III SA/Kr 417/12

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 12 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że mieszka sam. Określając swój majątek uwidocznił, że w jego skład wchodzi otrzymany w spadku po rodzicach dom z gospodarstwem o powierzchni 3,54 ha. Dom jest w stanie ruiny. Natomiast jeśli chodzi o gospodarstwo to 100 arów stanowią nieużytki a 1 ha przejęła elektrownia i gazownia. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Utrzymuje się zł renty inwalidzkiej w wysokości 785 zł. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że jest rolnikiem i ponosi wydatki na lekarstwa, prąd, gaz i inne. W oparciu o oświadczenia jakie skarżący złożył w skardze oraz w sprawie prowadzonej pod sygn. akt III SA/Kr 1219/06 a także na podstawie kopii dokumentów źródłowych zalegających w przesłanych przez organ aktach administracyjnych okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, iż skarżący ma 74 lata, jest niepełnosprawny i z tego tytułu otrzymał rentę. Łączna powierzchnia gruntów należących do skarżącego wynosi 3,5496 h. W domu skarżącego wykończony jest tylko 1 pokój o powierzchni około 12 m2. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) przy czym owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienie to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej jest wystarczające do oceny jego sytuacji życiowej i aktualnych możliwości płatniczych. Skarżący nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać starszą samotną osobę, utrzymującą się z niewielkiej renty inwalidzkiej. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen produktów i usług środki jakimi skarżący dysponuje wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. Sprzedaż niewielkiego majątku nieruchomego, który de facto stanowi jedyne zabezpieczenie materialne skarżącego czy jego obciążenie celem zdobycia środków na koszty sądowe i wynagrodzenie dla pełnomocnika z wyboru godziłaby w podstawę egzystencji skarżącego.. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na opłacenie kosztów sądowych i kwalifikowanego pełnomocnika jest problematyczne a zarazem uzasadnia twierdzenie, że skarżący nie jest w stanie ponieść tych kosztów. Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono więc skarżącemu zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.