III SA/Kr 525/13

Kraków, dnia 28 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janusz Kasprzycki po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. Ś. na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 grudnia 2011 r. w przedmiocie przekazania wniosku zgodnie z właściwością postanawia oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Z. Ś. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na pismo Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 grudnia 2011 r., którym organ ten przekazał Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych podanie Z. Ś. o przyznanie emerytury pomostowej do rozpoznania zgodnie z właściwością. Ponadto, w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący domagał się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną oraz trzema córkami. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wskazał, że w jego skład wchodzi mieszkanie o powierzchni 41 m2. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżący oszacował na kwotę 500 zł przyznanych żonie z MOPS. Postanowieniem z dnia 21 czerwca 2012 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek Z. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych. W związku z wniesieniem sprzeciwu od powyższego rozstrzygnięcia, Sąd postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2013 r., oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 29 sierpnia 2013 r. skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, uzasadniając swoje starania potrzebą sporządzenia skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skarżący nie powołał przy tym żadnych innych okoliczności wskazujących na konieczność przyznania mu prawa pomocy ponad te, które zostały ocenione jako niewystarczające przy rozpoznawaniu uprzednio złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 13 września 2013 r. referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie oddalił wniosek Z. Ś. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł w terminie sprzeciw. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W związku z powyższym, na skutek prawidłowo wniesionego przez Z. Ś. sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 13 września 2013 r., postanowienie to utraciło moc, a wniosek podlega ponownemu rozpoznaniu przez Sąd w całości. Stosownie do treści przepisu art. 245 § 3 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z analizy wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że dochód skarżącego oraz 4 osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wynosi 500 zł. Skarżący nie podał przy tym wysokości kosztów utrzymania, ani innych danych mogących zobrazować rzeczywistą wysokość środków finansowych, którymi dysponuje w miesiącu. To zaś oznacza, że skarżący nie wykazał należycie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dalece niewystarczające bowiem jest jedynie wskazanie wysokości zasiłku przyznanego żonie, z którego skarżący miałby się utrzymywać bez udokumentowania swoich miesięcznych wydatków związanych z utrzymaniem swoim i członków swojej rodziny, przedłożenia zaświadczenia z właściwego urzędu pracy o nadaniu skarżącemu statusu osoby bezrobotnej oraz decyzji MOPS o przyznaniu zasiłków dla skarżącego lub członków jego rodziny, a także złożenia oświadczenia o braku uzyskiwania dochodów z prac dorywczych. W ocenie Sądu niezrozumiałe jest postępowanie skarżącego, który powiela kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy, jednocześnie uporczywie uchylając się od inicjatywy wykazania faktu zaistnienia okoliczności w stopniu uzasadniającym przyznanie tego prawa. Skarżący musi mieć świadomość, że aby jego wniosek był skuteczny, musi wykazać zasadność żądania. Ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). Biorąc pod uwagę fakt, że nie tylko w niniejszej sprawie, zainicjowanej skargą z dnia 15 kwietnia 2013 r., ale także w szeregu innych postępowaniach sądowych, o których wiadomo Sądowi z urzędu, skarżący, mimo świadomości potrzeby wiarygodnego i wyczerpującego przedstawienia swojej sytuacji finansowej, wciąż uchyla się od tego obowiązku, Sąd nie znalazł więc podstaw do zastosowania art. 255 P.p.s.a. poprzez wezwanie skarżącego do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Wobec zaniechań skarżącego w tym zakresie prowadziłoby to bowiem do zbędnego przedłużania postępowania. Wobec powyższych okoliczności, uznać należało, że skarżący nie wykazał skutecznie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) postanowił jak w sentencji.