III SA/Kr 431/04

WyrokWSA w Krakowie2006-08-23

Skład orzekający: WSA Tadeusz Wołek, WSA Bożenna Blitek, AWSA Kazimierz Bandarzewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zezwolenie na zajęcie pasa drogowego, wydane bez wymaganych przez przepisy prawa dokumentów (planu sytuacyjnego, projektu zabezpieczenia terenu, projektu organizacji ruchu), może zostać uznane za wydane z rażącym naruszeniem prawa, co uzasadnia stwierdzenie jego nieważności?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zezwolenie na zajęcie pasa drogowego zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ organ wydający decyzję nie dysponował wymaganymi przez przepisy Rozporządzenia Rady Ministrów dokumentami, takimi jak plan sytuacyjny z podaniem wymiarów, projekt zabezpieczenia terenu i projekt organizacji ruchu. Brak tych dokumentów stanowił podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Skarżący L. S. złożył wniosek o stwierdzenie nieważności zezwolenia na zajęcie pasa drogowego wydanego H. R. na lokalizację straganu. Organ pierwszej instancji wydał zezwolenie, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze dwukrotnie odmówiło stwierdzenia jego nieważności. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy o drogach publicznych oraz przekroczenie przez Radę Ministrów delegacji ustawowej przy wydawaniu rozporządzenia wykonawczego. W skardze podniósł również naruszenie jego interesów jako właściciela sąsiedniej nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz decyzję ją poprzedzającą, a także zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Tadeusz Wołek Sędziowie WSA Bożenna Blitek (Spr.) AWSA Kazimierz Bandarzewski Protokolant Dorota Hajto po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 sierpnia 2006 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 20 listopada 2003r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności zezwolenia na zajęcie pasa drogowego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego L. S. kwotę 200 zł,- (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. H. R. złożyła w dniu [...] .07.2002r. wniosek o zezwolenie na zajęcie pasa drogowego ul. [...] pod lokalizację straganu regionalnego w celu sprzedaży wyrobów regionalnych, o powierzchni zajętego pasa 4m2 na okres od [...] .09.2002r. do [...] .09.2003r. Do wniosku dołączono kserokopię wycinka mapy z zaznaczonymi na niej 14 stanowiskami poszczególnych straganów bez podania skali, daty powstania i rodzaju jako dokument geodezyjny z zaznaczeniem czerwonym krzyżykiem stanowiska straganu. Decyzją z dnia [...] .09.2002r, [...] Zarząd Miasta [...] zezwolił H. R. na umieszczenie straganu regionalnego w pasie drogowym ulicy [...] w [...] w/g lokalizacji określonej na załączonym planie sytuacyjnym. Zezwolenie wydano na okres od [...] .09.2002r. do dnia [...] .09.2003 r. Pismami z dnia [...].10.2002r. i z dnia [...].11.2002r. L. S. wniósł o stwierdzenie nieważności wydanej decyzji motywując naruszeniem art. 37 ust. 1 i art. 39 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wydało w tej sprawie dwie decyzje - pierwszą z dnia [...].07.2003r. odmawiającą stwierdzenia nieważności w/w zezwolenia i w wyniku wniosku L. S. o ponowne rozpatrzenie sprawy - drugą z dnia 20.11.2003r. Nr [...] , w której odmówiono uchylenia własnej decyzji z dnia 11 lipca 2003r. Na uzasadnienie obu decyzji podano, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż decyzja z dnia [...] .09.2002r., [...] Zarządu Miasta [...] dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego, gdyż wydano ją zgodnie ze szczegółowym uregulowaniem prawnym, jakim jest Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 stycznia 1986r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. Nr 6, póz. 33 z późn. zm.), z wyjątkiem § 2 ust. 1 tego Rozporządzenia, jednak skoro przepis dotyczy terminu 3 miesięcznego, z którego wyprzedzeniem winien być złożony wniosek o zezwolenie, to ma on charakter porządkowy i nie zachowanie go nie świadczy o rażącym naruszeniu prawa. W skardze oznaczonej datą [...] sierpnia 2003r. L. S. zakwestionował poprawność obu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...]. Skarżący ponowił w skardze swe argumenty mające przemawiać na rzecz uznania za nieważne zezwolenia z dnia [...] września 2002r. udzielonego H. R. i zarzucił, że Rada Ministrów wydając Rozporządzenie z dnia 24 stycznia 1986r. wyszła poza ramy delegacji ustawowej ustanowionej w art. 11 ust. 2, art. 15 ust. 3, art. 37 ust. 3, art. 40 ust. 7 oraz art. 47 ustawy o drogach publicznych. Podał też, że naruszono jego istotne interesy, gdyż jest właścicielem nieruchomości przylegającej do przedmiotowej drogi, a usytuowanie na niej kiosku pozbawiło go istniejącej wcześniej możliwości korzystania z jego działki. W odpowiedzi na skargę organ administracyjny wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podtrzymano stanowisko o braku podstaw do uznania, że zaskarżony akt prawny dotknięty jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Na rozprawie w dniu [...] sierpnia 2006r. przedstawiono decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] .07.2006r. nr [...] , w której organ ten rozpoznając wniosek skarżącego L. S. w podobnej sprawie stwierdził, iż zezwolenie na zajęcie pasa drogowego - ul. [...] - wydane zostało z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu tej decyzji podano, że pomimo tego, iż § 2 ust. 1 cyt. wyżej Rozporządzenia wymaga dołączenia do wniosku w sprawie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego m. in. planu sytuacyjnego odcinka pasa z podaniem jego wymiarów, to wnioskujący o zezwolenie dołączył jedynie kserokopię wycinka mapy z zaznaczonymi na niej 14 stanowiskami poszczególnych straganów bez podania skali, daty powstania i rodzaju jako dokument geodezyjny, a to nie spełnia wymogów planu sytuacyjnego odcinka pasa z podaniem jego wymiarów. Stwierdzono brak dokumentów, o których mowa w § 4 ust. 1 w związku z § 6 cyt. Rozporządzenia, tj. projektu sposobu zabezpieczania terenu pasa drogowego zgodnie z wymogami ruchu drogowego i projektu organizacji ruchu drogowego w rejonie przewidywanego zajęcia pasa, które winny być przedstawione zarządcy drogi na miesiąc przed planowanym zajęciem drogi i zatwierdzone przez właściwy dla danej drogi organ zarządzający ruchem po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi. Stwierdzono także brak planu sytuacyjnego pasa drogowego przewidywanego do zajęcia oraz harmonogram robót umożliwiających ich wykonanie w określonym terminie. Organ uznał, że brak powyższych dokumentów na dzień wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego wskazuje na wydanie go z rażącym naruszeniem § 4 ust. 1 cyt. Rozporządzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, póz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, póz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do treści art. 7 i 77 § 1 kpa organ prowadzący postępowanie administracyjne obowiązany jest do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jak też obowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z powodów innych niż w niej podniesione. Wydawanie zezwoleń na zajęcie pasa drogowego reguluje ustawa z 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2000r., Nr 71, póz. 838 z późn. .), która w art. 39 ust. 3 przewiduje: "W szczególnie uzasadnionych wypadkach lokalizowanie w pasie drogowym urządzeń lub obiektów nie związanych z gospodarką drogową lub potrzebami ruchu, jak również umieszczanie takich urządzeń na obiektach mostowych może nastąpić wyłącznie za zezwoleniem właściwego zarządcy drogi", a w art. 40 ust. 4 stwierdza, że "Za zajęcie pasa drogowego i za umieszczenie w nim urządzeń nie związanych z funkcjonowaniem dróg pobiera się opłaty...". Powyższe wskazuje, że nie ma racji skarżący zarzucając wydanie zezwoleń niezgodnie z przepisami ustawy. Nie ma racji skarżący także o tyle, o ile twierdzi, że Rada Ministrów wydając cyt. wyżej Rozporządzenie przekroczyła delegację ustawową z art. 40 ust. 7 cyt. ustawy o drogach publicznych. Powołany przepis wskazuje, że: "Rada Ministrów w drodze rozporządzenia, określa zasady i warunki udzielania zezwoleń na ujmowanie pasa drogowego i umieszczanie w nim urządzeń nie związanych z funkcjonowaniem drogi oraz opłaty z tego tytułu (...)". Zdaniem Sądu - wydane w dniu 24 stycznia 1986r. Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o drogach publicznych (Dz.U. Nr 6, póz. 33 z późn. zm.) właśnie w § 2 - 6 określa szczegółowo zasady i warunki udzielania zezwoleń na zajęcie pasa drogowego i umieszczania w nim urządzeń nie związanych z funkcjonowaniem drogi. Sąd zauważa, że i w niniejszej sprawie, pomimo tego, iż § 2 ust. 1 cyt. wyżej Rozporządzenia wymaga dołączenia do wniosku w sprawie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego planu sytuacyjnego odcinka pasa z podaniem jego wymiarów, to wnioskujący o zezwolenie dołączył jedynie kserokopię wycinka mapy z zaznaczonymi na niej 14 stanowiskami poszczególnych straganów bez podania skali, daty powstania czy rodzaju dokumentu geodezyjnego, a to nie spełnia wymogów planu sytuacyjnego odcinka pasa z podaniem jego wymiarów. Należy też stwierdzić brak dokumentów, o których mowa w § 4 ust. 1 w związku z § 6 cyt. Rozporządzenia, tj. projektu sposobu zabezpieczenia terenu pasa drogowego zgodnie z wymogami ruchu drogowego i projektu organizacji ruchu drogowego w rejonie przewidywanego zajęcia pasa, które winny być przedstawione zarządcy drogi na miesiąc przed planowanym zajęciem drogi i zatwierdzone przez właściwy dla danej drogi organ zarządzający ruchem po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi, a także brak planu sytuacyjnego pasa drogowego przewidywanego do zajęcia oraz harmonogram robót umożliwiających ich wykonanie w określonym terminie. Skoro w niniejszej sprawie organ wydający zezwolenie na zajęcie pasa drogowego w chwili wydawania decyzji nie dysponował dokumentami, o jakich mowa w przepisach cyt. wyżej Rozporządzenia Rady Ministrów, to - zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, już tylko z tego powodu należy uznać skargę za w pełni uzasadnioną, a przeto Sąd - na mocy powołanych wyżej przepisów oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a. - uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą - jak w pkt l wyroku. W oparciu o treść art. 200 p.p.s.a. orzeczono o kosztach postępowania - jak w pkt II wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło