III SA/Kr 407/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący – Asesor WSA Magdalena Gawlikowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi W. G. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 października 2023 r. sygn. akt I SA/Kr 743/23 w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia: odrzucić skargę o wznowienie postępowania sądowego Wyrokiem z 30 października 2023 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę skarżącego W. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z 29 czerwca 2023 r. w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. Wyrok ten stał się prawomocny z dniem 9 lutego 2024. W dniu 15 lutego 2024 r. skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego zakończonego w ww. wyrokiem. Skargę uzupełnił pismem z 20 lutego 2024 r. Jako podstawy wznowienia postępowania sądowego skarżący wskazał: art. 271 pkt. 2, art. 272 § 1 oraz art. 273 § 2 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) dalej: p.p.s.a., można żądać wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem. Wznowienie postępowania polega na ponownym rozpoznaniu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem, jeśli spełnione zostaną przesłanki przewidziane w ustawie. Instytucja wznowienia postępowania opiera się na przysługującej poza tokiem instancji skardze o presumpcję wadliwego procesu i zastąpienie zapadłego orzeczenia - orzeczeniem nowym. Nadzwyczajny charakter tego środka prawnego, skierowanego przeciwko prawomocnemu orzeczeniu powoduje, że wznowienie postępowania sądowego może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Uwzględniają one konieczność wznowienia na nowo procesu dotkniętego przyczynami nieważności (art. 271 p.p.s.a.), właściwymi przyczynami restytucyjnymi (art. 273 p.p.s.a.) oraz faktem wydania orzeczenia na podstawie aktu normatywnego, uznanego następnie przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodny z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą (art. 272 p.p.s.a.). Trafnie wskazuje się w orzecznictwie, że nie można w skardze o wznowienie postępowania upatrywać substytutu postępowania kasacyjnego. Są to bowiem dwa odrębne względem siebie postępowania, a co za tym idzie, nie mogą być one inicjowane przez stronę zamiennie, bowiem służą zwalczaniu innych wadliwości orzeczenia sądowego, co znajduje wyraz w uregulowanych przez ustawodawcę podstawach kasacyjnych i wznowieniowych (wyrok WSA w Łodzi z dnia 25 maja 2018 r., sygn.. II SAB/Łd 54/18). Zgodnie z art. 280 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd skargę odrzuci. Sąd zauważa w tym miejscu, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom art. 271-274 p.p.s.a., nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. Wskazany pogląd został wielokrotnie wyrażony w orzecznictwie Sądu Najwyższego (na gruncie analogicznego brzmienia przepisów Kodeksu postępowania cywilnego – np. postanowienie SN z dnia 28 października 1999 r., sygn. II UKN 174/99 i powołane tam orzecznictwo; postanowienie z dnia 29 stycznia 1968 r., sygn. I CZ 122/67 - OSNCP 1968 nr 8-9 poz. 154; uzasadnienie uchwały SN z dnia 28 października 1981 r., sygn. I CO 5/81 - OSNCP 1982 nr 5-6 poz. 77 oraz w uzasadnienie postanowienia SN z dnia 30 maja 1996 r., sygn. I CRN 101/95 - OSNC 1996 nr 10 poz. 138) i Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok NSA z 19 kwietnia 2005 r., sygn. GSK 1242/04; postanowienie NSA z dnia 25 września 2001 r., sygn. II SA/Gd 970/01, postanowienie NSA z 21 lutego 2006 r., sygn. II OSK 45/06, opubl. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy Sąd wskazuje, że jako pierwszą skarżący powołał podstawę z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., czyli pozbawienie możności działania wskutek naruszenia przepisów prawa. Jednakże uzasadnienie skargi nie zawiera żadnych okoliczności, które wskazywałyby, że skarżący był pozbawiony możliwości działania przed sądem w postępowaniu, które zakończyło się wydaniem wyroku z 30 października 2023 r., sygn. akt I SA/Kr 743/23. Skarżący wskazuje natomiast, że na skutek, jego zdaniem, rażącego naruszenia praw, w trakcie postępowania, został pozbawiony możliwości działania zarówno przed organem egzekucyjnym, a następnie organem nadzorującym. Dalsza część uzasadnienie skargi o wznowienie postepowania i pisma uzupełniającego skargę sprowadza się do przedstawienia zarzutów odnośnie postępowania organów i niewłaściwego zdaniem skarżącego zaaprobowania tego działania przez Sąd w orzeczeniu, którego wznowienia skarżący się domaga. Skarżący podniósł min., że jego zdaniem akta nie zostały przeczytane, co najwyżej odpowiedź Dyrektora Izby Skarbowej. Jego zdaniem zalegalizowano, to co organ egzekucyjny chciał przedstawić i przedstawił z rażącym naruszeniem prawa. Powyższe wskazuje, że powołana przez skarżącego podstawa wznowienia z art. 271 pkt 2 p.p.s.a., poza przywołaniem treści przepisu, nie została poparta żadną argumentacją, która dawałby asumpt do jej merytorycznego rozpoznania. Jako drugą skarżący powołał przesłankę z art. 272 § 1 p.p.s.a., która przewiduje możliwość żądania wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 czerwca 2010 r. (sygn. akt II GPS 1/10 – orzeczenia.nsa.gov.pl), wyrażono stanowisko, że przepis art. 272 § 1 p.p.s.a. stanowi podstawę wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego w każdym przypadku, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą obejmuje akt normatywny, jaki stosował lub powinien zastosować sąd administracyjny lub organ administracji publicznej w danej sprawie. Tymczasem w treści uzasadnienia skargi, skarżący nie powołuje się na żaden wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Wskazuje natomiast, że doszło do naruszenia art. 30, art. 32, art. 38, art. 45, art. 68 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie Sądu powyższe jednoznacznie wskazuje, że skarga nie została oparta na podstawie wznowienia określonej w art. 272 § 1 p.p.s.a. Jako trzecią podstawę wznowienia skarżący powołał określoną w art. 273 § 2 p.p.s.a. przesłankę tj. późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Lektura uzasadnienia nie wskazuje jednak aby poza przywołaniem treści przepisu skarżący powołał się na okoliczności faktyczne i dowody, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których skarżący nie mógłby skorzystać w poprzednim postępowaniu. Do skargi skarżący załączył szereg załączników, jednak stanowią one wydruki pism autorstwa skarżącego kierowanych do Izby Administracji Skarbowej, ZUS, Prezesa ZUS lub Dyrektora Oddziału ZUS, w latach 2020 - 2022. Oczywistym jest więc, że nie są to środki dowodowe, które się ujawniły, a na które skarżący nie mógł się uprzednio powołać. Reasumując, skarżący oprócz wymienienia w treści skargi podstaw wznowieniowych z art. 271 pkt. 2, art. 272 § 1 oraz art. 273 § 2 p.p.s.a. nie powołał na ich okoliczność ich wystąpienia żadnej argumentacji. Całość uzasadnienia skargi o wznowienie oraz pisma uzupełniającego skargę, sprowadza się do kwestionowania prawidłowości postępowania przez organy oraz polemiki z wyrokiem, którego wznowienia skarżący się domaga. Jak już wcześniej wspomniano, skarga o wznowienie postępowania nie może być traktowana jako alternatywa do postępowania kasacyjnego. Z przedstawionych wyżej powodów, wobec nie oparcia skargi na ustawowych podstawach wznowienia, orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 280 p.p.s.a.