III SA/Kr 447/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Tadeusz Wołek (spr.) Protokolant Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2014 r. sprawy ze skarg "A" Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzje Dyrektora Izby Celnej z dnia 17 stycznia 2014r. nr [....] z dnia 17 stycznia 2014r. nr [....] z dnia 17 stycznia 2014r. nr [....] z dnia 17 stycznia 2014r. nr [....] z dnia 17 stycznia 2014r. nr [....] z dnia 17 stycznia 2014r. nr [....] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zmiany zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych skargi oddala Dyrektor Izby Celnej decyzjami z dnia [...] 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], 4. nr [...], 5. nr [...], 6. nr [...] - umorzył postępowanie w sprawach zmiany zezwolenia nr [...] z dnia 4 czerwca 2008 r. wydanego dla A sp. z o.o. z siedzibą w C przez Dyrektora Izby Skarbowej na urządzanie i prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] - na podstawie art. 208 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j.: Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej "O.p." w związku z art. 8 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz.U. z 2009 r., nr 201, poz. 1540 ze zm.), dalej "u.g.h.". W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu 11.10.2012 r. wpłynął wniosek spółki o dokonanie zmiany zezwolenia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2008 r. nr [...], na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w województwie małopolskim, w zakresie zmiany lokalizacji miejsca urządzania gry na automatach o niskich wygranych, przez zastąpienie dotychczasowej lokalizacji punktu gier na automatach: 1. Sklep Spożywczy "A" K. K., G, M, na lokalizację Drink Bar P. G., ul. L, K; 2. Sklep Spożywczo-Przemysłowy C. J. C. K. s.c. D, Z, na lokalizację S PUB A. K., ul. F., K; 3. BAR P.W. "C" J. D., B, ul. K, na lokalizację Bar Q P. K., L; 4. Sklep Spożywczo-Przemysłowy "N" J. M., G, D, na lokalizację Punkt Gastronomiczny – K L. S. Ł, R; 5. Sklep Spożywczo-Przemysłowy G. Ł., P, O, na lokalizację Punkt Gastronomiczny – S, L. S., Ł, R; 6. Sklep Wielobranżowy F.H. M. H. M., Z, na lokalizację Usługi Gastronomiczne G s.c. M. B., B. J., J, M. W uzasadnieniu wniosku spółka powołała się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 19.07.2012 r. w połączonych sprawach C-213/11, C-214/11 i C-217/11 wskazując, że wobec bezskuteczności i niemożności stosowania przepisu art. 135 ust. 2 u.g.h., to jest wobec zakazu zmiany zezwoleń w zakresie zmiany miejsca urządzania gry, z uwagi na brak jego notyfikacji, należy uznać, że wnioskowana zmiana jest słuszna i zasadna. Organ stwierdził, że zgodnie z art. 208 § 1 O.p., gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania zachodzi natomiast wówczas, gdy w sposób oczywisty organ stwierdzi brak podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Wniosek strony jak i postępowanie prowadzone przed organem koncesyjnym dotyczyły zmiany lokalizacji miejsca urządzania gry na automatach o niskich wygranych. Pomimo wyraźnego zakazu zmiany lokalizacji miejsca urządzania gry wynikającego z brzmienia art. 135 ust. 2 u.g.h., spółka wnioskuje o zmianę zezwolenia na podstawie art. 51 ust. 2 pkt 1 lit. a w zw. z art. 135 ust. 1 u.g.h. Z istoty swojej zmiana zezwolenia jest możliwa tak długo jak długo istnieje samo zezwolenie. Nie można bowiem zmieniać decyzji, która z mocy samego prawa w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, przestała funkcjonować w obrocie prawnym. Decyzją z dnia [...] 2013 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję tego organu cofającą spółce w całości zezwolenie z dnia [...] 2008 r. nr [...] Dyrektora Izby Skarbowej na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w 74 punktach zlokalizowanych na terenie województwa [...]. Uwzględniając więc fakt, iż w sprawie cofnięte zezwolenie utraciło swoją ważność, postępowanie w sprawie jego zmiany stało się bezprzedmiotowe. Zasadnym jest zatem umorzenie - jako bezprzedmiotowego - postępowania w sprawie, na podstawie art. 208 § 1 O.p., z uwagi na spełnienie przesłanek w nim wskazanych. A Sp. z o.o. wniosła od powyższych decyzji odwołania zarzucając naruszenie: 1) art. 135 ust. 2 u.g.h. w zw. z art. 1 pkt 4 i 11 dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 2 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U. UE.L.98.204.37 ze zm.) (dalej "dyrektywa 98/34/WE") oraz art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34/WE, przez błędną wykładnię art. 135 ust. 2 u.g.h. oraz ww. przepisów dyrektywy 98/34/WE, 2) art. 135 ust. 2 u.g.h. w zw. z § 2 ust. 315 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych (Dz.U. RP. z 2003 r., nr 65, poz. 597 ze zm.), dalej "rozporządzenie" oraz § 3 - 5 rozporządzenia, przez błędną wykładnię przepisu art. 135 ust. 2 u.g.h. oraz ww. przepisów rozporządzenia, 3) art. 267 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej w zw. z art. 1 pkt 4 i 11 dyrektywy 98/34/WE w zw. z art. 135 ust. 2 u.g.h. przez niezastosowanie przez organ wiążącej wykładni dokonanej przez TSUE wyrokiem z dnia 19 lipca 2012 r. w sprawach połączonych C-213/11, C-214/11, C-217/11 FORTUNA i in. odnoszącej się również do przepisu z art. 138 ust. 2 u.g.h., 4) art. 208 § 1 O.p., przez jego zastosowanie i błędne przyjęcie, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające umorzenie postępowania w przedmiocie zmiany zezwolenia na urządzanie i prowadzenie działalności na automatach do gry o niskich wygranych na terenie województwa [...]. Dyrektor Izby Celnej decyzjami z dnia 17 stycznia 2014 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], 4. nr [...], 5. nr [...], 6. nr [...] - utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji - na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podstawą prawną wydania zaskarżonych decyzji jest art. 208 § 1 O.p. Podzielając dotychczasowe stanowisko odnośnie zakresu stosowania art. 208 § 1 O.p. wskazał, że bezprzedmiotowość postępowania należy wiązać z przypadkami, gdy dalsze prowadzenie wszczętego już postępowania jest niemożliwe z uwagi na brak któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, skutkującego tym, że nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Taka sytuacja w sprawie zaistniała, bowiem decyzją ostateczną z dnia [...] 2013 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy rozstrzygnięcie tego organu z [...] 2010 r. nr [...], mocą którego cofnięto w całości zezwolenie z dnia [...] 2008 r. nr [...] Dyrektora Izby Skarbowej dla spółki, na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych w 74 punktach zlokalizowanych na terenie województwa [...]. Konsekwencją prawną decyzji o cofnięciu zezwolenia jest niewątpliwie niemożność wprowadzenia jakiejkolwiek zmiany w treści tego zezwolenia. W tym stanie rzeczy organ w zaskarżonych decyzjach prawidłowo zastosował art. 208 § 1 O.p. uznając, iż brak przedmiotu postępowania, tj. decyzji, której zmiany domagała się skarżąca jest równoznaczny z bezprzedmiotowością tego postępowania, skutkującą koniecznością jego umorzenia w oparciu o powołany przepis. Ponadto orzekanie merytoryczne w przedmiocie zmiany zezwolenia po jego cofnięciu oznaczałoby brak respektowania przez organ treści własnej decyzji, a w konsekwencji podważenie jej skutków prawnych, co w istocie oznaczałoby działanie niezgodne z prawem. Z powyższych względów, zarzut naruszenia art. 208 § 1 O.p. jest chybiony. Pozostałe, wskazane w odwołaniu regulacje nie były podstawą wydania zaskarżonych decyzji, zatem kwestia techniczności przepisów u.g.h. oraz ich oceny pod kątem przewidzianego przepisami dyrektywy 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady obowiązku notyfikacji wykracza poza ramy tego postępowania, a zarzuty z tym związane nie mogą być uznane za trafne. A sp. z o.o. wniosła na powyższe decyzje skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Zaskarżonym decyzjom zarzuciła naruszenie: - art. 208 w zw. z art. 219 O.p., przez błędne przyjęcie, że w sprawie zachodzą przesłanki stanowiące podstawę umorzenia postępowania tj. przesłanka bezprzedmiotowości, przy bezpodstawnym przyjęciu organu za podstawę rozstrzygnięcia wiążącą nieostateczną decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r. w sprawie cofnięcia w całości zezwolenia na prowadzenie działalności na automatach do gry o niskich wygranych na terenie województwa [...]; - art. 239a O.p., przez jego niezastosowanie i wadliwe przyjęcie przez organ, że nieostateczna decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r., cofająca w całości zezwolenie na prowadzenie działalności na automatach do gry o niskich wygranych, stanowić może podstawę innych merytorycznych rozstrzygnięć. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji i przekazanie spraw do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skarg przedstawiono rozbudowaną analizę zasad wykonalności decyzji wydawanych w postępowaniu podatkowym oraz stwierdzono, że organ oparł się wyłącznie na nieprawomocnej, zaskarżonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie i przede wszystkim niewykonalnej decyzji z dnia [...] 2013 r., która na chwilę obecną nie może stanowić podstawy jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Na poparcie swoich twierdzeń strona przedstawiła opinię prawną. Dyrektor Izby Celnej w odpowiedziach na skargi wniósł o ich oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r., nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji przy czym w sprawowaniu tej kontroli nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną rozstrzygając w granicach danej sprawy (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej "P.p.s.a.". Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 P.p.s.a. Kontrola sądowoadministracyjna, przeprowadzona w oparciu o powyższe kryteria wykazała, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Przede wszystkim należy podnieść, że zarzuty skarg opierają się na twierdzeniu, iż w chwili wydania zaskarżonych decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia 17 stycznia 2014 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. nr [...], 4. Nr [...], 5. nr [...], 6. Nr [...] oraz poprzedzających je decyzji Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r.: 1. nr [...], 2. nr [...], 3. Nr [...], 4. nr [...], 5. Nr [...], 6. nr [...] - decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję tego organu z dnia [...] 2010 r. nr [...] cofającą stronie skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych udzielonego w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2008 r. [...] - była nieprawomocna i niewykonalna. Tymczasem decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2010 r. nr [...], w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych została wydana w wyniku rozpatrzenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji i jako taka jest decyzją ostateczną, a co za tym idzie wykonalną. Zgodnie, bowiem z art. 239e O.p. decyzja ostateczna podlega wykonaniu, chyba, że wstrzymano jej wykonanie. Ostateczną decyzją w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej jest w szczególności każda decyzja wydana przez organ drugiej instancji po wyczerpaniu toku instancji. W powyższym kontekście nie jest uzasadniony podniesiony zarzut naruszenia art. 239a O.p., gdyż ten przepis odnosi się do decyzji nieostatecznej, stanowiąc, że decyzja nieostateczna, nakładająca na stronę obowiązek podlegający wykonaniu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie podlega wykonaniu, chyba że decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Powyższego przepisu organ nie mógł zastosować wydając zaskarżone decyzje, gdyż decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r. nr [...] jest decyzją ostateczną. Decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r. nr [...] została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, a sprawa sądowoadministracyjna jej dotycząca toczy się pod sygnaturą III SA/Kr 1236/13. Należy podnieść, że skarga do sądu administracyjnego jest środkiem zaskarżenia o charakterze niesuspensywnym, to znaczy jej wniesienie nie wstrzymuje automatycznie, z mocy prawa, wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Zgodnie, bowiem z art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Wstrzymanie wykonania decyzji jest możliwe przy spełnieniu przesłanek określonych w art. 61 § 2 lub 3 P.p.s.a. W sprawie III SA/Kr 1236/13 w dniu 11 grudnia 2013 r. zostało wydane postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. To oznacza, że w dacie wydania decyzji zaskarżonych w niniejszej sprawie, to jest w dniu 17 stycznia 2014 r. decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2010 r. w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych była ostateczna i wykonalna. Powyższe potwierdza postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2014 r. sygn. II GZ 179/14 o oddaleniu zażalenia Dyrektora Izby Celnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 grudnia 2013 r., sygn. akt III SA/Kr 1236/13 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Sp. z o.o. w C na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] 2013 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na urządzanie gier na automatach o niskich wygranych. W konsekwencji powyższego nie jest uzasadniony również zarzut naruszenia przez Dyrektora Izby Celnej art. 208 w związku z art. 219 O.p. Powołany art. 208 § 1 O.p. stanowi, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania stanowi obligatoryjną przesłankę do jego umorzenia. Stan bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy. W niniejszej sprawie bezprzedmiotowość postępowania ma charakter przedmiotowy i oznacza brak przedmiotu postępowania, to jest brak konkretnej sprawy, w której organ administracji jest władny i jednocześnie zobowiązany wydać rozstrzygnięcie o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu w oparciu o przepisy prawa materialnego. W niniejszej sprawie strona skarżąca domagała się zmiany decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] 2008 r. nr [...] w przedmiocie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach na niskich wygranych na obszarze województwa małopolskiego w zakresie zmiany lokalizacji miejsca urządzania gry na automatach o niskich wygranych, poprzez zastąpienie dotychczasowej lokalizacji punktu gier na automatach na wskazane we wniosku lokalizacje. Tymczasem, jak już była mowa wyżej, w dniu [...] 2013 r. została wydana przez Dyrektora Izby Celnej decyzja utrzymująca w mocy decyzję tego cofającą stronie skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych udzielonego w decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z [...] 2008 r. [...]. W tym stanie rzeczy trafnie w ocenie Sądu, organ przyjął, że powstał stan bezprzedmiotowości postępowania o charakterze następczym, co obligowało organ do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia postępowania. Należy podkreślić, że sąd administracyjny sprawując kontrolę legalności decyzji administracyjnej bada, czy została ona wydana w oparciu o prawidłowo ustalony stan faktyczny i stan prawny sprawy istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Późniejsze zmiany w zakresie stanu faktycznego czy stanu prawnego sprawy nie mają wpływu na ocenę zgodności zaskarżonej decyzji z prawem. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie, a zaskarżone decyzje odpowiadają prawu. Z uwagi na powyższe okoliczności skargi musiały zostać oddalone na zasadzie art. 151 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji wyroku.