III SA/Kr 505/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Dorota Dąbek Sędziowie WSA Halina Jakubiec (spr.) WSA Tadeusz Wołek Protokolant Katarzyna Dydaś po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2008 r. sprawy ze skargi M. W. – B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr. [...] w przedmiocie zasiłku celowego skargę oddala Decyzją z dnia [...] znak [...] Burmistrz na podstawie art. 7, 41 pkt 1 i 106 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593) i rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. Nr 135, poz. 950) udzielił M. W. – B. pomocy w postaci specjalnego zasiłku celowego na pokrycie kosztów związanych z wyrobieniem dowodu osobistego w wysokości 50 zł oraz odmówił przyznania specjalnego zasiłku celowego na pokrycie kosztów związanych z udostępnieniem danych ze zbiorów meldunkowych z Urzędu Miasta. W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na ustalenia wskazujące, że skarżąca pozostaje osobą prowadzącą samodzielnie gospodarstwo domowe w rozumieniu ustawy o pomocy społecznej, źródłem dochodu jest renta inwalidzka pobierana z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w wysokości 522,19 zł netto, jest osoba niepełnosprawną, ze względu na swój stan zdrowia nie będącą w stanie zdobyć dodatkowych środków finansowych. Zdaniem organu wskazane okoliczności stanowią uzasadniony przypadek przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z wyrobieniem dowodu osobistego na podstawie art. 41 ust. 1 w/w ustawy, pomimo przekroczenia progu dochodowego wynoszącego 477,00 zł. Odmowa przyznania pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z udostępnieniem danych ze zbiorów meldunkowych ( w wysokości 30,40 zł) wynika z uznania organu, iż potrzeba ta, podyktowana koniecznością uzyskania danych ze zbiorów meldunkowych Urzędu Miasta osób, przeciwko którym skarżąca zamierza złożyć pozew do sądu w sprawie nieprzestrzegania zasad współżycia społecznego, nie stanowi niezbędnej podstawowej potrzeby skarżącej. W odwołaniu od powyższej decyzji M. W. – B. wskazała na potrzebę przyznania jej pomocy finansowej odpowiadającej kosztom związanych z udostępnieniem danych ze zbiorów meldunkowych wynikającą ze złej ogólnie kondycji finansowej gospodarstwa domowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] znak [...] wydaną na podstawie art. 8 i 41 ustawy o pomocy społecznej, § 1 pkt 1a rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej oraz na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ podniósł, że skarżąca przekroczyła kryterium dochodowe przyznania pomocy finansowej osobie samotnie gospodarującej, niemniej jednak zasadnym było przyznanie jej specjalnego zasiłku celowego na pokrycie kosztów związanych z wyrobieniem dowodu osobistego. Potrzeba ta stanowi bowiem niezbędną potrzebę życiową. Nie stanowi natomiast potrzeby takiej konieczność uzyskania danych ze zbiorów meldunkowych Urzędu Miasta. Organ podkreślił również, że nie tylko nie ma obowiązku, ale także uprawnienia do zaspokajania potrzeb, które nie stanowią niezbędnych potrzeb, a więc nie odpowiadają celom pomocy społecznej. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego M. W. – B. odniosła się do działań organów administracji publicznej oraz obowiązku udostępniania danych. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując w całości stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej a stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Jednocześnie w oparciu o art. 134 § 1 ustawy wskazanej jako pierwsza Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. W ramach tak określonej kognicji Sąd bada czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. W oparciu o powyższe kryteria należy stwierdzić, że skarga M. W. – B. nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawy prawne przyznania zasiłku celowego określa ustawa o pomocy społecznej oraz rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej. Zgodnie z art. 39 ustawy zasiłek celowy przyznawany jest na pokrycie niezbędnej potrzeby bytowej. Ust. 2 tego artykułu rozwija pojęcie przeznaczenia zasiłku w ten sposób, że przeznacza się go w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. Zwrot "w szczególności" pozwala na elastyczne podejście organu w zakresie określania celu oraz kwoty pomocy pieniężnej, w zależności od konkretnej potrzeby wnioskującego, przy czym istotnym na gruncie art. 8 ustawy jest wysokość dochodu wnioskującego. W przypadku skarżącej jako osoby samotnie gospodarującej próg dochodowy określony został w ustawie na kwotę 477,00zł. W związku z tym, że M. W. – B. osiąga miesięczny dochód w wysokości 522,19 zł – jak słusznie wskazały orzekające w sprawie organy jedyną podstawą przyznania jej zasiłku celowego jest art. 41 pkt 1 ustawy stanowiący, że w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany specjalny zasiłek celowy w wysokości nie przekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi. Zwrot "szczególnie uzasadniony przypadek" jest pojęciem, które na gruncie konkretnej sprawy należy konkretyzować i przez jego pryzmat oceniać czy zasadnym jest przyznanie danej osobie zasiłku celowego na szczególnych zasadach. W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy słusznie uznały, że wniosek skarżącej o przyznanie zasiłku celowego na pokrycie kosztów udostępnienia danych ze zbiorów meldunkowych Urzędu Miasta nie zasługuje na uwzględnienie. Odmowa wynika głównie z celu przeznaczenia tych danych. Wiąże się bowiem z indywidualnym prywatnym celem M. W. – B. - wykorzystania danych w postępowaniu sądowym przeciwko sąsiadom. Tymczasem zasadność udzielenia przedmiotowej pomocy musi być rozpatrywana również w kontekście zasad ogólnych prawa pomocy, wyrażonych w art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 4 ustawy, stanowiących, że celem pomocy społecznej jako instytucji polityki społecznej państwa jest umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych, których nie są w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Następuje to poprzez zaspokojenie ich niezbędnych potrzeb życiowych, w zakres których nie wchodzi planowane przez skarżącą dochodzenie na drodze sądowej roszczeń o naruszenie zasad współżycia społecznego. Wobec powyższego, uznając, że zaskarżona decyzja jak i poprzedzająca ją decyzja Burmistrza są poprawne pod względem merytorycznym oraz nie zawierają uchybień natury formalnej – Sąd na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.