III SA/Kr 480/11
PostanowienieWSA w Krakowie2011-07-22
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, będąca współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, utrzymująca się z niewielkiej renty rolniczej i korzystająca z pomocy społecznej, jest w stanie ponieść koszty ustanowienia adwokata w postępowaniu sądowym?Ratio decidendi
Skarżąca, mimo iż jest współwłaścicielką gospodarstwa rolnego, nie jest osobą zamożną. Samotnie gospodarująca, z problemami zdrowotnymi, utrzymująca się z niewielkiej renty rolniczej, korzystająca z pomocy społecznej i wsparcia dzieci, nie jest w stanie ponieść kosztów ustanowienia adwokata bez uszczerbku dla swojego koniecznego utrzymania. W związku z tym przyznano jej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca R. B. złożyła wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Wnioskodawczyni oświadczyła, że jest współwłaścicielką domu i gospodarstwa rolnego, nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych, a utrzymuje się z renty rolniczej w kwocie 155,38 zł miesięcznie. Wskazała na trudną sytuację życiową, problemy zdrowotne, korzystanie z pomocy społecznej i wsparcia dzieci, a także ponoszenie kosztów rat bankowych, prądu, telefonu i lekarstw.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. B. o ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 18 lutego 2011 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków postanawia: przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie na jej rzecz adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała ustanowienia adwokata.
Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że nie pozostaje z kimkolwiek we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek uwidocznił, że jest współwłaścicielką domu oraz gospodarstwa rolnego. Nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Utrzymuje się z kwartalnej renty rolniczej.
Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że jest w bardzo trudnej sytuacji. Z wypłacanej kwartalnie renty rolniczej ma 155,38 zł miesięcznie. Mieszka sama. Korzysta z pomocy społecznej oraz wsparcia dorosłych dzieci. Z uwagi na stan zdrowia postaje w specjalistycznym leczeniu. W gospodarstwie chowa 1 krowę i 10 kur. Do każdej pracy polowej najmuje robotnika, z którym rozlicza się pod koniec roku z pieniędzy otrzymywanych w ramach dopłat unijnych. Żyje skromnie. Spłaca raty bankowe po 84,45 zł, 239,26 zł, 137,50 zł. Na prąd przeznacza 90 zł, na telefon 28 zł, na lekarstwa ok. 90 zł. Do wniosku dołączyła kopię nakazu płatniczego ustalającego łączne zobowiązanie pieniężne w 2011 r. na 149 zł,
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym m.in. poprzez ustanowienie adwokata (art. 245 §3 ppsa) o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) przy czym owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu i referendarza, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w sytuacji strony i nie wzbudza jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienie to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa Oświadczenie to obrazuje, że skarżąca mimo iż jest współwłaścicielką gospodarstwa rolnego nie należy do osób zamożnych. Tak bowiem należy postrzegać osobę samotnie gospodarującą, z problemami zdrowotnymi, utrzymującą się z niewielkiej renty rolniczej, zmuszonej korzystać z pomocy społecznej i wsparcia dzieci. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakie skarżąca ma do dyspozycji wystarczają na opędzenie podstawowych potrzeb życiowych. W takiej sytuacji konieczność wygospodarowania środków na opłacenie pełnomocnika z wyboru jest problematyczne i uzasadnia twierdzenie, że skarżąca nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla swego koniecznego utrzymania. Biorąc to pod uwagę udzielono więc skarżącej zgodnie z wnioskiem pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekając jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło