III SA/Kr 427/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia WSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 21 września 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. L. na zawiadomienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (bez daty) w przedmiocie opłat za korzystanie z internatu od dnia 1 lipca 2004 r. postanawia skargę odrzucić. Zawiadomieniem (bez daty) Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej podpisanym przez A. S. skarżący został zawiadomiony przez Wojskową Agencję Mieszkaniową o wysokości opłaty od dnia 1.07.2004 r. za korzystanie z miejsca internatowego w wysokości [...] + [...] zł miesięcznie. Jako podstawę prawną określenia opłaty wskazany został art. 53 ust. 3 pkt 2 i art. 53 ust. 4 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu sił Zbrojnych RP (Dz.U. Nr 42, póz. 368 ze zm.). Na zawiadomieniu tym znajduje się adnotacja pracownika Agencji, iż skarżący odmówił złożenia podpisu - żądając wydania decyzji administracyjnej w sprawie opłat. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożonej za pośrednictwem prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej M. L. skarży się na zawiadomienie o opłacie za korzystanie z internatu od dnia 01.07.2004 r. podając w uzasadnieniu, iż w tym dniu pracownica internatu przy ul. [...] w K. usiłowała wręczyć mu dowód wpłaty (a nie zawiadomienie o wysokości opłaty). Nie przyjął tego dowodu wpłaty, jednocześnie żądając wydania decyzji w prawie opłaty lub przedstawienia stosownego zawiadomienia o opłacie. W odpowiedzi organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na brak w niniejszej .prawie kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 53, póz. 1270 ze zm.) a w sytuacji nieuwzględnienia przez Sąd tego żądania o oddalenie skargi wskazując, że skarżący od dnia 01.07.2004 r. do dnia 10.03.2005 r. to jest do dnia wejścia w życie znowelizowanej ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP za zajmowane miejsce w jednoosobowym pokoju o powierzchni użytkowej podstawowej [...] m kw i użytkowej [...] m kw zobowiązany był wnosić opłaty w pełnej wysokości w przypadku zamieszkiwania w internacie przez 31 dni. Został skarżącemu przedłożony przez pracownika Oddziału Regionalnego WAM wymiar opłat za korzystanie z miejsca internatowego za okres od 01.07.04 r. - jednak skarżący odmówił jego przyjęcia, żądając wydania w tej sprawie decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Przedmiotowa sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Przedmiotem bowiem jest kwestia opłat za korzystanie z miejsca w internacie na podstawie skierowania skarżącego z dnia [...].02.2004 r. przez wicedyrektora ds. mieszkaniowych oddziału terenowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Podstawą przyznania skarżącemu miejsca w internacie był art. 50 ust. 1 i 51 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych (Dz.U. Nr 86, póz. 433 ze zm. ) oraz § 2 pkt 1 rozporządzenia MON z dnia 2 lutego 1999 r. w sprawie zakwaterowania tymczasowego oraz hoteli garnizonowych (Dz.U. Nr 12, póz. 103). Stanowił on, że Dyrektor oddziału terenowego Agencji, na wniosek dowódcy jednostki wojskowej, wydaje żołnierzowi, o którym mowa wart. 51 ust. 1 pkt 1-3 ustawy, lub pracownikowi wojska pisemne skierowanie do zakwaterowania tymczasowego w internacie. Nie ulega wątpliwości, że skierowanie ma charakter administracyjno - prawny. Wydane jest na podstawie przepisu o charakterze administracyjnym w sprawie administracyjnej w ramach stosunku służbowego skarżącego, który pozostaje żołnierzem zawodowym. Zatem w przypadku ewentualnego sporu dotyczącego kwestii skierowania właściwą drogą byłaby droga postępowania administracyjnego w ramach kognicji sądu administracyjnego z uwagi na przyjęcie, że skierowanie, które nie jest wydawane w formie decyzji czy postanowienia stanowi "inny akt" organu z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.). Inaczej kwestia ma się z opłatami za zajmowanie miejsca. Zasadę odpłatności za kwatery internatowe wprowadza art. 53 ust. 2 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych natomiast szczegółowe warunki zakwaterowania tymczasowego, sposób ustalania i pobierania opłat za to zakwaterowanie określiło rozporządzenie MON. W rozporządzeniu nie jest określony charakter aktu, którym opłaty winny być ustalone, niemniej jednak dla istoty rozstrzygnięcia nie jest wymagane rozpatrywanie kognicji sądu administracyjnego pod kątem charakteru aktu określającego wymiar opłaty za kwaterę internatową. Istotnym jest charakter opłat i sposób, w jaki korzystający z kwatery może kwestionować zasadność lub wysokość naliczanych opłat. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę o charakterze zasadniczo kasacyjnym i nie dysponuje środkami pozwalającymi na realizację roszczeń pieniężnych w sytuacji gdy skarżący poprzez skargę do sądu administracyjnego ma zamiar dowieść, że niesłusznie naliczono mu opłatę albo że jest ona naliczona w nieprawidłowej wysokości. Należy zatem uznać, że w sprawie opłat za zajmowanie kwatery internatowej właściwą drogą jest droga dochodzenia praw przed sądem powszechnym. Na uwagę w związku z tym zasługuje wyrok TK z dnia 14 lipca 2003 r. (sygn. K 35/01), który stwierdził niezgodność art. 37 ust. 1 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP z Konstytucją (utracił on moc 31.12.2003 r.), który to przepis stanowił, że: opłaty za używanie lokalu i opłaty pośrednie z tytułu zajmowania lokalu mieszkalnego na podstawie decyzji o prawie zamieszkiwania, nieuiszczone w ustalonym terminie płatności, podlegają, wraz z odsetkami w wysokości ustawowej za zwłokę, przymusowemu ściągnięciu na podstawie tytułu wykonawczego, w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110, póz. 968, z późn. zm.) - a to z uwagi na stworzenie przez przepis ten sytuacji, iż egzekucja administracyjna mogła nastąpić bez uprzedniego postępowania sądowego, w którym ustalone byłoby zobowiązanie zajmującego kwaterę czy wynajmującego. Co prawda przepis ten jest umieszczony w rozdziale 4 w/w ustawy (do dnia dzisiejszego nie został on zmieniony przez ustawodawcę) dotyczącym zakwaterowania stałego żołnierzy na podstawie decyzji administracyjnej niemniej jednak istotne stwierdzenia również dla sytuacji zajmującego kwatery internatowe znajdują się w uzasadnieniu wyroku. Mianowicie sytuacja korzystających z lokali, którymi dysponuje Agencja Mienia Wojskowego a należy to rozciągnąć na osoby, które na podstawie skierowania korzystają z kwater internatowych nie może być gorsza od osób. które na podstawie stosunków cywilnoprawnych takich jak najem czy użyczenie korzystają z lokali, a które na podstawie kodeksu cywilnego czy ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o obronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. Nr 71, póz. 733 ze zm.) mają zapewnioną pełną ochronę prawną realizowaną przed sądem powszechnym. Koniecznym jest zatem zapewnienie efektywnej i rzeczywistej ochrony prawnej również osobom, które w ramach stosunku służbowego zajmują miejsca w internacie w sytuacji gdy kwestionują zasadność, sposób czy wysokość naliczonych opłat. Ochrona ta z uwagi na charakter roszczeń może być w pełni zrealizowana tylko przed sądem powszechnym. Wobec powyższego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd odrzucił skargę.