III SA/Kr 417/12
WyrokWSA w Krakowie2012-11-22
Skład orzekający: Grażyna Danielec, Krystyna Kutzner, Barbara Pasternak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności ONW za rok 2011 jest zasadna, jeśli beneficjentowi nałożono sankcję potrącenia kwoty z poprzednich lat, która nie została w pełni zrealizowana z powodu braku przyznanych płatności w tych latach?Ratio decidendi
Odmowa przyznania płatności ONW za rok 2011 jest zasadna, jeśli beneficjentowi nałożono sankcję potrącenia określonej kwoty z płatności przyznawanych w ciągu trzech kolejnych lat, a płatności za lata poprzednie nie zostały przyznane, co uniemożliwiło realizację sankcji. W takim przypadku sankcja może zostać zrealizowana z płatności za rok 2011, nawet jeśli pierwotnie przyznana kwota płatności za ten rok jest niższa niż nałożona sankcja.Stan faktyczny
Rolnik J. J. złożył wniosek o przyznanie płatności ONW na rok 2011 do działek rolnych o łącznej powierzchni 1,02 ha. Organy administracji ustaliły, że powierzchnia kwalifikująca się do płatności wynosi 1,02 ha. Jednakże odmówiono przyznania płatności z powodu nałożonej wcześniej sankcji w wysokości 382,80 zł, wynikającej z decyzji z 2009 r. odmawiającej płatności za rok 2008 i nakładającej sankcję na kolejne trzy lata. Sankcja ta nie mogła zostać zrealizowana w latach 2009 i 2010 z powodu braku przyznanych płatności, dlatego została potrącona z należnej płatności za rok 2011.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III SA/Kr 417/12 | | WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 listopada 2012r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Danielec, Sędziowie NSA Krystyna Kutzner, WSA Barbara Pasternak (spr.), , Protokolant Urszula Bukowiec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2012r., sprawy ze skargi J. J., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 12 marca 2012r. nr [...], w przedmiocie przyznania płatności I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata Z. D. Kancelaria Adwokacka ul. [...] w K kwotę 240,00 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług obowiązującą dla tego rodzaju czynności w dniu orzekania.
Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] 2012r. nr [...], wydaną na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. nr 64, poz. 427 ze zm.) w związku z § 3 ust. 1, 2, 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW)", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. nr 40 poz. 329 ze zm.) oraz art. 104 kpa, odmówił J. J. przyznania płatności ONW na rok 2011 do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW, czyli Obszary ze specyficznymi utrudnieniami.
W uzasadnieniu wskazano, że złożony w sprawie wniosek o przyznanie na 2011 r. pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania - strefa ze specyficznymi utrudnieniami dotyczył działki rolnej o pow. 1,02 ha położonej na działkach ewidencyjnych nr [...] (0,89 ha) i [...] (0,13 ha), znajdujących się w powiecie [...], gminie W, obrębie ewid. B nr [...]. Strona łącznie zadeklarowała 1,02 ha do płatności ONW. W postępowaniu została wydana decyzja organu l instancji nr [...], na mocy której stronie odmówiono przyznania płatności ONW za 2011 r. Przyczyną takiego rozstrzygnięcia było ustalenie, że łączna powierzchnia uprawniona do tych płatności była mniejsza niż minimalna powierzchnia, uprawniająca w ogóle do uzyskania w/w płatności. Powierzchnię uprawnioną oszacowano na poziomie 0,99 ha (0,8730 ha na działce nr [...] i 0,1216 ha na działce nr [...]). Jednakże decyzja organu ł instancji została uchylona decyzją nr [...] z dnia [...] 2011r, a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji. Przyczyną takiego rozstrzygnięcia było ustalenie przez organ odwoławczy, że powierzchnia uprawniona do płatności wynosiła 1,02 ha, a nie 0,99 ha.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy organ l instancji na podstawie danych znajdujących się w systemie informacji geograficznej ustalił, że powierzchnia kwalifikowana do płatności na obszarze ONW strefa ze specyficznymi utrudnieniami wynosi 1,02 ha. Natomiast stawka płatności do 1 ha na obszarze ONW strefa ze specyficznymi utrudnieniami została określona w rozporządzeniu w sprawie pomocy finansowej ONW i wynosi 264 zł. Organ l instancji wskazał, że początkowa kwota płatności do obszaru ONW strefa ze specyficznymi utrudnieniami wyniosła 269,28 zł, jednakże kwota ta została pomniejszona ze względu na nałożenie sankcji wieloletnich w roku 2008. Organ wyjaśnił, że sankcje wieloletnie zostały decyzją nr [...] z dnia [...] 2009r., a dokonane zmniejszenie skutkuje odmową przyznania płatności ONW.
Odwołanie od decyzji organu l instancji złożył J. J., który zarzucił, że zaskarżona decyzja jest krzywdząca i nie odzwierciedla faktycznego stanu działek zadeklarowanych do płatności.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia 12 marca 2012r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa w związku z art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2008r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2008r. nr 98, poz. 634 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w ocenie organu l instancji powierzchnia uprawniona za 2011 r. do płatności ONW odpowiadała powierzchni, którą strona zadeklarowała we wniosku o przyznanie tych płatności. Brak niezgodności w tym zakresie została ustalona i potwierdzona na podstawie porównania powierzchni zadeklarowanych w ramach działki oraz powierzchni referencyjnych wyliczonych dla tego obszarów i zapisanych w systemie LPIS. Wyniki tego porównania oraz pomiary przeprowadzone na dostępnych w systemie informatycznym ARiMR zdjęciach lotniczych (pochodzących z 2009r.) ww. obszaru pozwalały na uznanie, że powierzchnia uprawniona do płatności ONW za 2011 r. nie została przez stronę zawyżona i wynosi 1,02 ha. Jednakże odmówiono stronie płatności ONW za 2011 r. w związku z rozstrzygnięciem wydanym w sprawie strony odnośnie płatności za 2008 r. Jak bowiem ustalono, w sprawach strony dotyczących płatności ONW i obszarowych za lata 2004-2009 r. .każdorazowo wykrywano sytuację polegającą na tym, że zarówno J. J., jak i A. J., czyli była żona J. J., deklarowali do tych samych płatności za te same lata obszary (działki rolne) położone na działkach ewidencyjnych o nr [...], [...] (obie położone w gm. W, obrębie W, będące współwłasnością J. i A. J., [...], [...] (obie położone w gm. W, obrębie B, będące własnością J. J.). Sytuacje tego rodzaju były powodem wysyłania do obu wnioskodawców wezwań do złożenia wyjaśnień J. J. nie zdołał wykazać, że faktycznie użytkował rolniczo sporne grunty. J. J. z reguły wykazywał swoje prawo do płatności za te obszary, przedstawiając dokumenty związane z podatkiem rolnym (np. nakazy płatnicze) lub dokumenty wskazujących na prawo własności (akty własności, wypisy z ksiąg wieczystych). Natomiast A. J. przedstawiała z reguły zeznania świadków wskazujące na to, że to ona zajmowała się spornym terenem. Ponieważ prawo do płatności obszarowych przysługiwało i przysługuje podmiotom rzeczywiście prowadzącym działalność rolniczą na gruntach zadeklarowanych do płatności (lub mogącym taki stan wykazać lub uprawdopodobnić), organy ARiMR odmawiały przyznania tych płatności J. J. (i z wyj. roku 2006r. przyznawano je A. J.). J. J. nie zawsze kwestionował rozstrzygnięcia ARiMR poprzez odwołania lub skargi do sądu administracyjnego. Konsekwencją traktowania terenów spornych jako nieuprawnionych do płatności w przypadku J. J. było wysokie - wynoszące ponad 50% - zawyżenie powierzchni uprawnionych do płatności przez tego rolnika. Efektem tego było z kolei to, że oprócz odmowy płatności za dany rok na J. J. nakładane były często (z wyj. 2009 r.) dodatkowe sankcje skutkujące zmniejszeniami ewentualnie przyznanych płatności w 3 kolejnych latach. Odnośnie roku 2008 płatności ONW zostały stronie odmówione (w połączeniu z dodatkowymi sankcjami) na mocy decyzji kierownika w/w Biura Powiatowego ARiMR nr [...] z dnia [...] 2009r. Na mocy tej decyzji na stronę zostały również nałożone sankcje skutkujące przez 3 lata począwszy od 2009r. Polegały one na odliczeniu w przeciągu tych 3 lat kwoty 382,20 zł z płatności ONW, które ewentualnie zostałyby stronie przyznane za lata 2009, 2010, 2011. To rozstrzygnięcie zostało utrzymane w mocy decyzją Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR nr [...] z dnia [...] 2009r. Płatności ONW za 2008r. zostały zaś przyznane do spornych terenów A. J. na mocy decyzji z dnia [...] 2009r. nr [...]. Po uwzględnieniu wszystkich okoliczności uznano więc, że decyzja dotycząca płatności ONW dla strony za 2011 r. była decyzją prawidłową, ponieważ J. J. za lata 2009 i 2010 nie otrzymał płatności ONW i dlatego odliczenie sankcji wynikających z decyzji dotyczących roku 2008 było możliwe dopiero w decyzji dotyczącej płatności za 2011 r. W ten sposób całość kwoty pierwotnie przyznanej w ramach płatności ONW za 2011 r. została uwzględniona na poczet zmniejszeń wynikających z decyzji za 2008r. Organ odwoławczy nie stwierdził naruszeń przepisów postępowania ani niedostatecznego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego.
Skargę na decyzję Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł J. J. nie wskazując na naruszenie konkretnych przepisów prawa. Zakwestionował ustalenia dokonane przez organy w toku postępowania twierdząc, że odmowa przyznania mu płatności za rok 2011 r. była całkowicie nieuzasadniona.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. Orzekanie - w myśl art. 135 ustawy - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt.1 lit. c) p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 p.p.s.a.), jeżeli zachodzą przyczyny określone w innych przepisach, sąd stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa. Sąd kontroluje zaskarżony akt biorąc pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dniu jego wydania.
Sądowa kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych zasad prowadzi do wniosku, że skargę należało oddalić, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób nakazujący wyeliminowanie jej z obrotu prawnego.
We wniosku o przyznanie płatności na rok 2011 z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania - ONW, skarżący zadeklarował do płatności powierzchnię 1, 02 ha. ( wniosek złożony w dniu 8 kwietnia 2011 r., k. 17 i nast. akt adm.). W toku postępowania administracyjnego organy ustaliły, że deklarowana we wniosku powierzchnia jest zgodna z powierzchnią kwalifikującą się do przyznania płatności, stwierdzoną w oparciu o system informacji geograficznej. Podstawę tak dokonanego ustalenia stanowi przepis art. 17 rozporządzenia Rady (WE) Nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz.Urz. WE L. z 31 stycznia 2009r. str.16 ze zm.). Rozporządzenie to w przepisach art. 143, 144, 145 i 146 zmieniło -odpowiednio - następujące rozporządzenia: (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 i uchyliło rozporządzenie (WE) nr 1782/2003. Art. 17 rozporządzenia (WE) nr 73/2009 posiada następujące brzmienie : "System identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub dokumentów ewidencji gruntów lub też innych danych kartograficznych. Korzysta się z technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych, w tym najlepiej ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych, przy zastosowaniu jednolitego standardu gwarantującego dokładność co najmniej równą dokładności w skali 1: 10000". Stwierdzić należy, że powierzchnia kwalifikowana do płatności została ustalona przez organy w sposób odpowiadający treści art. 17 rozporządzenia. Skoro więc ustalona przez organy powierzchnia kwalifikująca się do przyznania płatności odpowiada powierzchni wynikającej z wniosku skarżącego z dnia 8 kwietnia 2011 r. i została zweryfikowana w sposób przewidziany obowiązującymi przepisami prawa to zarzuty skargi dotyczące powierzchni poszczególnych, wymienionych w skardze działek nie mogły mieć wpływu na ocenę zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przypomnieć należy bowiem, że podstawą odmowy przyznania skarżącemu płatności ONW za 2011 rok nie było niespełnienie warunku posiadania przez skarżącego działek rolnych o powierzchni wynikającej z art. 2 pkt. 1 rozporządzenia komisji (WE) nr 11122/2009 z dnia 30 listopada 2009r.(DZ.Urz.UE L 316 z 2. 12. 2009r., str. 65), zgodnie z którym rolnikowi przysługuje płatność ONW jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych lub ich części, położonych na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, na których jest prowadzona działalność rolnicza, posiadanych w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, wynosi co najmniej 1 ha, gdyż warunek ten został przez skarżącego spełniony. Podstawę odmowy przyznania skarżącemu płatności, co wyraźnie wskazały organy stanowi fakt, iż ostateczną decyzją z dnia [...] 2009 r. Nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...] 2009r. Nr [...], odmawiającą skarżącemu przyznania płatności ONW do działek rolnych lub ich części położonych na obszarze ONW ze specyficznymi utrudnieniami na rok 2008 i nałożył sankcję w wysokości 382,80 złotych, mającą być potrącaną z przyznanej płatności, do której skarżący jest uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym stwierdzono niezgodności. Potwierdzone za zgodność kopie w/w decyzji znajdują się w aktach administracyjnych sprawy (brak numeracji stron). Ostateczna decyzja Dyrektora ARiMR z dnia [...] 2009 r. nie była przedmiotem skargi do sadu administracyjnego. Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 16 ust. 6 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1975/2006 ( Dz.U. UE.L. 2006. 368 str. 74 ) kwotę wynikająca z wykluczeń przewidzianych w ust. 2 akapit trzeci i ust. 5 niniejszego artykułu odlicza się od płatności pomocowych w ramach wszystkich środków wsparcia ustanowionych na mocy rozporządzenia (WE) nr 1698/2005 lub rozporządzenia (WE) nr 73/2009, do których dany beneficjent jest uprawniony na podstawie wniosków składanych przez niego w ciągu trzech kolejnych lat kalendarzowych następujących po roku kalendarzowym, w którym dokonano ustalenia. Jeśli niemożliwe jest odliczenie tej kwoty w całości od wymienionych płatności, saldo pozostałe do spłaty zostaje anulowane. Rozporządzenie nr 1975/2006 to obowiązywało do dnia 1 stycznia 2010r. Właśnie wyżej cytowany przepis tego rozporządzenia był podstawą zastosowania wobec skarżącego sankcji ostateczną decyzją Dyrektora ARiMR z dnia [...] 2009r. Nr [...]. Decyzja ta nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, a więc pozostaje w mocy jej rozstrzygnięcie tak w części odmawiającej płatności na rok 2008 jak i w części nakładającej na skarżącego sankcję w wysokości 382,80 złotych, odliczaną w sposób przewidziany w art. 16 ust. 6 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1975/2006 począwszy od 2009r. Skoro więc skarżącemu należałaby się za rok 2011 płatność ONW wysokości 269,28 zł (kwota wynikająca z obszaru uprawnionego do płatności - 1,02 ha oraz wysokości stawki płatności - 264 zł za 1 ha), to organy mając na względzie przytoczona wyżej regulację postąpiły prawidłowo odmawiając wnioskowanej przez skarżącego płatności za rok 2011. Skarżący nie kwestionował, że nie otrzymał płatności ONW za lata 2009 i 2010, zatem rok 2011 był pierwszym za który zaistniała możliwość odliczenia kwoty 382,80 zł nałożonej tytułem sankcji. Organy dokonując tego odliczenia były związane treścią ostatecznej i prawomocnej decyzji sankcję tę nakładającą i dlatego zaskarżone rozstrzygnięcie należało uznać za zgodne z prawem.
Skarżący załączył do skargi kopie wyroków tut. Sądu mające świadczyć o prawidłowości zarzutów dotyczących nierzetelnego i niekonsekwentnego działania organów rozpatrujących jego wnioski o przyznanie płatności. Stwierdzić należy, że wyrok wydany w sprawie III SA/Kr 1219/06 dotyczył decyzji Dyrektora ARiMR z dnia [...] 2004r. wydanej w przedmiocie płatności ONW za rok 2004, natomiast wyrok wydany w sprawie l SA/Kr 944/09 dotyczył płatności OB. za rok 2008. Żaden z tych wyroków nie mógł więc mieć wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, ani na jego ocenę dokonaną przez sąd w niniejszym postępowaniu. Także wyrok Sadu Rejonowego Wydział II Karny wydany w sprawie [...] nie mógł wpłynąć na treść zaskarżonej decyzji i wydanego przez sąd rozstrzygnięcia, ponieważ nie dotyczył wniosku o przyznanie płatności ONW za rok 2011.
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja odpowiada przepisom prawa materialnego a jej uzasadnienie spełnia wymogi określone przepisem art. 107 § 1 kpa. Organ szczegółowo przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy, łącznie z przesłankami i motywami podjęcia ostatecznej decyzji Dyrektora ARiMR z dnia [...] 2009r. nakładającej sankcje. Przytaczanie tych okoliczności po raz kolejny należało uznać za zbędne.
Nie znajdując podstaw do uwzględnienia zarzutów skargi ani nie dopatrując się w zaskarżonej decyzji naruszeń prawa, które powodowałyby konieczności wyeliminowania jej z obrotu prawnego, należało na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a skargę oddalić. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art. 250 p.p.s.a.
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło