III SA/Kr 517/16

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie -Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 28 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia 23 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej postanawia: I. umorzyć postępowanie w części obejmującej żądanie zwolnienia od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami. Określając majątek swój i osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym ujawniła 62 metrowe mieszkanie, które stanowi własność rodziców. Zadeklarowała brak innych nieruchomości, zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego oszacowała na 3726,82 zł wyjaśniając, że składa się na to emerytura matki w wysokości 1139,89 zł i emerytura ojca w wysokości 2586,93 zł. Uzasadniając swoje starania podniosła, że jest bezrobotna od kilku lat, wymaga specjalistycznej opieki lekarskiej, posiada lekki stopień niepełnosprawności, pozostaje na utrzymaniu rodziców, nie posiada żadnych źródeł dochodów. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki podała, że miesięcznie na czynsz rodzice przeznaczają 560 zł, na telefon kom. ok. 100 zł, na telefon dom. 70 zł, na prąd 70 zł, na gaz 120 zł, na raty po 70 i 60 zł, na koszty leczenia ok. 320 zł, na wyżywienie ok. 1800 zł, na odzież ok. 400 zł. Z urzędu stwierdza się, że w aktach sprawy zalega badanie psychologiczne skarżącej którego posumowanie zamyka się konkluzją m.in. że poziom jej funkcjonowania intelektualnego jest na poziomie znacząco poniżej przeciętnej (k. 26). Z urzędu stwierdza się również, że w dniu 26 września 2016 r. wpłynęło do tut. sądu pismo skarżącej, którym odwołała (cofnęła) pełnomocnictwo pełnomocnikowi z wyboru. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. b) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, obowiązek uiszczenia kosztów sądowych nie ciąży na stronie skarżącej działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej. W postępowaniu sądowoadministracyjnym sprawę opatrzono symbolem "6330" opisywanym przez załącznik nr 1 do zarządzenia Prezesa NSA z dnia 27 listopada 2003 r. w sprawie ustalenia zasad biurowości w sądach administracyjnych jako dotyczącą zatrudnienia i bezrobocia. Skoro zaś skarżąca korzysta z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. b) ppsa - co oznacza całkowite zwolnienie z obowiązku wnoszenia zarówno opłat sądowych jak i ponoszenia wydatków - to rozpoznanie w tym zakresie jej wniosku jest zbędne a w związku z tym postanowiono jak w punkcie pierwszym sentencji działając na zasadzie art. 249a ppsa w związku z art. 258 §1 i §2 pkt. 7 ppsa. Bezprzedmiotowość wniosku o zwolnienie od kosztów pozostaje bez wpływu na drugie z żądań a mianowicie ustanowienia adwokata. Zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest bowiem związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). W sytuacji więc gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 in fine ppsa). Oczywiście pod warunkiem, złożenia oświadczenia, którym strona wykaże, że nie jest wstanie ponieść opłat za jego czynności w postępowaniu przed sądami administracyjnymi bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 §1 pkt, 2 ppsa). W realiach niniejszej sprawy skarżąca złożyła wymagane oświadczenie, które jest wystarczające do oceny jej możliwości płatniczych. Skarżąca boryka się z problemem bezrobocia. Nie ma własnego majątku ani dochodów. Pozostaje na wyłącznym utrzymaniu swoich rodziców. Boryka się z problemami zdrowotnymi, które m.in. powodują że trudno jej jest przewidywać konsekwencje swoich działań. Podstawą utrzymania tej trzyosobowej rodziny są przeciętnie niskie świadczenia emerytalne rodziców. Z zasad doświadczenia życiowego wynika, że przy obecnym poziomie cen oraz usług środki jakimi dysponują wystarczają w zasadzie tylko na opłacenie wykazanych stałych wydatków i opędzenie podstawowych potrzeb życiowych trzech osób. Okoliczność, że do rodziców skarżącej należy mieszkanie, które potencjalnie posiada określoną wartość sprzedażną lub podkładową nie zmienia tego spojrzenia. Trudno byłoby bowiem wymagać od nich rozporządzeń tego rodzaju albowiem godziłby to w postawy egzystencji tej rodziny. Uwzględniając to wszystko, udzielono skarżącej pomocy, o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekając jak w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.