III SA/Kr 448/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie: Przewodniczący: sędzia WSA Jakub Makuch po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym skargi K. P. na decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Gorlicach z dnia 22 stycznia 2026 r. nr 0103-2026-001176 w przedmiocie płatności bezpośrednich za 2025 r. – postanawia – odrzucić skargę. 1.1. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Gorlicach decyzją z 22.01.2026 r. (nr 0103-2026-001176) orzekł o przyznaniu K. P. (dalej "skarżący") płatności bezpośrednich za 2025 r. w postaci: podstawowego wsparcia dochodów (3 024,12 zł), płatności redystrybucyjnej (1 094,64 zł), płatności do bydła (1 612,45 zł), do krów (2 063,15 zł), za ekstensywne użytkowanie TUZ z obsadą zwierząt (1 343,43 zł), za zróżnicowaną strukturę upraw (573,49 zł), za wymieszanie obornika z glebą na gruntach ornych (106,77 zł) oraz za stosowanie płynnych nawozów naturalnych innymi metodami niż rozbryzgowo (280,94 zł). Jednocześnie, opisywaną decyzją organ odmówił skarżącemu płatności do roślin pastewnych, nakładając karę 619,46 zł oraz odmówił uzupełniającej płatności podstawowej, nakładając karę 81,13 zł. 1.2. Opisana decyzja zawierał pouczenie, że przysługuje od niej odwołanie do Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Krakowie wnoszone za pośrednictwem organu I instancji w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji. 2.1. Z akt wynika, że skarżący złożył do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego pismo (data wpływu 9.02.2026 r.), które zgodnie z właściwością przekazane zostało do Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Krakowie. 2.2. Z uwagi na wątpliwości odnośnie do kwalifikacji tego pisma i żądań w nim sformułowanych, Dyrektor Małopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Krakowie w dniu 17.03.2026 r. wezwał skarżącego do sprecyzowania oczekiwań wyrażonych w piśmie z 9.02.2026 r. 2.3. Pismem z 26.03.2026 r. (data prezentaty) skarżący podał, że jego pismo z 9.02.2026 r. stanowi odwołanie od decyzji dotyczącej płatności bezpośrednich i ONW za 2025 r. 3. W nadanej w urzędzie pocztowym w dniu 24.02.2026 r. skardze do WSA w Krakowie skarżący podawał m.in., że "oskarża Ł. W. o fałszywe uzasadnienie decyzji w sprawie płatności bezpośrednich i przejściowego wsparcia krajowego za 2025 r.". Wskazywał, że został pozbawiony ok. 6 tys. zł. Do skargi załączona została decyzja opisana w punkcie 1-m, która podpisana została przez p.o. Kierownika Biura Powiatowego Ł. W.. 4. W odpowiedzi na skargę Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Gorlicach podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podał m.in., że "aktualnie odwołania od decyzji nr 0103-2026-001176 oraz nr 0103-2026-001177 są rozpatrywane przez Dyrektora Małopolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Krakowie" (k. 19 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: 5. Skarga podlegała odrzuceniu. 6. Jak stanowi art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.), co do zasady skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. W związku z powyższym wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 15 Kodeksu postępowania administracyjnego, postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Istota zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego polega na dwukrotnym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu przez dwa różne organy tej samej sprawy administracyjnej. Oznacza to, że osoba niezadowolona z rozstrzygnięcia organu I instancji może wnieść odwołanie (lub zażalenie) do organu wyższego stopnia. Dopiero, gdy organ II instancji wyda decyzję (lub postanowienie) można wnieść skargę do sądu administracyjnego. Tym samym skarga jest niedopuszczalna, jeżeli skarżący nie wniesie odwołania do organu II instancji i od razu zaskarży do sądu administracyjnego decyzję organu I instancji, albo gdy – już po wyczerpaniu przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym środków zaskarżenia – wniesie skargę na rozstrzygnięcie organu I instancji do sądu administracyjnego. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do kontroli legalności rozstrzygnięć organów I instancji, gdyż działanie takie naruszałoby w.w. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. 7. Analiza skargi w kontekście przedłożonych przez organ akt administracyjnych nakazywała przyjąć, że skarżący zaskarżył decyzję organu I instancji. Powyższe wynika z samej skargi, której zarzuty zwrócone są bezpośrednio względem stanowiska wyrażonego w tej decyzji ze wskazaniem osoby pod tym aktem podpisanej. Nadto, jak wyjaśnił organ w odpowiedzi na skargę: "aktualnie odwołanie od decyzji tego organu nr 0103-2026-001176 (objętej skargą – przyp. Sądu) jest rozpatrywane przez organ odwoławczy". Stanowisko to nie budziło wątpliwości, ani zastrzeżeń. Dostrzec bowiem trzeba, że skoro w dniu 26.03.2026 r. skarżący wyjaśnił organowi odwoławczemu, że jego pismo z 9.02.2026 r. stanowi odwołanie od decyzji dotyczącej płatności bezpośrednich i ONW za 2025 r. (por. punkt 2.3 uzasadnienia), to w dacie wnoszenia skargi do sądu (tj. dniu 24.02.2026 r. – por. punkt 3 uzasadnienia) nie mogła funkcjonować w obrocie prawnym decyzja organu odwoławczego. Jak natomiast wyżej już wyjaśniono, skarga, której przedmiotem jest rozstrzygnięcie organu I instancji podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. 8. Mając powyższe na względzie Sąd skargę odrzucił. Podstawą prawną rozstrzygnięcia był art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że Sąd odrzuca skargę, jeżeli jej wniesienie jest niedopuszczalne z przyczyn innych niż wskazane w punktach 1-5a tego przepisu.