III SA/Kr 400/12
PostanowienieWSA w Krakowie2012-07-27
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, osoba fizyczna, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiony dla niej adwokat w sprawie ze skargi na pismo Rektora Politechniki w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia doktoranckie, biorąc pod uwagę jej sytuację majątkową i dochody?Ratio decidendi
Skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych i dla niej ustanowiono adwokata, ponieważ jej sytuacja majątkowa i dochody gospodarstwa domowego, składające się z renty ojca przy jednoczesnym braku innych zasobów, wskazują na niemożność poniesienia kosztów postępowania. Sąd uznał, że dochody te pozwalają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych i nie pozwalają na opłacenie kosztów sądowych ani zastępstwa prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca A. S. złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na pismo Rektora Politechniki w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia doktoranckie. Wnioskodawczyni odwołała się do swojej sytuacji majątkowej i dochodów z poprzednich postępowań, wskazując, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem, którego jedynym dochodem jest renta. Z dokumentów wynikało, że skarżąca nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej i nie składała zeznania podatkowego za 2011 rok, a dochód ojca wyniósł 10.346,26 zł.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 27 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na pismo Rektora Politechniki w przedmiocie odmowy przyjęcia na studia doktoranckie postanawia: I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów gospodarstwa domowego odwołała się do swojego wniosku o przyznanie prawa pomocy złożonego w wcześniejszej sprawie prowadzonej do sygn. akt. III SA/Kr 344/10.
Uzasadniając swoje starania odniosła się pokrótce do okoliczności nurtującej ją sprawy.
Wobec faktu, że nie jest to pierwsza ani jedyna sprawa skarżącej więc w oparciu o wyjaśnienia i dokumenty źródłowe jakie skarżąca złożyła przy sprawie zapisanej do sygn. akt. III SA/Kr 561/12 okolicznościami znanymi z urzędu jest, że skarżąca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z ojcem. Należy do nich dom. Nie posiadają jednak zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Na miesięczne dochody gospodarstwa domowego składa się tylko renta ojca. Z dołączonych do tej sprawy dokumentów źródłowych w postaci zaświadczenia Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej oraz zaświadczeń z urzędu skarbowego wynika, że skarżąca nie korzysta ze świadczeń pomocy społecznej i nie składała za 2011 rok zeznania podatkowego. Natomiast dochód jej ojca wyniósł w roku 2011 ogółem 10.346,26 zł.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym jeżeli nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie strony stopniowane jest przekonaniem sądu, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" czyli, że zostały one przedstawione w sposób przekonywujący. Zgodnie bowiem z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że w jej aktualnej sytuacji wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji, że strony nie będzie stać na ich poniesienie, może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
Ze złożonego przez skarżącą oświadczenia uzupełnionego o informacje dające się wyczytać ze sprawy zapisanej do sygn. akt. III SA/Kr 561/12 wynika, że przy rocznym dochodzie 10.346,26 zł gospodarstwo domowe skarżącej miesięcznie ma do dyspozycji około 862 zł. Zasady doświadczenia życiowego wskazują, że przy obecnym poziomie cen oraz usług dochody na takim poziomie pozwalają co najwyżej na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych rodziny. W konsekwencji należy przyjąć, że jeśli dochody gospodarstwa skarżącej oscylują w granicach ustalonego przepisami ustawy o pomocy społecznej kryterium ubóstwa a na cały majątek rodziny składa się dom w którym skarżąca zamieszkuje wraz z ojcem to nie będzie jej stać na opłacenie własnym sumptem ani kosztów sądowych ani kosztów kwalifikowanego zastępstwa prawnego. Chociaż bowiem majątek ten ma pewną wartość sprzedażną względnie podkładową to jednak trudno byłoby od strony wymagać takich rozporządzeń. Godziłyby one bowiem w podstawy bytowania tych osób. Pożyczek lub kredytów w bankach czy SKOK-ach skarżąca nie uzyska zaś z tej prostej przyczyny, że nie posiada istotnej dla takich instytucji finansowych zdolności do bieżącego regulowania zaciągniętych zobowiązań.
Z przytoczonych względów udzielono zatem skarżącej zgodnie z wnioskiem pomocy, o którym to prawie traktują przepisy Oddziału 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło