III SA/Kr 408/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Kisiel Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Bożenna Blitek (spr.) Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2007 r. sprawy ze skargi Ł. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia 27 marca 2007r., nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów skargę oddala Ł. J. lat [...] złożył w dniu [...] października 2006r. w Starostwie Powiatowym w T. wniosek o wydanie mu uprawnień do wykonywania badań technicznych pojazdów. Do wniosku dołączył: 1) Dyplom uzyskania przed Komisją Egzaminacyjną przy Zespole Szkół Techniczno Zawodowych w T. tytułu zawodowego technika mechanika o specjalności naprawa i eksploatacja pojazdów samochodowych z dnia [...] 2003r., 2) Świadectwo dojrzałości Technikum Samochodowego w Zespole Szkół Techniczno Zawodowych w T. z dnia [...] 2003r., 3) Zaświadczenie o odbytej praktyce w okresie od [...]1998r. do [...].2001r. wystawione przez Usługi Motoryzacyjne – Ślusarstwo K. K., 4) Zaświadczenie o odbytej praktyce w okresie od [...].2001r. do [...]2002r. w Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów wystawione przez współwłaściciela Stacji Diagnostycznej "[...]" w T., 5) Zaświadczenie o zatrudnieniu w Stacji Kontroli Pojazdów "[...]" w T. od dnia [...].2006r. do nadal jako mechanik samochodowy, 6) Zaświadczenie Nr [...] o ukończeniu szkolenia dla diagnostów w zakresie przeprowadzania badań technicznych pojazdów z dnia [...].09.2006r. 7) Zaświadczenie Nr [...] potwierdzające zdanie egzaminu kwalifikacyjnego wystawione przez Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego z dnia [...].10.2006r. Nadto, na wezwanie Starosty [...] wnioskujący przedłożył kserokopię opinii prawnej wydanej przez Polską Izbę Stacji Kontroli Pojazdów dotyczącej terminu "udokumentowana praktyka", o którym mówi Dz. U. Nr 246, poz. 2469>. Decyzją Nr [...] z dnia [...].02.2007r. Starosta [...] odmówił wydania Ł. J. uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów. Na uzasadnienie decyzji organ I instancji podał, że podstawą wydania uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów jest art. 84 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym Dz. U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.), który wymaga, aby osoba ubiegająca się o jego wydanie posiadała wymagane wykształcenie techniczne i praktykę, odbyła wymagane szkolenie oraz zdała z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny. Natomiast szczegółowe wymagania w stosunku osób ubiegających się o takie uprawnienia określa Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 246, poz. 2469). Zdaniem tego organu - w przypadku wnioskującego, który posiada wykształcenie średnie technicznym o specjalności samochodowej okres udokumentowanej praktyki w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów wynosi 4 lata. Organ uznał, że przedstawione przez Ł. J. zaświadczenia informowały o odbyciu praktyki mechanika samochodowego i nie informowały, na jakim stanowisku odbywała się praktyka i jakie czynności wykonywał praktykant – organ przeprowadził postępowanie dowodowe kierując pisma do wnioskującego i przesłuchując wielu świadków "w sprawie odbywania przez Ł. J. praktyki" w zakładach, z których przedłożył dołączone do wniosku zaświadczenia. Organ przyjął, że okres wymaganej praktyki, to praktyka nadobowiązkowa w okresie od [...] do [...] czerwca 2002r. oraz praktyka wynikająca z zatrudnienia w Stacji Diagnostycznej "[...]" w T. od dnia [...] maja 2006r., która obecnie wynosi 9 miesięcy, natomiast nie uznano za taką praktykę okresów odbytej obowiązkowej praktyki objętej programem nauczania Technikum Samochodowego w T. Z decyzją tą nie zgodził się Ł. J., który w odwołaniu zarzucił błędną interpretację pojęcia "udokumentowana praktyka" uznając, że taką odbył i udokumentował przedłożonymi do wniosku zaświadczeniami. Odwołujący się zarzucił "nadinterpretację" § 2 pkt 2 cyt. wyżej Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r. "poprzez stawianie dodatkowych a nieprzewidzianych przez w/w przepisy warunków odbywania praktyki wymaganej w staraniu się o uprawnienia diagnosty". Decyzją z dnia [...] marca 2007r., sygn. akt [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w T. po rozpatrzeniu powyższego odwołania utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Na uzasadnienie organ odwoławczy podał, że z załącznika nr 12 do Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 3 sierpnia 2000r. w sprawie podstaw programowych kształcenia w zawodach... (Dz. U. Nr 78, poz. 887) wynika, iż na uzyskanie kwalifikacji zawodowych składa się z jednej strony nabycie odpowiedniej wiedzy i z drugiej strony umiejętność wykorzystania tej wiedzy w praktyce, a więc koniecznym elementem procesu dydaktycznego, bez którego odwołujący się nie mógłby ukończyć Technikum było odbycie praktyki zawodowej. Zdaniem tego organu – do okresu praktyki, o której mowa w § 2 pkt 2 cyt. wyżej Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r. nie można wliczać okresu praktyki szkolnej odbytej w ramach Technikum Samochodowego, którego ukończenie umożliwiło mu uzyskanie średniego wykształcenia technicznego. Tym samym nie można przyjąć, aby Ł. J. spełnił wymogi, o których mowa w§ 2 pkt 2 cyt. wyżej Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r.. Z decyzją tą nie zgodził się Ł. J., który w skardze wniósł o jej uchylenie i ponowił twierdzenia i zarzuty zawarte w odwołaniu podkreślając, że przepis § 2 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r i nie wymaga, aby praktyka odbywała się po wcześniejszym uzyskaniu średniego wykształcenia i dlatego stanowisko organu II instancji uznał za sprzeczne z treścią tego przepisu. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swe argumenty użyte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu [...] września 2007r. pełnomocnik skarżącego powołał się także na praktykę organu I instancji, który w identycznych przypadkach zaliczył praktykę z okresu nauki w szkole i przyznał stosowne uprawnienia, jednak nie przedstawił na tę okoliczność żadnych dowodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz. U. Nr 153, poz.1270) – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 p. p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za nieuzasadnioną. Pozostaje poza sporem to, iż podstawą wydania uprawnienia do wykonywania badań technicznych pojazdów jest art. 84 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) w brzmieniu: " Starosta wydaje uprawnienie do wykonywania badań technicznych, jeżeli osoba ubiegająca się o jego wydanie posiada wymagane wykształcenie techniczne i praktykę, odbyła wymagane szkolenie oraz zdała z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny." Z treści powyżej przytoczonego przepisu ustawowego – zdaniem Sądu - wynika wprost to, że aby uzyskać uprawnienie do wykonywania badań technicznych należy spełnić łącznie cztery wymienione w tym przepisie różne warunki: - po pierwsze: posiadać wymagane wykształcenie techniczne, - po drugie: posiadać wymaganą praktykę, - po trzecie: odbyć wymagane szkolenie i - po czwarte: zdać z wynikiem pozytywnym egzamin kwalifikacyjny. Ponieważ odpowiednie szkolenie należy "odbyć", odpowiedni egzamin "zdać" a odpowiednie wykształcenie techniczne i odpowiednią praktykę "posiadać" - na powyższe rozróżnienie czterech warunków wskazuje spójnik "i" użyty w przepisie między "wykształceniem technicznym" a "praktyką". Już tylko ten przepis art. 84 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. – Prawo o ruchu drogowym wskazuje wyraźnie na to, że "praktyka", o której mowa w tym przepisie nie może stanowić części "wykształcenia technicznego", o jakim mowa w tym artykule. Sąd podkreśla, że gdyby tak miało być, jak chce to skarżący – ustawodawca musiałby wskazać na to wprost, a tego nie uczynił. Należy podkreślić, że art. 84a ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym zawiera delegację ustawową w brzmieniu: "Art. 84a. 1. Minister właściwy do spraw transportu określi, w drodze rozporządzenia: (...) 2) szczegółowe wymagania w stosunku do diagnostów, program szkolenia diagnostów, zasady przeprowadzania egzaminu, o którym mowa w art. 84 ust. 2, i wysokość opłaty za egzamin oraz wzory dokumentów związanych z uzyskaniem uprawnień do wykonywania badań technicznych". W oparciu o powyższy przepis zostało wydane wielokrotnie już wskazywane Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 4 listopada 2004r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do diagnostów (Dz. U. Nr 246, poz. 2469), które – zdaniem Sądu - precyzuje każde z czterech wskazanych wyżej warunków, przy czym warunek pierwszy - wymagane wykształcenie techniczne i warunek drugi - wymagana praktyka uściśla § 2, warunek trzeci - wymagane szkolenie określa § 3, a warunek czwarty - egzamin kwalifikacyjny omawiają § 4 – 11 tego Rozporządzenia. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje fakt spełnienia przez skarżącego dwóch ostatnich warunków tj. - odbycie wymaganego szkolenie i zdanie z wynikiem pozytywnym egzaminu kwalifikacyjnego. Z tego względu należy przytoczyć teść § 2 omawianego Rozporządzenia: " Diagnostą uprawnionym do wykonywania badań technicznych pojazdów może być osoba, która spełnia jeden z następujących warunków: 1) posiada wyższe wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej i udokumentowane 2 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów; 2) posiada średnie wykształcenie techniczne o specjalności samochodowej i udokumentowane 4 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub w zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów; 3) posiada wyższe wykształcenie techniczne o specjalności innej niż samochodowa i udokumentowane 4 lata praktyki w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów; 4) posiada średnie wykształcenie techniczne o specjalności innej niż samochodowa i udokumentowane 8 lat praktyki w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów. Omawiając warunek drugi – "praktykę" należy zauważyć, że "wymagana przez przepisy praktyką jest wyłącznie "praktyka w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów", to jednak długość odbytej praktyki uzależniona jest od rodzaju posiadanego przez osobę ubiegającą się wykształcenia. I tak w przypadku posiadania wyższego wykształcenia technicznego o specjalności samochodowej wymagane jest jedynie udokumentowanie 2 lat praktyki, ale już w przypadku wyższego wykształcenia techniczne o specjalności innej niż samochodowa wymagane jest udokumentowanie 4 lat praktyki, a więc tak samo jak w przypadku posiadania średniego wykształcenia technicznego o specjalności samochodowej. Wskazuje to, iż w przypadku posiadania ukończonych studiów wyższych technicznych o specjalności innej niż samochodowa posiadana wiedza musi być uzupełniona o dłuższy okres odpowiedniej praktyki. Okres ten – w tym wypadku 4 lata wystarczy jednak dla osoby ze średnim wykształceniem technicznym o specjalności samochodowej tylko dlatego, że ta ostatnia osoba w ramach zdobytego swego wykształcenia już odbyła pewną praktykę w zakresie specjalności samochodowej. Z powyższego – zdaniem Sądu – bezsprzecznie wynika, że w zależności od rodzaju posiadanego wykształcenia wymagany jest różny okres praktyki, a więc w żadnym wypadku nie można mówić o tym, aby do praktyki, o jakiej mowa w art. 84 ust. 2 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, a w zasadzie do okresu praktyki, o jakim mowa w § 2 omawianego Rozporządzenia z dnia 4 listopada 2004r. można było włączyć okresy praktyki szkolnej, odbytej w związku z pobieraną nauką zawodu i umożliwiającą zdobycie określonego wykształcenia. Nadto Sąd zwraca uwagę na to, że udokumentowanie praktyki, o czym mowa w tym § polega na przedłożeniu zaświadczenia o pracy w stacji obsługi pojazdów lub zakładzie (warsztacie) naprawy pojazdów na stanowisku naprawy lub obsługi pojazdów w wymaganym tym przepisem okresie. W tej sytuacji prowadzenie przez organ I instancji obszernego postępowania dowodowego mija się z celem ustawy i jest sprzeczne z treścią przytoczonych wyżej przepisów. Nie ma znaczenia w niniejszej sprawie podniesiona okoliczność, że w praktyce organ I instancji "w identycznych przypadkach zaliczył praktykę z okresu nauki w szkole i przyznał stosowne uprawnienia", gdyż Sąd nie bada zgodności z praktyką określonej działalności, lecz – jak wskazano to na wstępie rozważań – sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem. Co prawda na taką praktykę nie przedstawiono dowodów, nie mniej dla organów administracyjnych zarzut ten winien stanowić sygnał do zbadania istniejącej praktyki i wyeliminowania z niej decyzji niezgodnych z obowiązującym prawem. W oparciu o powyższe – Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie zawiera żadnego zarzutu mogącego być uwzględnionym i stwierdził, że organy administracyjne wydając zaskarżone decyzje nie naruszyły prawa – a przeto Sąd skargi nie uwzględnił i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w sentencji.