniu poprzednim po korytarzu przechodziło wiele osób, głównie policjantów. Nie ustalono jednak, co stało się z przedmiotową saszetką. W związku z powyższym stwierdzono, że "G. C. ponosi winę za utratę legitymacji służbowej na skutek braku właściwej dbałości o zabezpieczenie legitymacji służbowej, którą pozostawił w saszetce na biurku niezamkniętego pomieszczenia w sposób umożliwiający potencjalne wejście osób postronnych, stwarzając warunki do utraty wyżej opisanego dokumentu". Uznając winę policjanta organ I instancji odstąpił od jego ukarania wskazując, że jest on "policjantem doświadczonym, posiada bardzo dobrą opinię służbową wystawioną przez jego bezpośredniego przełożonego(zdyscyplinowany, dyspozycyjny, rzetelnie wykonujący swoje obowiązki służbowe, właściwie planuje i organizuje pracę na swoim stanowisku). Do tej pory nie był karany, natomiast był nagradzany nagrodami pieniężnymi za dobre wyniki w służbie." Od tego orzeczenia odwołał się G. C., który wniósł o uchylenie orzeczenia w całości i uniewinnienie. W uzasadnieniu podniósł, że w sprawie kradzieży jego saszetki zawierającej m. in. legitymację służbową Prokurator Rejonowy w [...] w dniu [...] grudnia 2006r., tj. przed wszczęciem niniejszego postępowania dyscyplinarnego - umorzył dochodzenie [...] z powodu niewykrycia sprawcy przestępstwa. Podkreślił, że nie można przyjąć jego winy za utratę legitymacji służbowej, skoro kradzież tej legitymacji wraz z saszetką nastąpiła w "silnie zabezpieczonym obiekcie (kamery, bramki z czytnikami, funkcjonariusze Policji)." Jego zdaniem - żaden funkcjonariusz Policji pracujący w takich warunkach nie mógłby przypuszczać, że zostanie okradziony, a w tej sytuacji treść art. 132 ust. 2 ustawy o Policji świadczy o jego niewinności. W wyniku tego odwołania [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] Orzeczeniem Nr [...] z dnia 12 marca 2007r. do [...] utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Na uzasadnienie powyższego orzeczenia podzielono stanowisko organu I instancji i podano, że "legitymacja służbowa jest dokumentem, na podstawie którego funkcjonariusz posiada szereg uprawnień przy wykonywaniu obowiązków służbowych, dlatego też podlega ona szczególnej ochronie". Uwidacznia się to w ustawie o Policji, albowiem "w dyspozycji art. 132 ust. 3 pkt 7 ustawy o Policji utrata legitymacji służbowej jest przewinieniem dyscyplinarnym." Z orzeczeniem tym nie zgodził się G. C., który w skardze wniósł o jego uchylenie. Na uzasadnienie skargi przedstawił argumenty jak w odwołaniu do organu II instancji. W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki w [...] wniósł o jej oddalenie uzasadniając jak w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia i podał, że G. C. "oczywiście nie popełnił danego czynu umyślnie, jednak jego wina polegała na tym, że nie zachował ostrożności uzasadnionej w danych okolicznościach". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga jest uzasadniona. Sąd zwraca uwagę, że odpowiedzialność dyscyplinarna policjantów ukształtowana jest w Rozdziale 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (Dz. U. z 2002r., Nr 7, poz. 58 z późn. zm.), przy czym przepisy tej ustawy z dniem 20 września 2006r. obowiązują w wersji zmienionej ustawą z dnia 21 lipca 2006r. o zmianie ustawy o Policji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 158, poz. 1122). W związku z niniejszą sprawą należy zwrócić uwagę na treść art. 132 ustawy o Policji obowiązującego w tej sprawie, a w szczególności na niektóre jego unormowania: "Art. 132. 1. Policjant odpowiada dyscyplinarnie za popełnienie przewinienia dyscyplinarnego polegającego na naruszeniu dyscypliny służbowej lub nieprzestrzeganiu zasad etyki zawodowej. 2. Naruszenie dyscypliny służbowej stanowi czyn policjanta polegający na zawinionym przekroczeniu uprawnień lub niewykonaniu obowiązków wynikających z przepisów prawa lub rozkazów i poleceń wydanych przez przełożonych uprawnionych na podstawie tych przepisów. 3. Naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności: (...)7)utrata służbowej broni palnej, amunicji lub legitymacji służbowej, 4b. W przypadku czynu stanowiącego przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi przełożony dyscyplinarny może odstąpić od wszczęcia postępowania i przeprowadzić ze sprawcą przewinienia dyscyplinarnego udokumentowaną w formie notatki rozmowę dyscyplinującą. (...)." Mając na względzie treść wyżej wymienionych przepisów nie można przyznać racji skarżącemu, że utrata legitymacji służbowej może nie stanowić naruszenia dyscypliny służbowej, albowiem przeczy temu konkretny przepis ustawy o Policji - art. 132 ust. 3 pkt 7 wskazujący jednoznacznie, że naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności utrata legitymacji służbowej, przy czym zgodnie z pojęciem "utraty" zawartym w Słowniku Języka Polskiego tom III, wyd. PWN z 1989r., str. 633 pojęcie to nie wymaga zaistnienia po stronie osoby zawinienia, bowiem oznacza stratę, ubytek, zanik itp. Nie mniej, zważywszy na fakt, iż okolicznościach utraty legitymacji służbowej przez skarżącego są w zasadzie bezsporne - organy administracyjne nie wykluczają, aby doszło do tego na terenie jednostki Policji - na terenie pokoju służbowego w Komendzie Powiatowej Policji w [...] , w budynku strzeżonym m.in. monitoringiem z kilku kamer. Kamery te, jeśli mają spełniać swoją rolę, powinny zarejestrować, czy w tym dniu funkcjonariusz wniósł swoją saszetkę do pokoju służbowego, kto następnie do tego pokoju wchodził, a w szczególności, kto wchodził do tego pokoju w czasie, gdy nie było w nim policjanta, czy do tego pokoju wchodził ktokolwiek inny, niż tylko pracownicy tej Komendy itp. Mając więc te okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny zwraca uwagę na treść art. 132 ust. 4b ustawy o Policji, którego organy administracyjne - zdaniem Sądu - rozpatrując niniejszą sprawę nie wzięły pod uwagę. Sąd podkreśla, że - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - sam fakt, że "utrata legitymacji służbowej" stanowi naruszenie dyscypliny służbowej, o czym mowa w art. 132 ust. 3 pkt 7 ustawy o Policji, nie przesądza o konieczności wszczęcia postępowania dyscyplinarnego przeciwko policjantowi, który utracił tę legitymację. Art. 132 ust. 4b ustawy mówi bowiem możliwości odstąpienia od wszczęcia takiego postępowania "w przypadku czynu stanowiącego przewinienie dyscyplinarne". Skoro - zgodnie z art. 132 ust. 1 ustawy o Policji - w skład pojęcia "przewinienie dyscyplinarne" wchodzą dwa inne pojęcia: naruszenie dyscypliny służbowej i nieprzestrzeganie zasad etyki zawodowej, to - zdaniem Sądu - powyższe oznacza, że każde naruszenie dyscypliny służbowej może być rozpatrywane w kategoriach zaistnienia tzw. przypadku "mniejszej wagi", o którym mowa w przytoczonym przepisie art. 132 ust. 4b. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organy administracyjne winny rozważyć, czy w okolicznościach, w jakich doszło do utraty legitymacji służbowej przez skarżącego nie zachodzi właśnie "przewinienie dyscyplinarne mniejszej wagi", o jakim mowa w art. 132 ust. 4b ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 145 § 1 pkt 1a p.p.s.a. i powołanych wyżej przepisów ustawy o Policji - uchylił zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające go orzeczenie organu I instancji - jak w wyroku.