III SA/Kr 396/10
PostanowienieWSA w Krakowie2010-09-16
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie strony o stanie majątkowym i dochodach jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli nie wzbudza wątpliwości sądu i pozwala na ocenę jej sytuacji bytowej?Ratio decidendi
Oświadczenie strony o stanie majątkowym i dochodach, uzupełnione informacjami znanymi sądowi z urzędu, może być uznane za wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, jeśli pozwala na ocenę sytuacji bytowej strony i nie wzbudza istotnych wątpliwości. W takiej sytuacji sąd może wydać rozstrzygnięcie bez wzywania strony o dodatkowe oświadczenia lub dokumenty.Stan faktyczny
Skarżąca M. S. – B. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie posiada majątku, dochodów poza świadczeniem rehabilitacyjnym, ponosi koszty wynajmu mieszkania i opłat za prąd, a jej stan zdrowia pogarsza się. Sąd ocenił, że przedstawione przez skarżącą informacje są wystarczające do przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 16 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. S. – B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. S. – B. na decyzję Wojewody z dnia 4 marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania postanawia: I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że nie posiada osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek wskazała, że nie posiada nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Określając swoje dochody podała, że źródłem jej utrzymania jest świadczenie rehabilitacyjne w wysokości 427,23 zł przyznane do dnia 11 września 2010 r. Uzasadniając swoje starania podniosła, że pogarsza się stan jej zdrowia, nie ma za co żyć, ma trudności z otrzymaniem pomocy społecznej. Z wyjaśnień skarżącej wynika też, że ponosi koszty wynajmu mieszkania i opłat za prąd. Na podstawie kopii dokumentów zalegających na kartach akt sprawy okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, że skarżąca do wypłaty otrzymuje 361,51 zł netto (k. 42). Jest niezdolna do pracy (k. 5) i z uwagi na stan zdrowia zaliczona została do osób z lekkim stopniem niepełnosprawności (k. 28). Na czynsz przeznaczać musi 200 zł miesięcznie zaś na prąd co drugi miesiąc 50 zł (k. 42).
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ppsa osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) a owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienia to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej uznać należy za wystarczające do oceny sytuacji bytowej strony i jej możliwości płatniczych. Obrazuje, że skarżąca jest osobą niezamożną. Tak bowiem należy postrzegać osobę samotnie gospodarującą, bez majątku, której źródło utrzymania stanowi niewielkie świadczenie rehabilitacyjne, z problemami zdrowotnymi. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że środki jakimi skarżąca dysponuje wystarczają na opędzenie najbardziej podstawowych potrzeb dnia codziennego. To wyklucza czynienie oszczędności. Okoliczność, że wcześniej uiściła 100 zł wpisu od skargi (k. 17) nie sprzeciwia się obecnym żądaniom wniosku skarżącej. Nie można bowiem tracić z pola widzenia tej części wyjaśnień skarżącej gdzie podaje, że świadczenie rehabilitacyjne które otrzymuje kończy się 11 września 2010 r. W tej sytuacji oczywistym jest, że z dzisiejszej perspektywy skarżąca nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono skarżącej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając ją z kosztów sądowych i ustanawiając na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło