III SA/Kr 468/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Ewa Michna (spr.) Protokolant specjalista Bernadetta Szczypka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lipca 2019 r. sprawy ze skargi Z. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 7 marca 2019 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego Z. B. kwotę 1017 (jeden tysiąc siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z 20 listopada 2018 r. nałożył na Z. B. karę pieniężną 2 000 zł. Kara miała związek ze stwierdzoną 24 października 2018 r. samowolną zmianą wskazań urządzeń pomiarowych (taksometr) zainstalowanych w należącej do skarżącego taksówce – samochodzie marki Opel. W trakcie kontroli i oględzin samochodu, kontrolujący stwierdzili, że pojazd wyposażony był w 4 opony oznaczone rozmiarem 205/60 R 16, natomiast ze świadectwa legalizacyjnego opon wynikało, że taksówka powinna mieć opony 205/50 R 16. Kontrolowany wyjaśniając opisane nieścisłości, przedstawił m.in. fakturę zakupu pojazdu wraz z wyposażeniem oraz pismo z firmy A M. C., W. K. Dokumenty te potwierdzały, że samochód został zakupiony z dwoma kompletami opon w rozmiarze 205.60.R 16. Z wyliczeń wynikało, że taksometr też naliczałby opłatę w sposób prawidłowy, ponieważ różnica obwodu toczonego opon wynosiła 1,4%, co mieściło się w granicach tolerancji stałej "k" taksometru. Zdaniem kontrolowanego, wpis do świadectwa legalizacyjnego (205/50 R 16) wynikał więc wyłącznie z pomyłki urzędnika wypisującego świadectwo. Gdyby jednak przyjąć, że pierwotny rozmiar opon wynosił 205/50 R16 to taksometr, po założeniu opon o rozmiarze 205/60 R 16, naliczałby opłaty na niekorzyść taksówkarza, a nie klienta. Opisane więc fakty potwierdzały prawdziwość wyjaśnień taksówkarza. W ocenie organu inspekcji drogowej, kontrolowany jako przedsiębiorca ponosił odpowiedzialność na podstawie art. 92a ust. 1ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 58 z późn. zm.). Nie zaistniały również przesłanki zwolnienia z takiej odpowiedzialności, o której mowa w art. 92c ust. 1 powołanej ustawy. W odwołaniu skarżący podtrzymał swoje twierdzenia, co do pomyłki. Wyjaśnił, że różnica w rozmiarach opon wynikała wyłącznie z pomyłki urzędniczej, na którą początkowo nie zwrócił uwagi. Pierwotnie bowiem, pomyłkowo wpisano rozmiar 205/50 R 16. Oba świadectwa (z 2 lutego 2017 r i 25 października 2018 r.) pokazywały natomiast taką samą stałą k (1806) co potwierdzało prawdziwość wyjaśnień. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją z 7 marca 2019 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu powołał się na pismo Okręgowego Urzędu Miar Wydział Legalizacji, które miało nie potwierdzać, w ocenie organu, wyjaśnień skarżącego. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie pełnomocnik skarżącego zarzucił naruszenie: - art. 7, 77§1, art. 107 §3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm.), ponieważ ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało, że pierwotne świadectwo legalizacyjne w sposób omyłkowy, podawało rozmiar opon, a na dodatek z pisma Okręgowego Urzędu Miar wynikało, że zmiana wielkości kół nie musiała spowodować zmiany wskazań taksometru; - art. 92a ust. 1 w zw. z pkt 7.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym – ponieważ w rzeczywistości nie doszło do samowolnej zmiany wskazań taksometru, a nawet gdyby tak było, to funkcjonalna wykładnia przepisu wskazywała, że penalizacji powinny podlegać samowolne zmiany wskazań na niekorzyść klientów; - art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary za działania, które w rzeczywistości nie miały miejsca. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego powtórzył swoje twierdzenia, co do omyłkowego wystawienia pierwotnego świadectwa legalizacyjnego. W związku z zarzutami skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania lub uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie uzasadniając, jak dotychczas. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Skarga była zasadna. W ocenie Sądu organy obu instancji błędnie ustaliły stan faktyczny, co spowodowało, że w sposób nieuzasadniony przyjęły, że skarżący zmienił wskazania urządzeń pomiarowych w taksówce (taksometr). Doszło więc do naruszenia zarówno przepisów prawa procesowego w postaci dowolnej oceny zebranych dowodów w sprawie, jak i błędnego zastosowania art. 92a ust.1 w zw. z poz. l.p 7.1 tabeli znajdującej się w załączniku nr 3 do ustawy o transporcie drogowym Powołany przepis (tabela – załącznik nr 3) przewiduje karę 2 000 zł za samowolną zmianę wskazań przyrządów pomiarowych zainstalowanych w pojeździe przy wykonywaniu transportu drogowego taksówką. Sąd zwraca uwagę, że od samego początku skarżący przedstawiał w sposób konsekwentny i niezmienny wyjaśnienia, że doszło do pomyłki w treści świadectwa legalizacyjnego, we wpisie rozmiaru opon (205/50 R 16) w miejsce prawidłowego 205/60 R 16. Wyjaśnienia te spójne były z dokumentami tj. przede wszystkim wartością współczynnika k- 1806, jaki wynikał z obu świadectw legalizacyjnych. Co więcej, przekonywujące są tłumaczenia, że zwiększenie samowolne rozmiaru opon, byłoby działaniem na niekorzyść dochodów skarżącego. Powyższe okoliczności od samego początku potwierdzał również punkt legalizacyjny (pismo z 31 października 2018 r. – k. 11). Całkowicie więc dla Sądu jest niezrozumiałe, dlaczego organy właściwie nie uznały tych wyjaśnień za dowody w sprawie. Organ I instancji skupił się natomiast na rozważaniach, że skarżący jako osoba prowadząca działalność gospodarczą jest odpowiedzialna za swoje działania i niedopatrzenia i ponosi z tego tytułu ryzyko w ramach działalności gospodarczej. Konstatacje te jednak nie mają jakiegokolwiek związku z wyjaśnieniami zarówno skarżącego, jak osób, które w imieniu Obwodowego Urzędu Miar, wystawiały świadectwo legalizacyjne (punkt legalizacyjny A M. C., W. K.). Następnie, organ II instancji, który dopytywał się, czy doszło do pomyłki i czy, jeżeli nie doszło, to stała "k" powinna być różna, a rozmiar kół miał wpływ na tę stałą – otrzymał odpowiedź, że "nie można stwierdzić, że doszło do omyłkowego wpisania rozmiaru opon...", ale stała k "nie musi być różna, jeśli tylko wskazania taksometru na bazie drogowej mieszczą się w granicach dopuszczalnych błędów", a różnica rozmiarów opon nie musi wpływać na wskazania taksometru jeśli wyniki mieszczą się w dopuszczalnych błędach (pismo z 21 stycznia 2019 r.). Otrzymana odpowiedź w żaden sposób nie została skonfrontowana z wyjaśnieniami skarżącego. Organ ponownie skupił się na akcentowaniu zmiany rozmiaru kół – podczas gdy skarżący od początku twierdził, że nie zmieniał rozmiaru kół, a zmiana ta wynikała wyłącznie z błędnego zapisu w świadectwie legalizacyjnym. W ocenie Sądu, ustalenia organów zostały więc dokonane w sposób całkowicie dowolny, w oderwaniu od zebranego materiału dowodowego, co stanowiło przede wszystkim naruszenie art. 77§1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis ten stanowi, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jednakże ocena materiału dowodowego powinna być dokonywana zgodnie z art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego, który to przepis stanowi, że organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Skoro wszystkie zgromadzone materiały (w szczególności wyjaśnienia skarżącego, wyjaśnienia punktu legalizacyjnego i wyjaśnienia Okręgowego Urzędu Miar) nie potwierdzały, że skarżący dokonał samowolnej zmiany taksometru lub rozmiaru kół to całkowicie dowolną oceną było przyjęcie, że skarżący dokonał takiej zmiany. W konsekwencji, zdaniem Sądu, zasadne były zarzuty o związku błędnie ustalonego stanu faktycznego z naruszeniem przepisów prawa materialnego tj. art. 92a ust.1 w zw. z pkt 7.1 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. W ponownym postępowaniu organy ustalą czy w rzeczywistości skarżący dokonał samowolnej zmiany taksometru. W szczególności, jeżeli nadal będą kwestionować wpływ stałej k na odczyty to przeprowadzą dowód w postaci opinii biegłego na okoliczność czy zmiana rozmiarów kół wykraczać będzie poza granice dopuszczalnej tolerancji. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 z późn. zm.). Powołane przepisy stanowią, że Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) oraz inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135). Sąd zasądził zgodnie z 200 i art. 205 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi od organu na rzecz skarżącego 1 017 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Kwota ta stanowi sumę: 100 zł tytułem zwrotu opłaty za wpis od skargi; 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz 900 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego. Koszty zastępstwa zostały obliczone według wartości zaskarżenia (2 000 zł) na podstawie §2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800 z późn. zm.).