III SA/Kr 462/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie NSA Krystyna Kutzner WSA Maria Zawadzka (spr.) Protokolant Ewelina Knapczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi P. J. na decyzję Wojewody z dnia 4 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania skargę oddala. Decyzją z dnia [...] 2013 r., znak: [....] Wójt Gminy K., powołując się na przepis art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych orzekł o odmowie wymeldowania W. P. z budynku nr [....] w miejscowości L. W. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że W. P. posiada do przedmiotowego budynku swobodny dostęp oraz ma tam swoje rzeczy osobiste i przebywa w nim. W obszernym odwołaniu P. szeroko opisała swoją sytuacje rodzinną nie poruszając żadnych istotnych kwestii dla postępowania meldunkowego. Decyzją z dnia 4 marca 2013 r. Nr [....] Wojewoda działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r., poz. 267) w związku z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jednolity Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 993 z późn. zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy przypomniał treść przepisów prawa znajdujących zastosowanie w niniejszym postępowaniu oraz stwierdził, że wniosek o wymeldowanie W. P. budynku nr [....] L. W. złożyła pani P. J. podnosząc, że były mąż mieszka w domu rodzinnym w R. [....] i znęca się nad nią fizycznie i psychicznie w związku z czym jej zdrowie jest zagrożone. Organ odwoławczy podkreślił, że W. P. zeznał przed organem I instancji, że w przedmiotowym budynku mieszka nieprzerwanie od 1978 r. i jest to jego jedynie miejsca zamieszkiwania na pobyt stały. Zajmuje tam jeden pokój, który służy mu zarówno jako pokój i kuchnia i tam znajdują się wszystkie jego rzeczy osobiste. Do domu rodzinnego w R. [....] wyjeżdża sporadycznie na 2-3 dni, a także w okresie świąteczno-noworocznym. Natomiast P. P., zeznała, że W. P. w budynku nr [...] w miejscowości L. W. mieszka od 2011 r. Zajmuje kuchnię na parterze budynku. Tam posiada wszystkie rzeczy osobiste, a ponadto korzysta ze wszystkich pomieszczeń znajdujących się w tej nieruchomości. Fakt zamieszkiwania przez W. P. w przedmiotowym budynku potwierdziła także kontrola dyscypliny meldunkowej przeprowadzona przez funkcjonariuszy Komisariatu Policji w G. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że nie może uwzględnić argumentów podniesionych w złożonym przez P. J. w odwołaniu, gdyż W. P. nie opuścił budynku nr [...] w miejscowości L. W. i nadal mieszka w tym budynku. Nawet sporadyczne przebywanie w budynku nie daje podstaw do wymeldowania w drodze decyzji administracyjnej na podstawie przepisów art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Organ podkreślił także, że aby można było wymeldować osobę z miejsca jej zameldowania musi w sposób definitywny budynek opuścić i w nim nie przebywać. Wymeldowanie bowiem nie może nastąpić przed opuszczeniem budynku. Przepisy z zakresu ewidencji ludności nie mogą służyć do wyprowadzenia osób z budynku. Nadto organ odwoławczy zwrócił uwagę, że jeśli P. J. nie chce, aby W. P. mieszkał razem z nią w przedmiotowym budynku, gdyż jak twierdzi wymieniony zachowuje się nagannie oraz znęca się nad rodziną, a sprawy na drodze cywilnoprawnej nie przyniosły zamierzonego skutku, to winna spróbować porozumieć się z W. P. polubownie. Dopiero jeśli W. P. opuści dobrowolnie i trwale budynek nr [....] w miejscowości L. W. i nie wykona ciążącego na nim obowiązku meldunkowego, to wówczas P. J. będzie mogła ponownie złożyć wniosek o wymeldowanie wymienionego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. J. podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko podnoszone w odwołaniu do Wojewody i wniosła o "pomoc w uwolnieniu jej od W. P. zanim dojdzie do tragedii". W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwanej dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie posiada natomiast kompetencji do oceny celowości oraz słuszności skarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie z przepisem 134 § 1 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się, aby w zaskarżonej decyzji zostało naruszone prawo materialne lub przepisy postępowania administracyjnego, w stopniu uzasadniającym uchylenie bądź stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy wyjaśnić, że wymeldowanie z miejsca stałego pobytu ma charakter ewidencyjno-rejestrowy i służy wyłącznie zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób. Decyzja o wymeldowaniu ma charakter ewidencyjny i służy jedynie aktualizacji oraz doprowadzeniu do zgodności miejsca zamieszkania z miejscem zameldowania. Nie ma ona charakteru nieodwracalnego. Decyzja o wymeldowaniu nie ogranicza prawa do przebywania w lokalu ani też nie powoduje utraty prawa własności, czy współwłasności do tego lokalu, ani też nie przywraca prawa posiadania, czy też prawa własności (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2.10.2012 r., sygn. II OSK 2284/12, publ. http//orzeczenia.nsa.gov.pl). Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i odwodach osobistych (Dz.U. z 2006r., nr 139, poz. 993 ze zm.). Zgodnie z jego brzmieniem organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Oznacza to, iż do wymeldowania w trybie administracyjnym niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek: faktyczne opuszczenie lokalu oraz niedopełnienie obowiązku wymeldowania się. Celem decyzji o wymeldowaniu jest doprowadzenie do zgodności faktycznego miejsca pobytu osoby z miejscem rejestracji, ma więc ona charakter ewidencyjny i służy jedynie aktualizacji i doprowadzenia do zgodności pomiędzy miejscem zamieszkania, a miejscem zameldowania. Prowadząc postępowanie w przedmiocie wymeldowania organ gminy winien kierować się zasadami zawartymi w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., ponieważ warunkiem prawidłowości decyzji wydanej w przedmiocie wymeldowania jest właściwe i dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności z zachowaniem przepisów regulujących postępowanie administracyjne, a następnie przedstawienie motywów rozstrzygnięcia w uzasadnieniu. Stosownie do art. 7 k.p.a. jednym z najważniejszych zadań organów prowadzących postępowanie administracyjne jest stanie na straży praworządności i podejmowanie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, gdyż ustalenie stanu faktycznego sprawy jest niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Podkreślić trzeba, że art. 77 § 1 k.p.a. nakazuje organom administracji w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, zaś art. 8 k.p.a. tak prowadzić postępowanie, by pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa. W ocenie Sądu przedstawione wyżej zasady prowadzenia postępowania wyjaśniającego zostały zrealizowane w kontrolowanym postępowaniu. Okolicznością niesporną między stronami jest, że W. P. mieszka w budynku nr [...] w miejscowości L. W., co potwierdziła również skarżąca P. J. Co prawda sam W. P. twierdzi, że mieszka pod wskazanym adresem nieprzerwanie od 1977 r., zaś skarżąca twierdzi, że były mąż mieszka w przedmiotowym budynku dopiero od 2011 r., jednak na dzień wydania decyzji przez organ pierwszej instancji, nie miał wątpliwości, że W. P. mieszka w przedmiotowym budynku, zatem zasadnie odmówił jego wymeldowania z miejsca stałego pobytu tj. z lokalu nr [....] w miejscowości L. W. Trafnie też organ II instancji zwrócił uwagę, iż instytucja wymeldowania osoby z miejsca pobytu stałego nie może być wykorzystywana do wyprowadzenia tej osoby z lokalu. Wymeldowanie nie może być tożsame z eksmisją i nie może zmuszać osoby do opuszczenia dotychczas zajmowanego lokalu. Organ meldunkowy do takich działań uprawniony nie jest, a tym bardziej działań tych zastąpić nie może. Wymeldować można osobę dopiero wówczas, gdy całkowicie, dobrowolnie i trwale opuści lokal i z lokalu tego nie będzie korzystała. Zdaniem Sądu, z prawidłowo zebranego i ocenionego przez organy stanu faktycznego te przesłanki nie wynikały. Stanowisko organów znalazło właściwe odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji organów obu instancji spełniających wymogi wynikające z art. 107 § 1 i § 3 k.p.a. Uzasadnienia faktyczne decyzji organów obu instancji w szczególności zawierają wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz zawierają uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Wobec powyższego skargę oddalono na zasadzie art. 151 p.p.s.a.