III SA/Kr 51/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Dąbek Sędziowie: WSA Halina Jakubiec spr. WSA Elżbieta Kremer Protokolant: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2007 r. sprawy ze skargi G. C. na decyzję Wojewody [...] z dnia 14 listopada 2006 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia pożyczki z Funduszu Pracy skargę oddala. Decyzją z dnia 14 listopada 2006 r. Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy orzeczenie Prezydenta Miasta N. z dnia [...].09.2006r. [...] o odmowie umorzenia G. C. pozostałej do wpłaty należności [...] zł, pożyczki udzielonej z Funduszu Pracy, oraz rozłożenia całej należności na 18 miesięcznych rat, z czego 17 rat po [...] zł i ostatnia rata w wysokości [...] zł. Jako podstawę prawną - organy powołały art.18 ust.4, ust.4a pkt 5 ust. "4b" przepis ustawy dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U Nr 58 z 2003 r. poz. 514) w zw. z art. 139 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99 poz. 1001 ze zm.). Przepisy te stanowią, że pożyczka (z której skorzystała skarżąca G. C.) może być umorzona na wniosek pożyczkobiorcy przez starostę do wysokości 50 % pod warunkiem prowadzenia działalności przez okres co najmniej 24 miesięcy oraz po spełnieniu innych warunków określonych w ustawie (art. 4). Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 4 a pkt 5 starosta może odroczyć termin spłaty, rozłożyć na raty albo po zasięgnięciu opinii powiatowej rady zatrudnienia umorzyć w części lub w całości pożyczkę, jeżeli przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykaże, że za umorzeniem przemawiają szczególne względy gospodarcze lub społeczne przy czym ust. 4 b stanowi, że umorzenie pożyczki, za spłatę, którą odpowiada solidarnie więcej niż jeden dłużnik, może nastąpić gdy okoliczności uzasadniające umorzenie, o których mowa w ust. 4 a, zachodzą co do wszystkich zobowiązanych. Stan faktyczny sprawy, na tle którego podjęte zostały opisane na wstępie decyzje przedstawia się następująco: G. C. otrzymała pożyczkę z Funduszu Pracy w kwocie [...] zł na podstawie ustawy z dnia 30.09.1998 r., Dz. U. Nr 79/98 na podjęcie i prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie handlu detalicznego artykułami motoryzacyjnymi oraz częściami zamiennymi samochodów. Pożyczka została zabezpieczona w formie blokady środków pieniężnych na rachunku bankowym G. C. i K. C. W dniu [...] maja 2001 r. G. C. wystąpiła o umorzenie pozostałej do spłacenia części zadłużenia .Prezydent Miasta N. odmówił umorzenia części pożyczki w wysokości [...] zł a Wojewoda [...] decyzję tę utrzymał w mocy (decyzją z 21.03.2002 r. [...]). Wyrokiem z dnia 2.02.2005 r. II SA/KR 1152/02 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił powyższe decyzje organów wskazując na konieczność zbadania okoliczności szczególnych określonych w art. 18 ust. 4 a pkt 5 i 4 b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, z uwagi na to, że odmowę umorzenia oparto wyłącznie na art. 18 ust. 4. Orzekając ponownie Prezydent Miasta N. decyzją z dnia [...].12.2005 r. odmówił umorzenia pożyczki, jednakże Wojewoda [...] decyzję tę uchylił w dniu [...].12.2005 r. ([...]) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania polecając zasięgnięcie opinii Powiatowej Rady Zatrudnienia oraz zbadanie sytuacji materialnej poręczycieli. Po ponownym rozpoznaniu Prezydent Miasta N. orzekł o odmowie umorzenia pozostałej kwoty pożyczki w wysokości [...] oraz o rozłożeniu na raty, w sposób opisany na wstępie wydając w/w decyzję z dnia [...].09.2006 r. Uzupełniając postępowanie wyjaśniające organ I instancji ustalił, że rodzina skarżącej G. C. składa się z czterech osób: mąż Z. C. jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od [...].07.2004 r. bez prawa do zasiłku, uzyskał orzeczenie o stopniu niepełnosprawności; syn J. jest uczniem liceum córka M. jest studentką (studiów dziennych). Skarżąca G. C. po likwidacji działalności gospodarczej w październiku 2005 r. nie zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w N. Ponadto z akt sprawy wynika, że G. C. została wezwana do zapłaty na rzecz PUP kwoty [...] zł (w tym pożyczkę [...] zł), jednakże nie dokonała wpłaty. Z tego powodu PUP wystąpił do Banku [...] w N. i Banku [...] w N. gdzie ulokowane zostały środki pieniężne stanowiące zabezpieczenie pożyczki o przekazanie na konto PUP równowartości kwoty ustanowionego zabezpieczenia tj. [...] zł. Żądane kwoty zostały wypłacone w dniu [...].04.2002r. i [...].09.2002r. i zaliczane w pierwszej kolejności na spłatę odsetek. Jako powód odmowy umorzenia pozostałej kwoty pożyczki (wymienionej w decyzji) organy wskazały okoliczność, że G. C. i K. C. odzyskały część środków pożyczki ulokowanych w w/w bankach w drodze przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów (z art. 270 § 1 k.k.). Mianowicie w aktach sprawy znajduje się wyrok Sądu Rejonowego w N. (Wydz. II Karny) z dnia [...] listopada 2002 sygn. akt [...] skazujący G. C. za przestępstwo z art. 270 § 1 k.k. w związku z przerobieniem książeczki oszczędnościowej poprzez umieszczenie adnotacji o złożonym na rzecz RUP w N. zaskarżeniu, w celu wypłacenia tej kwoty [...] zł, które były zabezpieczeniem pożyczki udzielonej jej w dniu [...].10.1999 r. przez Rejonowy Urząd Pracy w N. W ocenie organów żądanie umorzenia pożyczki w tych okolicznościach nie zasługuje na uwzględnienie, a takie rozstrzygnięcie godziłoby w interes społeczny, naruszało zasadę praworządności, do której przestrzegania organy administracji są szczególnie zobowiązane (art. 7 kpa). Postępowanie G. C. zmierzające do odzyskania środków zablokowanych na rzecz Powiatowego Urzędu Pracy stanowiło czyn niedozwolony dlatego odmowa umorzenia jest uzasadniona. Nadto organ wskazał na to, że mimo trudnej sytuacji skarżącej nie może uznać, że w sprawie występują szczególne i wyjątkowe okoliczności przemawiające za umorzeniem, gdyż dłużnicy posiadają nieruchomość oraz wyposażenie pozostałe po prowadzonej działalności. Rodzina pozostaje pod stalą opieką Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w N. i otrzymuje zasiłki okresowe i celowe, których wartość za okres od 1.01.2005 do 27.03.2006 r. stanowi kwotę [...] zł. Córka skarżącej - K. C. jest zatrudniona w Agencji Artystyczno-Reklamowej S. w R. - od 1.01.2005 r. na czas nieokreślony. Przebywa na urlopie wychowawczym i pobiera zasiłek wychowawczy [...] zł miesięcznie. Jest poza sporem, o czym organ przypomniał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że skarżąca nie spełniła przesłanek z art. 18 ust. 4 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (w/w), uzależniających umorzenie od prowadzenia działalności gospodarczej przez co najmniej 24 miesiące oraz spełnienia pozostałych warunków wskazanych w umowie (w tym terminowych spłat rat). W szczególności nie prowadziła działalności przez wymagany okres, a jedynie przez 11 m-cy i 16 dni. W skardze na decyzję Wojewody [...] G. C. podniosła argumenty poruszone w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Zdaniem skarżącej jej trudną sytuację finansową i zdrowotną oraz rodzinną (córka K. samotnie wychowuje dziecko), przemawia za umorzeniem. Za swoje postępowanie została już ukarana przez Sąd, teraz Urząd ukarał ją po raz drugi, odmawiając umorzenia pożyczki, której połowę już spłaciła. Natomiast środki podjęte z banku zostaną przez skarżącą spłacone z odsetkami. Zarzuciła nadto, że nieprawdą jest, że posiada nieruchomość. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Decyzja o umorzeniu pozostałej części do spłacenia kwoty pożyczki z Funduszu Pracy ma charakter uznaniowy. Oznacza to, że kontrola sądowa zaskarżonej decyzji ogranicza się do zbadania czy nie zostały przekroczone granice tzw. uznania administracyjnego tj. czy decyzja nie została podjęta w sposób dowolny wskazując na zastosowanie kryteriów wymaganych prawem. W rozpatrywanym przypadku organ po wszechstronnym przeanalizowaniu sytuacji skarżącej i jej rodziny stosownie do wymogów art. 18 ust. 40 i 4 b, stwierdził, że brak jest podstaw do umorzenia, gdyż przemawiają przeciwko takiemu rozstrzygnięciu względy społeczne. Podjęcie decyzji o umorzeniu w sytuacji gdy skarżąca posłużyła się przerobioną książeczką oszczędnościową w celu podjęcia bez zgody Urzędu kwoty [...] zł stanowiącej zabezpieczenie udzielonej pożyczki, według organów byłoby niezgodne z kryterium, które nakazuje wzięcie pod uwagę względów społecznych. Wręcz przeciwnie, względy te przemawiają przeciwko umorzeniu. Natomiast trudna sytuacja osobista skarżącej oraz poręczycielki - jej córki K. została uwzględniona przez organ pierwszej instancji, gdyż pozostała do spłacenia kwota [...] zł została rozłożona na 18 rat. W tych okolicznościach Sąd dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w granicach wskazanych w art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) tj. pod względem jej zgodności z prawem, nie stwierdził naruszenia prawa materialnego ani też przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na jego wyniki. Organy prawidłowo zastosowały przepis art. 18 ust. 4, 4a i 4b ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, przeprowadziły postępowanie wyjaśniające w oparciu o które podjęły decyzję mieszczącą się w granicach swobody wyznaczonej przez ustawodawcę. Z tego względu Sąd nie znajdując podstaw do uchylenia decyzji i skargę oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.).