III SA/Kr 475/15
PostanowienieWSA w Krakowie2015-06-03
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która jest zwolniona z mocy prawa z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym w sprawach z zakresu pomocy społecznej, należy przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym w celu ustanowienia adwokata, jeśli jej dochody nie pozwalają na pokrycie kosztów tej pomocy bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest ustawowo zwolniona z kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w celu ustanowienia adwokata, jeżeli jej sytuacja finansowa, pomimo braku obowiązku ponoszenia opłat sądowych, nie pozwala na pokrycie kosztów pomocy prawnej bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Oświadczenie strony o stanie majątkowym i dochodach jest wystarczające do oceny jej możliwości płatniczych.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą skierowania do domu pomocy społecznej. Wnioskodawczyni podała, że jej miesięczne dochody wynoszą 1260,17 zł emerytury, która jest w całości pochłaniana przez bieżące wydatki, w tym leki i środki higieniczne. Wnioskodawczyni jest osobą obłożnie chorą, leżącą, nie posiada oszczędności i przebywa w szpitalu. Wniosła o ustanowienie adwokata.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, ustanawiając na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 9 marca 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy skierowania do domu pomocy społecznej postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym ustanawiając na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację pozakreślała rubryki 6-9. Swoje miesięczne dochody gospodarstwa oszacowała łącznie na 1260,17 zł emerytury.
Uzasadniając swoje starania podniosła, że dysponuje niską emeryturą, pochłanianą w całości przez bieżące wydatki tj. wyżywienia, opłaty, srodki czystości, leki, pampersy. Wyjaśniła, że refundacja jaką otrzymuje z NFZ wystarcza na ok. ¼ pampersów. Podniosła, że ponieważ jest osobą obłożnie chorą, leżącą, potrzebuje dodatkowych środków do pielęgnacji w celach przeciwodleżynowych. Nie posiada żadnych oszczędności. Przebywa obecnie w szpitalu.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Zacząć należy od tego, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skarżąca korzysta więc z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych co oznacza całkowite zwolnienie strony z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków.
Co się natomiast tyczy żądanego ustanowienia adwokata, to stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym o ile nie jest w stanie ponieść tych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.
W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to należy uznać za wystarczające do oceny aktualnych możliwości finansowych strony. Tworzy bowiem spójny obraz sytuacji życiowej skarżącej i jej aktualnych możliwości płatniczych. Te nie rysują się specjalnie dobrze. Skarżąca jest bowiem osobą bez jakiegokolwiek majątku. Jednocześnie z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług, środki jakie skarżąca ma do dyspozycji wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb.
Mając to wszystko na uwadze i przewidując minimalny koszt opłat za czynności adwokatów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi można więc stwierdzić, że skarżąca nie będzie w stanie ponieść tych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Chociaż bowiem obiektywnie są to kwoty niewielkie to jednak relatywnie w obecnej sytuacji przekraczają możliwości płatnicze strony.
Z przytoczonych względów orzeczono więc jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło