III SA/Kr 520/18

|Sygn. akt III SA/Kr 520/18 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 7 sierpnia 2018 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Bożenna Blitek, Sędziowie: WSA Janusz Kasprzycki, WSA Ewa Michna (spr.), Protokolant: Tomasz Famulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2018 r., sprawy ze skargi M. C. na decyzję Rektora Uniwersytetu w Krakowie z dnia 21 marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium doktoranckiego skargę oddala. Decyzją z 21 marca 2018 r. Rektor Uniwersytetu – po ponownym rozpatrzeniu sprawy - utrzymał w mocy wydaną przez siebie decyzję z [...] 2017 r. o odmowie przyznania skarżącej M. C. stypendium doktoranckiego dla uczestników stacjonarnych studiów trzeciego stopnia w Uniwersytecie, w roku akademickim 2017/2018. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że pomimo, że skarżąca znalazła się w kręgu 50 % najlepszych doktorantów I roku nauk o polityce na Wydziale [...], to jednakże nie spełniła przesłanki wskazanej w § 1 ust. 8 Regulaminu przyznawania stypendiów doktoranckich dla uczestników stacjonarnych studiów trzeciego stopnia w Uniwersytecie (dalej: "regulaminu stypendialnego"), jak również § 13 ust. 1 rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich (Dz. U. poz. 1696) gdyż nie otrzymała oceny bardzo dobrej z postępowania rekrutacyjnego lecz ocenę plus dobrą. Odnosząc się do zarzutu skarżącej, że postanowienia ww. regulaminu stypendialnego wprowadzonego zarządzeniem nr [...] Rektora Uniwersytetu z [...] 2017 r. były sprzeczne z wyżej wymienionymi regulacjami prawnymi, poprzez sformułowanie w § 1 ust. 5b, że "stypendium doktoranckie może otrzymać nie mniej niż 50% liczby uczestników studiów doktoranckich na danym wydziale - dotyczy to doktorantów, którzy studia trzeciego stopnia rozpoczęli od roku akademickiego 2017/2018..." organ wskazał, że ww. przepis stanowi bezpośrednie nawiązanie do art. 195a ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2183 z późn. zm.) i zarówno wykładania literalna jak i celowościowa tego przepisu prowadziła do wniosków tożsamych, do jakich prowadziła wykładnia art. 200a (195a) ustawy. Ponadto sama skarżąca poprzez odwołanie się do poglądu S. N. przyznała, że stypendium przysługuje doktorantowi, który spełnił wymogi przewidziane w ustawie i regulaminie przyjętym w uczelni. Reasumując organ stwierdził, że skarżąca jakkolwiek spełniała podstawową przesłankę dla otrzymania stypendium doktoranckiego z art. 195a ust. 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, tj. znalazła się w grupie 50 % najlepszych doktorantów, to nie spełniała przesłanki wynikającej z § 13 przywołanego rozporządzenia - tj. nie osiągnęła, jako doktorantka I roku, bardzo dobrych wyników postępowania rekrutacyjnego. W skargach wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżąca wniosła o uchylenie decyzji w całości. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie : - art. 7 kpa poprzez naruszenie zasady uwzględnienia słusznego interesu strony, a w konsekwencji wydania ostatecznej decyzji na jej niekorzyść; – art. 77 § 1 kpa poprzez uchybienie obowiązkowi wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie administracyjnej; – § 13 ust 1 Rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r. w sprawie studiów doktoranckich i stypendiów doktoranckich poprzez jego błędną wykładnię; – art. 195a ust. 2 Prawa o szkolnictwie wyższym poprzez jego niezastosowanie w zaistniałym stanie faktycznym sprawy. Zdaniem skarżącej, gdyby stypendium doktoranckie miało być przyznawane tylko doktorantom I roku studiów, którzy w wyniku rekrutacji uzyskali tylko i wyłącznie ocenę bardzo dobrą (5,0), to nie miałoby żadnego racji bytu ustanawianie mocą regulaminu wewnętrznego uczelni, list rankingowych osób wnioskujących o stypendium. Według skarżącej Regulamin w żadnym stopniu nie wyjaśniał znaczenia wyrażenia "bardzo dobre wyniki", które było niezwykle istotne dla wyniku sprawy. Tymczasem zarówno przedstawiciele doktryny prawa administracyjnego, jak i judykatury, z zasady ogólnej uwzględniania interesu społecznego i interesu obywateli (art. 7 kpa), wywodzili dyrektywę orzekania przez organ administracji publicznej na korzyść strony postępowania administracyjnego w razie pojawiających się w jego toku wątpliwości. Tym samym Rektor nie uwzględniając jej słusznego interesu - wydając zaskarżoną ostateczną decyzję na podstawie nieokreślonych i niejasnych regulacji wewnętrznych w zakresie jednoznacznego określenia wyrażenia "bardzo dobre wyniki w postępowaniu rekrutacyjnym", dopuścił się naruszenia przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej. Powyższe uchybienie proceduralne Rektora skutkowało również naruszeniem przepisu prawa materialnego, a konkretnie § 13 ust. 1 ww. rozporządzenia Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia 9 sierpnia 2017 r. Rektor dokonał błędnej wykładni pojęcia "bardzo dobre wyniki" polegającej na mylnym ustaleniu treści normy prawnej wynikającej z przywołanego już § 13 ust. 1. Rektor pominął istotną okoliczność faktyczną powołaną przez skarżącą w treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy administracyjnej i wskazał, że "kwestia otrzymywania lub nieotrzymywania stypendiom doktoranckiego przez innych doktorantów nie stanowi przedmiotu niniejszej sprawy". Wbrew twierdzeniom Rektora ustalenie liczby beneficjentów stypendium doktoranckiego na I roku studiów III stopnia na Wydziale [...], miało znaczenie w świetle art. 195a ust. 2 Prawa o szkolnictwie wyższym. W odpowiedzi Rektor wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko, że uzyskanie wyniku "bardzo dobrego" w postepowaniu rekrutacyjnym było przesłanką konieczną dla uzyskania stypendium doktoranckiego na roku I studiów II stopnia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje. Skarga nie mogła zostać uwzględniona, ponieważ bezspornie skarżąca nie uzyskała w postępowaniu rekrutacyjnym "bardzo dobrych" wyników. Skarżąca otrzymała w postępowaniu rekrutacyjnym ocenę plus dobrą tj. 4,5 punkta. Definicja "bardzo dobrych wyników", wbrew sugestiom skarżącej, została zawarta w regulaminie stypendialnym w §1 ust. 8. W ocenie Sądu, Rektor miał prawo określić w ten sposób warunki przyznawania stypendiów doktoranckich zgodnie z art. 199 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym. Sąd przyznaje (podobnie jak to przyznawała pełnomocniczka Rektora), że powołane przepisy w praktyce zawierają dwie regulacje, których łączne spełnienie jest niemożliwe przez uczelnię. Z jednej bowiem strony, art. 195a ust. 2 Prawa o szkolnictwie wyższym zobowiązuje uczelnie do gwarantowania wypłaty stypendium 50% liczby doktorantów ("W jednostce organizacyjnej uczelni oraz w jednostce naukowej liczba uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich, którym przyznano stypendium doktoranckie finansowane ze środków, o których mowa w art. 200 ust. 5 lub 6, z wyłączeniem liczby uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich, którym przyznano wyłącznie środki finansowe, o których mowa w art. 200a ust. 2, nie może być mniejsza niż 50% liczby uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich ogółem"), z drugiej – zgodnie z §13 ust. 1 ww. rozporządzenia stypendium doktoranckie na pierwszym roku studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który osiągnął bardzo dobre wyniki w postępowaniu rekrutacyjnym. Jak już Sąd zauważył powyżej, regulamin stypendialny precyzuje zapisy ustawy i rozporządzenia wykonawczego, określając w §1 ust. 5 lit. b, że wartość 50% dotyczy liczby uczestników stacjonarnych studiów doktoranckich na danym wydziale, a doktoranci I roku (z uwzględnieniem zasady, o której mowa w ww. §1 ust. 5 lit. b) mogą otrzymać stypendium, jeżeli uzyskali wyniki bardzo dobre tj. 5 punktów (§1 ust. 8 regulaminu stypendialnego). Logicznym jest więc, że gdyby kierować się wyłącznie dyrektywą gwarancji przyznania stypendium – 50% doktorantów, to w praktyce, w tej grupie mogliby się znaleźć studenci, którzy uzyskali wyniki dostateczne w postępowaniu rekrutacyjnym lub nie spełnili kryteriów przewidzianych dla doktorantów drugiego roku i lat kolejnych. Taka interpretacja byłaby jednak sprzeczna z podstawowym celem stypendium doktoranckiego, o którym mowa w art. 199 ust. 1 pkt 3 Prawa o szkolnictwie wyższym tj. udzielaniem pomocy materialnej najlepszym doktorantom. Z tych to powodów Sąd uznał zarzuty skargi za niezasadne i skargę oddalił na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1302).