III SA/Kr 455/12

PostanowienieWSA w Krakowie2012-05-18

Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która złożyła oświadczenie o swoim stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, może domagać się ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli jej dochody są niskie, a majątek obejmuje jedynie nieużytki rolne?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna może domagać się ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym na podstawie art. 252 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 PPSA, jeżeli jej oświadczenie o stanie majątkowym i możliwościach płatniczych, złożone zgodnie z art. 255 PPSA, nie wzbudza wątpliwości i pozwala na ocenę, że strona nie jest w stanie ponieść kosztów bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Niska renta, znaczna część pochłaniana przez koszty utrzymania mieszkania oraz posiadanie nieużytków rolnych mogą przemawiać za przyznaniem prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca A. Ł. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odmowy przyznania lokalu mieszkalnego. Oświadczyła, że jej miesięczny dochód wynosi 1229 zł netto z renty, z czego około 1000 zł przeznacza na opłaty. Posiada jedynie nieużytki rolne o powierzchni 0,72 ha. Uzasadniła wniosek swoim wiekiem (72 lata) i ubóstwem.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Ł. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. Ł. na czynność Prezydenta Miasta w przedmiocie odmowy przyznania lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy postanawia: ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła, że nie pozostaje z kimkolwiek więcej we wspólnym gospodarstwie domowym. Określając swój majątek podała, że w jego skład wchodzi tylko nieruchomość rolna o powierzchni 0,72 ha stanowiąca nieużytki. Nie ma zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Swoje miesięczne dochody oszacowała na kwotę 1229 zł netto otrzymywanej renty. Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że jest osobą starszą i ubogą. Ma 72 lata. Ze skromnej emerytury około 1000 zł przeznacza na opłacenie czynszu, prądu i telefonu. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym m.in. ustanowienie adwokata (art. 245 §3 ppsa) o ile (art. 243 ppsa) nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Oświadczenie strony stopniowane jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała" czyli, że zostały one przedstawione w sposób przekonywujący. Zgodnie bowiem z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości względnie tyczą one nieistotnych składników stanu majątkowego strony lub jej sytuacji rodzinnej to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że w jej aktualnej sytuacji wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji, że strony nie będzie stać na ich poniesienie, może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności. W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Skarżąca jawi się jako osoba niezamożna. Tak bowiem należy postrzegać osobę samotną z dochodem którego wysokość po pierwsze jest o niższa od przeciętnych zarobków w gospodarce a po drugie znaczną jego część pochłaniają łącznie koszty utrzymania mieszkania. Środkami jakie pozostają skarżącej musi opędzić najbardziej podstawowe potrzeby życia codziennego. Okoliczność, że należy do niej niewielka nieruchomość rolna nie zmienia takiego oglądu. Raz z tej racji, że nie należy przeceniać wartości tejże skoro stanowią ją nieużytki. A po drugie z zasad doświadczenia życiowego wynika, iż osoba borykająca się z problemami zdrowotnymi powinna dysponować pewnym, nawet niewielkim zabezpieczeniem na wypadek jakichś poważniejszych powikłań mimo tego, że Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych jak choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. Biorąc to wszystko pod uwagę udzielono skarżącej pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustanawiając na jej rzecz radcę prawnego, którego wyznaczy właściwy organ samorządu zawodowego. Z przytoczonych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło