III SA/Kr 460/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kremer Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Halina Jakubiec spr. Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2008 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. Decyzją z dnia [...] znak [...] Prezydent Miasta na podstawie art. 16 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r., nr 139, poz. 992 ze zm.) i § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. Nr 130, poz. 903) odmówił S. K. przyznania świadczenia w formie zasiłku pielęgnacyjnego przyznawanego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności powstałej przed ukończeniem 21 roku życia. Za powód uznano okoliczność, że niepełnosprawność powstała u skarżącego po 21 roku życia. Ustalono to na podstawie dokumentacji załączonej do wniosku, z której wynikło, że pierwsze orzeczenie o uznaniu skarżącego za inwalidę drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia wydane zostało w dniu [...]1977r. tj. po dniu, w którym ukończył on 21 rok życia. W dokumentacji brak jest potwierdzenia powstania inwalidztwa przed 21 rokiem życia. W odwołaniu od powyższej decyzji S. K. podniósł, załączając kartę informacyjną leczenia szpitalnego z dnia 19.09.1976r., że wypadek zdarzył się w dniu wystawienia tej karty a urodził się [...] 1956r., z czego wynika, że niepełnosprawność, w związku z którą ubiega się o zasiłek pielęgnacyjny powstało w dniu posiadania przez niego lat 20 i 7 miesięcy. Pierwsze orzeczenie Komisji Lekarskiej Do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia otrzymał po wyczerpaniu zasiłku chorobowego tj. po sześciu miesiącach od dnia wypadku, a wówczas miał rzeczywiście ukończone 21 lat. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] znak [...] (wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm. I art. 16 ust. 1, 2, 3, art. 24 ust. 1, 2, 3, 3a i 3b ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych) utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy. Organ wskazał, że datę powstania u skarżącego niepełnosprawności należy określić na podstawie daty zaliczenia go do drugiej grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia (co w świetle art. 3 pkt 20c ustawy o świadczeniach rodzinnych równoznaczne jest z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności). Poświadcza ten fakt orzeczenie Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia [...]1977r., tj. z daty, która miała miejsce już po ukończeniu przez S. K. lat 21. Nie ma w sprawie znaczenia data wypadku skarżącego, którą skarżący poświadczył kartą leczenia szpitalnego z tego powodu, że rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne wymienia wśród dokumentów, które należy dołączyć do wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ze wskazaniem daty powstania niepełnosprawności, brak jest w przepisie mowy o dokumencie w postaci karty leczenia szpitalnego, stąd nie może być ona podstawą do orzeczenia w przedmiocie zasiłku. Ponadto organ zauważył, że dane zawarte w karcie wskazują na to, że odwołujący przebywał w szpitalu w okresie od 19.09.1976r. do 17.01.1977r. tj. do czasu kiedy ukończył 21 rok życia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego S. K. powtórzył argumentację z odwołania od decyzji I inst., podkreślając, że stał się inwalidą z dniem wypadku tj. 19.09.1976r. kiedy stracił rękę i lewą stopę. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podnosząc, że z orzeczenia Obwodowej Komisji Lekarskiej do spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia zaliczającej skarżącego do drugiej grupy inwalidztwa nie wynika data powstania niepełnosprawności. Co prawda dokumenty załączone do akt sprawy świadczą o tym, że skarżący przebywał w szpitalu w okresie od 19.09.1976r. do 17.01.1977r., niemniej jednak Kolegium nie jest władne do zmiany w/w orzeczenia. Organ poinformował skarżącego, że może zgłosić się odrębnie z wnioskiem o wydanie stosownego orzeczenia ze wskazaniem daty powstania niepełnosprawności. Na dzień wydania decyzji nie ma natomiast podniesionych przez skarżącego nowych okoliczności, które zmieniłyby decyzję w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego. Dnia 4.09.2008r. S. K. dołączył do akt orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia [...] 2008r. wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności znak [...] ( na podstawie art. 6b ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 2, art. 4 ust. 2 i 6b ustawy z dnia o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, Dz. U. z 2008r., nr 14, poz. 92 i na podstawie § 13 ust. 2, § 14 i § 32 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności, Dz. U. Br 139, poz. 1328), którym zaliczono skarżącego do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności, przy czym za datę początkową niepełnosprawności przyjęto 19.09.1976r. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – ppsa (Dz. U. nr 153, poz. 1270) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy wskazanej jako pierwsza Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kierując się powyższymi kryteriami należy wskazać, że skarga S. K. zasługuje na uwzględnienie. Zasiłek pielęgnacyjny jest jednym ze świadczeń opiekuńczych przyznawanych na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Celem tego rodzaju świadczenia jest częściowe pokrycie wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzystencji. Ust. 2 i 3 w/w artykułu określa cechy osoby, której przysługuje prawo do zasiłku tj. ma być to dziecko niepełnosprawne, osoba niepełnosprawna w wieku powyżej 16 roku życia, jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, osoba, która ukończyła lat 75 a także osoba legitymująca się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności w wieku powyżej 16 roku życia, z tym, że w tym przypadku ustawa określa warunek by niepełnosprawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Zgromadzony w sprawie materiał daje podstawy do stwierdzenia, że S. K. spełnia warunki do przyznania mu zasiłku pielęgnacyjnego. Na dzień wydania decyzji I instancji dokumenty jakimi dysponował organ jeszcze nie pozwalały na przyjęcie, że niepełnosprawność powstała u skarżącego przez ukończeniem 21 roku życia. Orzeczenie Obwodowej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia [...] 1977r. nie określiło bowiem daty powstania niepełnosprawności. Niemniej jednak faktem jest, że dzień wypadku, który w konsekwencji spowodował inwalidztwo skarżącego miał miejsce w dniu 19.09.1976r. tj. w dniu ukończenia przez skarżącego 20 lat i 7 miesięcy. Orzeczenie o stopniu niepełnosprawności wydane przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] 2008r. znak [...] (załączone do akt sprawy w dniu 4.09.2008r.) stwierdziło, że właśnie data wypadku tj.19.09.1976r. jest datą powstania niepełnosprawności, określając stopień tej niepełnosprawności jako umiarkowany i datujący się (co do stopnia) od 1997r. Ustawodawca w art. 16 ust. 3 ustawy o świadczeniach rodzinnych wymaga jedynie aby niepełnosprawność powstała przed 21 rokiem życia, nie precyzując warunku co do stopnia tej niepełnosprawności. Powyższe stanowi nową okoliczność faktyczną istniejącą w dniu wydania decyzji I instancji, jednak nieznaną organowi, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 ustawy Kodeksu postępowania administracyjnego, stanowiącą jednocześnie podstawę do wznowienia postępowania w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego z wniosku S. K. Z tego względu Sąd uchylił zaskarżona decyzję, jak i decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Rozpoznając sprawę ponownie organ I inst. ustali datę niepełnosprawności powstałej u S. K. na podstawie załączonego do akt orzeczenia z dnia [...] 2008r. wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności o stopniu niepełnosprawności a następnie wyda decyzję w przedmiocie zasiłku pielęgnacyjnego.