III SA/Kr 475/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janusz Bociąga (spr.) Sędziowie WSA Maria Zawadzka WSA Tadeusz Wołek Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2014 r. sprawy ze skargi G. P. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 21 czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie opłaty za przechowywanie broni w depozycie skargę oddala. G. P. w dniu 17 października 2001 r. złożył do depozytu Komendy Wojewódzkiej Policji dwa pistolety (bojowy i gazowy) wraz z amunicją. Zgodnie z obowiązującymi przepisami po upływie roku od zdeponowania broni rozpoczęto naliczenie opłaty za jej przechowywanie, o czym skarżący został powiadomiony pismem z dnia 2 grudnia 2002 r. Organ kierował do skarżącego pisma z dnia 20 września 2005 r. i z dnia 9 listopada 2005 r., dotyczące uregulowania przez opłaty za przechowywanie broni i amunicji. Decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji orzekł o przekazaniu do zniszczenia broni gazowej -pistoletu [...] oraz broni palnej bojowej - pistolet [...] - zdeponowanych przez skarżącego w magazynie broni Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji. G. P., odwołując się od powyższej decyzji pismem z dnia 18 stycznia 2011 r., wniósł o ponowne badanie techniczne pistoletu bojowego, natomiast w stosunku do pistoletu gazowego wniósł o przekazanie go do zniszczenia. W związku z powyższym od dnia 19 stycznia 2011 r. zaprzestano naliczania opłaty za przechowywanie pistoletu gazowego w depozycie policyjnym, natomiast dalej była naliczana opłata za przechowywanie pistoletu bojowego. W dniu 15 września 2011 r. skierowano do skarżącego pismo informujące go o terminie przeglądu broni, a w dniu 24 października 2011 r. skierowano pismo dotyczące możliwości zapoznania się z aktami postępowania. Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia 16 kwietnia 2012 r. nr [...] działając na podstawie art. 104 § 1 oraz art. 268 a K.p.a., § 7 ust. 4 w związku z § 7 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad deponowania i niszczenia broni i amunicji w depozycie Policji, Żandarmerii Wojskowej lub organu celnego przekazał do zniszczenia broń palna bojową - pistolet [...] wraz z 15 sztukami amunicji bojowej kal. 9 mm zdeponowaną w magazynie broni Wydziału Postępowań Administracyjnych Komendy Wojewódzkiej Policji. Decyzja ta jest prawomocna. W dniu 21 czerwca 2012 r., pismem nr [...], została przez organ wyliczona kwestionowana należność za przechowywanie obu jednostek broni zdeponowanych przez skarżącego w depozycie policyjnym w kwocie 14.328,64 zł oraz wystawione wezwanie do zapłaty nr [...]. W dniu 6 lipca 2012 r. skarżący złożył wniosek o umorzenie naliczonej opłaty, rozpatrzony przez organ odmownie pismem nr [...] z dnia 29 sierpnia 2012 r. Organ stwierdził bowiem, że należność za depozyt została naliczona zasadnie i prawidłowo. Naliczenia dokonano w oparciu o art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. W związku z tym, że skarżący nie dokonał wpłaty wskazanej powyższej należności, w dniu 30 września 2013 r. Wojewódzki Komendant Policji wystawił tytuł wykonawczy dotyczący egzekucji należności pieniężnych i skierował go do Naczelnika Urzędu Skarbowego. Skarżący złożył w dniu 21 grudnia 2012 r. wniosek o umorzenie naliczonej opłaty do Ministra Spraw Wewnętrznych, pozostawiony przez ten organ bez rozpoznania, z jednoczesnym pouczeniem o możliwości złożenia nowego wniosku o udzielenie ulgi w spłacie należności po rozpatrzeniu zarzutów przez Wojewódzkiego Komendanta Policji i po dobrowolnym uznaniu przez niego roszczenia o zapłatę kosztów zdeponowanej broni. G. P. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podniósł, że nie zgadza się z naliczeniem opłaty za przechowanie broni oraz wskazał na szereg okoliczności, uzasadniających - jego zdaniem - odmowę uiszczenia tej należności ze względu na nieprawidłowe wykonywanie depozytu przez organ. Stwierdził, że przedmiotowa broń została przekazana do depozytu w doskonałym stanie technicznym, dokładnie wyczyszczona oraz zabezpieczona profesjonalnym środkiem konserwującym. Z dokumentów sprawy jasno wynika, że organ niewłaściwie przechowywał broń, potwierdziły to chociażby protokoły przeglądu broni. Gdyby posługiwano się bronią w sposób właściwy z całą pewnością nie zostałaby zniszczona i w rezultacie uznana przez komisję za niezdatną do dalszego użytkowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej. Podniósł, że umowa depozytu broni palnej i amunicji nie jest cywilnoprawną umową przechowania, ale stosunkiem administracyjnym, a charakter opłaty jest należnością publicznoprawną. Argumentacja skarżącego, że organ nie dopełnił obowiązku konserwacji broni i przechowywania jej w sposób zapobiegający pogorszeniu jej stanu technicznego nie ma żadnego wpływu na obowiązek uiszczenia opłaty za depozyt. Ponadto jest o tyle niezrozumiała, że skarżący nie okazał żadnego zainteresowania bronią przez cały okres jej deponowania, pomimo wielokrotnie kierowanej do niego korespondencji. Opłata za depozyt broni jako należność wynikająca bezpośrednio z przepisów prawa nie wymaga wydania decyzji administracyjnej o jej nałożeniu i podlega egzekucji administracyjnej przez właściwego naczelnika urzędu skarbowego po bezskutecznym upływie terminu zapłaty wyznaczonego przez wierzyciela w upomnieniu, o którym mowa w art. 15 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi poprzez uchylenie decyzji lub postanowienia następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wynika z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie G. P. zaskarżył czynność Komendanta Wojewódzkiego Policji polegającą na ustaleniu kosztów depozytu broni i zobowiązaniu skarżącego do ich opłacenia. W pierwszej kolejności należało, zatem odnieść się do kwestii dopuszczalności niniejszej skargi i warunków formalnych umożliwiających jej wniesienie. W tym zakresie wskazać trzeba, że wniesienie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego jest dopuszczalne w sytuacji, gdy sprawa podlega kognicji tego sądu. Zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych określa art. 3 § 2 i 3 P.p.s.a., jak również art. 4 P.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a. właściwość ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg z zakresu stosunków administracyjnoprawnych chyba, że ustawa szczególna przewiduje kontrolę sądów administracyjnych także w innych sprawach. Oznacza to, iż w braku w tym zakresie szczególnych uregulowań ustawowych, sądy administracyjne są uprawnione do orzekania w sprawach wynikających z administracyjny stosunków prawnych. W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, uznać należało, że wystosowanie do skarżącego wezwania do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym spełniało warunek w postaci bycia "innym niż określone w pkt 1-3 aktem lub czynnością", o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., gdyż na podstawie tego przepisu, wolą ustawodawcy było objęcie kontrolą sądu administracyjnego tych prawnych form działania administracji publicznej, które mogą być i są podejmowane przez organy administracji publicznej w stosunku do podmiotów administrowanych w sprawach, dla których załatwienia nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia. Przyjdzie dostrzec, że działania te podejmowane są w sprawach indywidualnych w tym znaczeniu, że ich przedmiotem jest określony i zindywidualizowany stosunek administracyjny, którego źródłem jest przepis prawa powszechnie obowiązującego. Muszą przy tym dotyczyć uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Koniecznym jest więc odniesienie takiego aktu lub czynności do przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który określa uprawnienia lub obowiązki oznaczonego podmiotu administrowanego. Oznacza to, że musi istnieć związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek, a aktem lub czynnością, która go dotyczy. Z tego też względu, przez "czynność" o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. należy rozumieć czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Za czynność taką uznać z kolei należy wezwanie do uiszczenia opłaty za przechowywanie broni w depozycie policyjnym. Należy zauważyć, że obowiązek uiszczenia opłaty za zdeponowanie broni wynika z treści art. 23 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) - zwanej ustawą, określającego podmioty na które ustawodawca nałożył obowiązek ponoszenia kosztów związanych z deponowaniem broni. Powstaje on w wyniku zdeponowania broni, w związku z brakiem pozwolenia na broń będącym aktem administracyjnym, stanowiącym formę reglamentacji dostępu do broni i faktycznego nią władania. Jego podstawę stanowi stosunek administracyjny, który charakteryzuje się tym, iż jedną z jego stron jest organ administracji publicznej, uprawniony na podstawie przepisów prawa do podjęcia aktu lub czynności dotyczących uprawnień i obowiązków regulowanych przez przepisy prawa administracyjnego. W przypadku deponowania broni powstaje on w związku z brakiem pozwolenia na broń i wynikającą z tego konieczności złożenia jej do depozytu. W takim przypadku stosunek prawny nawiązuje się pomiędzy organem przyjmującym broń do depozytu, a deponującym. Wyłączona przy tym jest swoboda stron w uregulowaniu tego stosunku, a powstające w jego zakresie obowiązki i uprawnienia reguluje ustawa. Zaś w odniesieniu do osób określonych w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy, w przypadku zaistnienia okoliczności wskazanych w art. 23 ust. 2 ustawy, organ administracji na podstawie ust. 3 uprawniony jest do podjęcia działań, mających na celu pobranie opłat związanych z deponowaniem broni. O wyraźnej kompetencji organów w tym zakresie przesądza użycie w ust. 3 zwrotu "opłaty są pobierane". W konsekwencji przyjąć należy, że w przypadku obowiązku wynikającego z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy mocą ustawy nałożony jest obowiązek, wezwania do uiszczenia kosztów depozytu, stanowi czynność, na którą przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Dalej, oceniając dopuszczalność wniesienia skargi w świetle art. 52 § 3 P.p.s.a., który stanowi, że jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi (tak, jak w rozpoznawanym przypadku), skargę na akty lub czynności można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu -w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. Skarżący wprawdzie nie dochował powyższego wymogu, ale w postanowieniu WSA w Krakowie z dnia 19 grudnia 2013 r. sygn. akt III SA/Kr 1488/13 stwierdzono, że wniosek skarżącego o umorzenie naliczonej opłaty (do którego rozpoznania właściwy jest Minister Spraw Wewnętrznych), złożony błędnie do organu niewłaściwego (Wojewódzkiego Komendanta Policji) w dniu 6 lipca 2012 r. stanowił wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, co powoduje dopuszczalność skargi. Skarga zaś wniesiona została w terminie wobec przywrócenia skarżącemu terminu do jej złożenia przez Sąd postanowieniem z dnia 30 maja 2014 r. Przechodząc do oceny zasadności skargi, dotyczącej problemu niewłaściwego przechowywania broni w depozycie to twierdzenie powyższe w realiach sprawy nie ma znaczenia, bowiem nie jest objęte przedmiotowym postępowaniem. Treść art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy, wskazuje, że obowiązek poniesienia kosztów związanych z deponowaniem broni i amunicji, jak wyżej wskazano, wynika wprost z tej ustawy. Z treści tego uregulowania wynika, że przepis ten precyzyjnie określa krąg podmiotów, które mogą być obciążone kosztami związanymi z deponowaniem broni i amunicji, zatem rola organu sprowadza się do ustalenia tych zobowiązanych podmiotów. Przyjdzie przypomnieć, że art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy nakłada obowiązek poniesienia kosztów związanych z deponowaniem broni i amunicji na osobę deponującą, która utraciła prawo do jej posiadania, deponująca ją w trybie określonym w art. 22 ust. 3. Przesłanki podmiotowe nałożenia tego obowiązku powinny być interpretowane ściśle. W aktach sprawy znajdują się dwie decyzje Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 27 sierpnia 2001 r., którymi organ cofnął skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni palnej - bojowej i broni palnej - gazowej. Skarżący natomiast 17 października 2001 r. złożył wniosek do Komendanta Wojewódzkiego Policji o przyjęcie tej broni do depozytu jednocześnie oświadczając, że są mu znane przepisy o opłatach za przechowywanie broni w depozycie. W tych okolicznościach skarżący miał pełną wiedzę o obowiązkach wynikających z przechowywania broni w depozycie. Reasumując, w świetle art. 23 ust. 1 pkt 2 tylko osoby deponujące, czyli osoby które faktycznie złożyły broń i amunicję do depozytu ponoszą koszty depozytu. Organ nie ma zatem w tym przypadku dowolności tylko jest zobligowany przez przepisy prawa, aby na deponującego nałożyć stosowną opłatę. Obowiązek ponoszenia przedmiotowych opłat wynika wprost z ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji i nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Obowiązek poniesienia kosztów związanych z deponowaniem broni i amunicji ma bez wątpienia charakter publicznoprawny. Powstanie tego obowiązku jest konsekwencją obowiązku złożenia broni do depozytu. Wskazane organy państwa ze względów bezpieczeństwa są obowiązane zabezpieczyć i przechowywać złożoną do depozytu broń i amunicję, aby nie pozostawała w rękach osób nieuprawnionych do jej posiadania. W związku z tym pomiędzy organem przyjmującym broń do depozytu a osobą deponującą nawiązuje się stosunek administracyjnoprawny, którego treść (uprawnienia i obowiązki) jest ściśle regulowana przepisami prawa. Stawkę opłaty za przechowywanie broni w depozycie określa rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad deponowania i niszczenia broni i amunicji w depozycie Policji, Żandarmerii Wojskowej lub organu celnego oraz stawki odpłatności za ich przechowywanie w depozycie (Dz. U. Nr 152, poz. 1609). Obliczenie tej opłaty przez organ jest więc czynnością dotyczącą obowiązku wynikającego z przepisów prawa. Rola organu w ustaleniu wysokości takiej opłaty sprowadza się do ustalenia liczby dni, przez które broń była przechowywana w depozycie i pomnożeniu jej przez stawkę dzienną opłaty. Organ dokonuje, więc czynności czysto technicznej (rachunkowej), która jednak powoduje ustalenie zakresu obowiązku poniesienia kosztów przechowywania broni w depozycie przez podmioty wskazane w art. 23 ust. 1 pkt 2-4 ustawy. Dlatego też Sąd nie może polemizować z ustaloną wysokością opłaty, ani tym bardziej kwestionować jej nałożenia skoro wynika to wprost z przepisów prawa, a same wyliczenia rachunkowe są prawidłowe. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.