III SA/Kr 403/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Czarny-Drożdżejko Sędziowie WSA Katarzyna Marasek-Zybura (spr.) ASR WSA Marta Kisielowska po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. J. na decyzję Wojewody z dnia 28 stycznia 2021 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Decyzją z dnia 25 listopada 2021 r., znak: [...], Starosta orzekł o uznaniu K. J. (dalej: skarżący) za osobę bezrobotną z dniem 18 listopada 2020 r. (pkt.1.) i odmówił skarżącemu przyznania zasiłku dla bezrobotnych od dnia 18 listopada 2020 r. (pkt.2.). W uzasadnieniu organ podał, że dniu 10 sierpnia 2020 r. skarżący utracił status bezrobotnego i prawo do zasiłku z powodu podjęcia pracy. Organ wyjaśnił, że bezrobotny, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia, uzyskuje prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres jego pobierania, jeżeli zarejestruje się do 14 dni po ustaniu zatrudnienia lub posiada okres uprawniający do zasiłku wynoszący 365 dni. Starosta podał, że skarżący w dniu 18 listopada 2020 r. dokonał kolejnej rejestracji. Z przedstawionych w dniu rejestracji dokumentów wynika, że spełniał on warunki do uznania za osobę bezrobotną. Organ podał, że do 365 dni uprawiających do zasiłku nie został zaliczony okres świadczenia usług na podstawie umowy zlecenia od sierpnia do września 2020 r., gdyż podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota mniejsza niż minimalne wynagrodzenie za pracę (zgodnie z raportem ZUS U1-Prawo). Organ podał, że skarżący nie udokumentował okresu od października do listopada 2020 r. oraz podstaw wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy. Organ wskazał też, że nie zaliczył skarżącemu również okresów zasiłku chorobowego, gdyż skarżący nie dostarczył zaświadczenia z ZUS-u potwierdzającego wypłatę świadczeń wraz z informacją o wysokości ich podstawy. Zdaniem organu, skoro skarżący nie zarejestrował się do 14 dni od dnia zakończenia zatrudnienia, a na dzień rejestracji nie posiada 365 dni uprawniających do zasiłku, należało orzec jak w sentencji. Organ poinformował też skarżącego, że gdy bezrobotny udokumentuje okres uprawniający do zasiłku po upływie 7 dni od dnia zarejestrowania się w powiatowym urzędzie pracy, jednak w okresie posiadania statusu bezrobotnego, prawo do zasiłku przysługuje od dnia udokumentowania tego prawa. Skarżący wniósł odwołanie od ww. decyzji w części dotyczącej odmowy przyznania prawa do zasiłku. Skarżący podał, że nie mógł przedstawić zaświadczenia z ZUS-u gdyż zasiłek chorobowy wypłacany był przez zakład pracy. Podał, że wielokrotnie kontaktował się Powiatowym Urzędem Pracy, w tym, w dniu 2 listopada 2020 r., kiedy w trakcie rozmowy pracownik Urzędu poinformował go o tym, że podstawą do rejestracji w urzędzie pracy jest świadectwo pracy, którego on nie otrzyma i w związku z tym, ma przedstawić zaświadczenie o uzyskanych dochodach w czasie zatrudnienia. Skarżący podał, że takie zaświadczenie otrzymał w dniu 18 listopada 2020 r., z datą 15.11.2020 r. a więc z przyczyn oczywistych nie mógł dostarczyć zaświadczenia w przewidzianym terminie 14 dni. Decyzją z dnia 28 stycznia 2021 r., znak: [...] Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewoda podał, że skarżący zarejestrował się dniu 18 maja 2020 r. w Powiatowym Urzędzie Pracy i z tym dniem uznano go za osobę bezrobotną oraz przyznano prawo do zasiłku dla bezrobotnych na okres od 18 maja 2020 r. do 30 kwietnia 2021 r. w wysokości 120 % podstawowej wysokości zasiłku. Dalej organ podał, że status bezrobotnego oraz prawo do zasiłku skarżący utracił od dnia 10 sierpnia 2020 r., w związku z podjęciem pracy zarobkowej na podstawie umowy zlecenia. Kolejnej rejestracji skarżący dokonał 18 listopada 2020 r. i przyznano skarżącemu status osoby bezrobotnej od 18 listopada 2020 r. oraz odmówiono przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Dalej Wojewoda wskazał na brzmienie art. 73 ust. 1, 2, 5 i 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2021 r., poz. 1100, dalej: u.p.z.i.r.p.). Następnie organ podał, że skarżący status bezrobotnego utracił na okres krótszy niż 365 dni, tj. 10 sierpnia - 18 listopada 2020 r., jednak nie dopełnił on obowiązku rejestracji do 14 dni po ustaniu zatrudnienia. Wykonywanie pracy na podstawie umowy zlecenia skarżący zakończył w dniu 2 listopada 2020 r. – w oparciu o zaświadczenie zleceniodawcy z 16 listopada 2020 r., a rejestracji skarżący dokonał w dniu 18 listopada 2020 r., czyli z przekroczeniem 14 - dniowego terminu. Wojewoda podał, że w aktach sprawy znajduje się zawiadomienie o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zawierające informację, że bezrobotny, który utracił status bezrobotnego na okres krótszy niż 365 dni z powodu podjęcia zatrudnienia i zarejestrował się w powiatowym urzędzie pracy jako bezrobotny w okresie 14 dni od dnia ustania zatrudnienia, posiada prawo do zasiłku na czas skrócony o okres pobierania zasiłku przed utratą statusu bezrobotnego. Organ podał, że skarżący podpisał się na dokumencie, co oznacza, że zapoznał się z treścią ww. informacji. Ponadto w dniu rejestracji skarżący potwierdził własnoręcznym podpisem odbiór informatora o prawach i obowiązkach osób bezrobotnych. Organ podał, że dotrzymanie ww. terminu jest jednym z ustawowych warunków koniecznych do uzyskania zasiłku uzupełniającego z art. 73 ust. 5 u.p.z.i.r.p. Zdaniem organu, nie ma prawnej możliwości usprawiedliwienia jego niedotrzymania, nie odnoszą się do niego również zasady dotyczące przywracania terminu na warunkach i w trybie określonym w art. 58 i art. 59 k.p.a., stąd art. 73 ust. 5 u.p.z.i.r.p ustawy nie może mieć zastosowania w stosunku do skarżącego. W związku z powyższym, Wojewoda wskazał, że w dniu 18 listopada 2020 r. uprawnienia skarżącego do zasiłku dla bezrobotnych były rozpatrywane na podstawie przepisów ogólnie regulujących przyznanie tego prawa, a więc na podstawie art. 71 w związku z art. 73 ust. 7 u.p.z.i.r.p. Organ wskazał, że to od dnia rejestracji liczony jest 18-miesięczny okres, który jest badany pod kątem spełnienia przesłanek do zasiłku dla bezrobotnych. W tym okresie, aby otrzymać prawo do zasiłku, osoba rejestrująca się jako bezrobotna, winna udokumentować co najmniej 365 dni zatrudnienia bądź innych okresów wliczanych do dni uprawniających do zasiłku. Organ podał, że skarżący status bezrobotnego uzyskał w dniu 18 listopada 2020 r., tym samym badany okres 18 miesięcy poprzedzających dzień zarejestrowania przypadał od 17 maja 2019 do 17 listopada 2020 r. Organ ustalił, że w ww. okresie, w terminie od 17 maja do 30 czerwca 2019 r. skarżący zatrudniony w B Sp. z o.o. s.k. na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, tj. przez 45 dni. Okres ten podlega zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku. Następnie skarżący od 5 sierpnia 2019 do 4 kwietnia 2020 r. zatrudniony był w A Sp. z o.o. na podstawie umowy o pracę w pełnym wymiarze czasu pracy, tj. przez 244 dni. Okres ten podlega zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku. Dalej organ wskazał, że od 1 do 18 lipca 2019 r. oraz od 5 kwietnia do 17 maja 2020 r. skarżący pobierał zasiłek chorobowy po ustaniu zatrudnienia. Organ wskazał, że ww. okres podlega zaliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku, jeżeli podstawę wymiaru zasiłku z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę. Do zweryfikowania tego niezbędne jest jednak zaświadczenie ZUS-u, którego skarżący nie dostarczył. Dalej organ ustalił, że od 10 sierpnia do 2 listopada 2020 r. skarżący świadczył usługi na podstawie umowy zlecenia z D sp. z o.o. Organ wskazał, że okres świadczonej pracy na podstawie umowy zlecenia jest zaliczany do okresu uprawniającego do zasiłku tylko wtedy, gdy podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca. Warunek ten jest konieczny i bezwzględny. Wskazał, że minimalne wynagrodzenie za pracę w 2019 r. wynosiło 2 250 zł, a w 2020 r. – 2 600 zł. Z przedłożonego zaświadczenia zleceniodawcy z 16 listopada 2020 r., zdaniem organu można przyjąć, że podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w miesiącach sierpień i wrzesień 2020 r., tj. 61 dni. Jednocześnie organ podał, że pozostałe okresy nie podlegają wliczeniu do okresu uprawniającego do zasiłku. Tym samym, skarżący razem, w ocenie organu, posiada 350 dni uprawniających do zasiłku. Reasumując Wojewoda podał, że skarżący nie udokumentował 365 dni uprawniających do zasiłku dla bezrobotnych. W tej sytuacji skarżący nie spełniał wymogów do przyznania mu zasiłku dla bezrobotnych. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący uznał odmowę przyznania zasiłku za bezzasadną. Podał, że w dniu 2 listopada 2020 r. poinformował telefonicznie pracownika Urzędu Pracy o tym, że niedotrzymanie terminu dostarczenia przez niego wymaganych dokumentów wynikało z wewnętrznych regulacji obowiązujących w spółce D, a nie z jego opieszałości. Podał tez, że umowa zawarta miedzy nim a D nie została rozwiązana. W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2019 r. poz. 2167) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 - dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego w sposób, który miał wpływ na wynik sprawy bądź przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a., co oznacza, że jeżeli sąd administracyjny dostrzega naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji, to niezależnie od argumentów skarżącego, tenże sąd administracyjny uprawniony jest do uwzględnienia skargi. Skarga zasługiwała na uwzględnienie, jednak z innych przyczyn, niż wskazane przez skarżącego. Zgodnie z art. 71 u.p.z.i.r.p. 1. Prawo do zasiłku przysługuje bezrobotnemu za każdy dzień kalendarzowy od dnia zarejestrowania się we właściwym powiatowym urzędzie pracy, z zastrzeżeniem art. 75, jeżeli: 1) nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, propozycji stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych oraz 2) w okresie 18 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień zarejestrowania, łącznie przez okres co najmniej 365 dni: a) był zatrudniony i osiągał wynagrodzenie w kwocie co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy, z zastrzeżeniem art. 104a-105; w okresie tym nie uwzględnia się okresów urlopów bezpłatnych trwających łącznie dłużej niż 30 dni,... c) świadczył usługi na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, albo współpracował przy wykonywaniu tych umów, przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca, z zastrzeżeniem art. 104b ust. 2, ... 2. Do 365 dni, o których mowa w ust. 1 pkt 2, zalicza się również okresy: ... 3) pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy lub służby, o której mowa w pkt 1, renty szkoleniowej oraz przypadające po ustaniu zatrudnienia, wykonywania innej pracy zarobkowej albo zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności okresy pobierania zasiłku chorobowego, macierzyńskiego, zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego lub świadczenia rehabilitacyjnego, jeżeli podstawę wymiaru tych zasiłków i świadczenia, z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę; 4) niewymienione w ust. 1 pkt 2, za które były opłacane składki na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy, jeżeli podstawę wymiaru składek stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę. Zgodnie z art. 73 ust. 7 u.p.z.i.r.p., osoba, która utraciła status bezrobotnego na okres nie dłuższy niż 365 dni, a w dniu kolejnej rejestracji spełnia warunki określone w art. 71, uzyskuje prawo do zasiłku na okres pomniejszony o poprzedni okres pobierania zasiłku oraz o okresy, o których mowa w ust. 4. Organ wskazał, że w jego ocenie skarżący, w okresie 18 miesięcy poprzedzających zgłoszenie, posiada 350 dni uprawniających do zasiłku. Do liczby dni uprawniających do zasiłku, nie zostały przez organ zaliczone okresy od 1 do 18 lipca 2019 r. oraz od 5 kwietnia do 17 maja 2020 r., kiedy skarżący pobierał zasiłek chorobowy po ustaniu zatrudnienia. Tymczasem w aktach postępowania administracyjnego (k. 16) znajduje się dokument, na którego ostatniej stronie wskazano, że w dniach od 1 do 18 lipca 2019 r., skarżącemu został wypłacony zasiłek chorobowy w kwocie 2 190, 78 zł, niewątpliwie zatem podstawę wymiaru zasiłku z uwzględnieniem kwoty składek na ubezpieczenia społeczne, stanowiła kwota wynosząca co najmniej minimalne wynagrodzenie za pracę w przeliczeniu na okres pełnego miesiąca. Doliczając zatem 18 dni w okresie od 1 do 18 lipca 2019 r., do wyliczonych przez organ 350 dni uprawniających do zasiłku, skarżącemu winny zostać zaliczone co najmniej 368 dni uprawniających do zasiłku. Organ naruszył tym samym przepisy postępowania administracyjnego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik tej sprawy, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. nakazujących rozstrzyganie sprawy na podstawie wyczerpująco zebranego, całościowo rozpatrzonego i prawidłowo ocenionego materiału dowodowego. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ dokona zatem ponownego wyliczenia liczby dni uprawniających do zasiłku z uwzględnieniem danych wynikających z dokumentów znajdujących się w aktach postępowania administracyjnego, a w przypadku powzięcia jakichkolwiek wątpliwości, zwróci się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wskazanie podstawy wymiaru zasiłku chorobowego wypłaconego skarżącemu w dniach od 1 do 18 lipca 2019 r. oraz od 5 kwietnia do 17 maja 2020 r. W tym stanie sprawy, uznając, że skarga jest usprawiedliwiona, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a., uchylił decyzje organów obu instancji.