III SA/Kr 458/08

WyrokWSA w Krakowie2008-11-12

Skład orzekający: Elżbieta Kremer, Piotr Lechowski, Grażyna Danielec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy ma obowiązek umorzyć postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, jeśli zezwolenie to wygasło z mocy prawa przed datą rozpatrzenia odwołania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy ma obowiązek umorzyć postępowanie w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, jeśli zezwolenie to wygasło z mocy prawa przed datą rozpatrzenia odwołania. W takiej sytuacji postępowanie staje się bezprzedmiotowe, co zgodnie z art. 105 § 1 k.p.a. obliguje organ do jego umorzenia. Sąd administracyjny nie jest właściwy do orzekania w sprawach o odszkodowanie i zadośćuczynienie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) uchylającej decyzję Burmistrza o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych i umarzającej postępowanie pierwszej instancji. Zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych było wydane na czas określony i wygasło przed datą rozpatrzenia odwołania. Skarżący domagał się odszkodowania i zadośćuczynienia, kwestionując zasadność umorzenia postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędziowie NSA Piotr Lechowski NSA Grażyna Danielec Protokolant Monika Pilch po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 listopada 2008r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania pierwszej instancji I. skargę oddala, II. przyznaje od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na rzecz adwokata Z. L. - Kancelaria Adwokacka ul. [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 240,00 zł (słownie: dwieście czterdzieści złotych), podwyższoną o stawkę podatku od towarów i usług. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] nr [...] po rozpoznaniu odwołania A. F. uchyliło decyzję Burmistrza Miasta z dnia [...] która orzeczono o cofnięciu zezwolenia na sprzedaż napojów zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa i umorzyło postępowanie pierwszej instancji. Wydanie powyższej decyzji poprzedziły następujące ustalenia faktyczne i prawne: Decyzją z dnia [...] Burmistrz Miasta zezwolił A. F. na sprzedaż napojów alkoholowych do 4,5 % zawartości alkoholu oraz piwo. Zezwolenie było ważne na okres od 15 kwietnia 2002r. do 31 maja 2006r. Decyzją z dnia [...] nr [...] Burmistrz Miasta cofnął A. F. zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych wynikające z decyzji z dnia [...]. Od decyzji tej odwołanie złożył A. F. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę na powyższe postanowienie złożył A. F. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 15 listopada 2006r. sygn.akt II SA/Kr 1452/03 uwzględnił skargę i uchylił zaskarżone postanowienie. W takich okolicznościach Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając odwołanie A. F. od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, wydało na podstawie art.138 § 1 pkt 2 w zw. z art.105 § 1 kpa decyzję z dnia [...] w której uchylono zaskarżoną decyzję oraz umorzono postępowanie przed organem I instancji. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, że jako organ odwoławczy ma charakter organu reformacyjnego i jako taki ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu faktycznego i prawnego, które nastąpiły po wydaniu decyzji przez organ I instancji. W postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy nie może ograniczać się do stanu sprawy z daty wydania decyzji przez organ I instancji, lecz musi uwzględniać stan faktyczny i prawny istniejący w dacie rozpatrywania odwołania. Zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, którego dotyczy zaskarżona decyzja o cofnięciu wydanego zezwolenia, było wydane na czas oznaczony od dnia 15 kwietnia 2002r. do 31 maja 2006r.. Wobec upływu terminu ważności zezwolenia nastąpiło jego wygaśnięcie, a zatem postępowanie w sprawie cofnięcia powyższego zezwolenia stało się bezprzedmiotowe. Zgodnie z art. 105 § 1 kpa, gdy postępowanie administracyjne z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Ustalenie przesłanki bezprzedmiotowości postępowania stwarza obowiązek zakończenia postępowania przez jego umorzenie, ponieważ nie ma wtedy podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Bezprzedmiotowość postępowania powstaje m.in. wtedy gdy przestaje istnieć przedmiot rozstrzygnięcia zawartego w decyzji, czyli przedmiot stosunku prawnego, a nadto umorzenie postępowania administracyjnego na podstawie art.105 § 1 kpa jest obligatoryjne. Skargę na powyższą decyzję złożył A. F. podnosząc, że się z nią nie zgadza i wnosi o przyznanie odszkodowania w wysokości 100 tysięcy zł. i zadośćuczynienia. Podaje, ze Samorządowe Kolegium Odwoławcze bezpodstawnie uznało, że odwołanie zostało złożone po terminie, a wydanie decyzji o cofnięciu zezwolenia było bezzasadne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło ojej oddalenie. W uzasadnieniu podtrzymało argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji. A także wskazało, że WSA w uzasadnieniu wyroku, którym uchylone zostało postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, nie stwierdził bezprawności ani bezzasadności działania organu odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art.1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz.1269/ oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ - zwanej dalej p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania wykładni norm prawa materialnego. Sąd, kierując się tymi przesłankami i badając zaskarżoną decyzję w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związanym - stosownie do art.134 p.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi. Skarga w przedmiotowej sprawie nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z obowiązującym stanem prawnym. Podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji stanowi art.138 § 1 pkt 2 kpa, który dopuszcza wydanie decyzji przez organ odwoławczy w której uchyla się zaskarżoną decyzję, oraz umarza postępowanie pierwszej instancji. Przepis art.138 § 1 pkt 2 kpa zawierający podstawę umorzenia postępowania w sprawie przez organ odwoławczy nie zawiera i nie określa przesłanek umorzenia postępowania w tym przypadku. Tym samym organ odwoławczy może podjąć w trybie art.138 § 1 pkt 2 kpa decyzję o umorzeniu postępowania tylko wówczas gdy zachodzą okoliczności wskazane w art.105 kpa. W sytuacji kiedy dopiero na etapie postępowania odwoławczego zajdą okoliczności faktycznie czyniące postępowanie w sprawie bezprzedmiotowym (art.105 § 1 kpa), organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla decyzję organu I instancji i umarza postępowanie pierwszej instancji, co w istocie oznacza umorzenie postępowania w sprawie. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że decyzja z dnia [...] Burmistrza Miasta zezwalająca A. F. na sprzedaż napojów alkoholowych do 4,5 % zawartości alkoholu oraz piwa miała charakter czasowy i była ważna na okres od 15 kwietnia 2002r. do 31 maja 2006r. Decyzja ta wygasała z mocy prawa w dniu 31 maja 2006r. Przedmiotem zaś niniejszego postępowania zakończonego decyzją SKO z dnia [...], poprzedzającego złożenie skargi było rozpoznanie odwołania od decyzji Burmistrza Miasta z dnia [...] w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych do 4,5% zawartości alkoholu oraz piwa. Decyzja ta z uwagi na złożone odwołanie nie była decyzją ostateczną, nie został jej również nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Mając na uwadze, że w dacie rozpoznania odwołania od decyzji cofającej zezwolenie, nie obowiązywała już decyzja zezwalająca na sprzedaż napojów alkoholowych ze względu na upływ czasu na który została wydana, powstała sytuacja w której kwestia dotycząca cofnięcia tego zezwolenia straciła racje bytu, albowiem nie można cofnąć nieistniejącego już zezwolenia. Tym samym postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia zezwolenia nie mogło się dalej toczyć, albowiem przedmiot tego konkretnego postępowania administracyjnego przestał istnieć. Taka sytuacja określana jest jako bezprzedmiotowość postępowania. Zgodnie z art.105 § 1 kpa gdy postępowanie administracyjne z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Tym samym zdaniem Sądu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, stało się bezprzedmiotowe, albowiem decyzja zezwalająca na ich sprzedaż wygasła, z uwagi na upływ czasu na który została wydana. Odnośnie zaś zarzutu skargi w którym skarżący domaga się przyznania mu odszkodowania w kwocie 100 000zł. i zadośćuczynienia należy wskazać, że do kompetencji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie należy orzekanie w sprawach o odszkodowanie i zadośćuczynienie. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz.1270/ skargą oddalił. O kosztach orzeczono zgodnie z art.250 ustawy powołanej wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło