III SA/Kr 538/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-07-31
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, pobierający rentę, od której potrącana jest część przez komornika, może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli jego miesięczne wydatki przekraczają dostępne środki?Ratio decidendi
Skarżący może zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W tym przypadku, mimo pozornego przekroczenia wydatków nad dochodami, sąd uznał oświadczenie skarżącego za wystarczające, biorąc pod uwagę charakter niektórych wydatków (jednorazowe, sporadyczne) oraz ograniczone możliwości zarobkowe skarżącego z uwagi na jego niepełnosprawność.Stan faktyczny
Skarżący A. S. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy wydania wtórnika prawa jazdy. Wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie, nie posiada zasobów pieniężnych ani wartościowych przedmiotów, a jego miesięczny dochód wynosi 1192,53 zł z renty. Z tej kwoty potrącane jest 447,50 zł przez komornika. Skarżący przedstawił szczegółowy spis miesięcznych wydatków, które na pierwszy rzut oka przekraczały dostępne środki. Skarżący jest osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolniono go od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 31 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania wtórnika prawa jazdy postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić go od kosztów sądowych.
Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe.
Określając swój majątek uwidocznił, że należy do niego mieszkanie o powierzchni całkowitej 50 m2 z czego na powierzchnię mieszkalną przypadają 32 m2. Nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Swoje miesięczne dochody skarżący oszacował na kwotę 1192,53 zł otrzymywanej renty.
Do wniosku dołączył kopie dokumentów źródłowych, które uznał za stosowne oraz spis miesięcznych wydatków. Wynika z nich, że skarżący boryka się z niepełnosprawnością w stopniu znacznym (vide: kopia legitymacji osoby niepełnosprawnej; kopia legitymacji UM). Z tytułu ustalonego inwalidztwa pobiera rentę przyznaną aktualnie w wysokości 1789,98 zł (vide: kopia decyzji o zmianie wysokości renty inwalidzkiej). Z kwoty tej od miesiąca października 2008 r. potrącane jest jednak 447,50 zł (vide: kopia pisma komornika do organu rentowego). W konsekwencji do wypłaty skarżący otrzymuje tak jak to wskazał w formularzu 1192,53 zł. Ze środków tych skarżący, wedle swych słów przeznacza 350 zł na czynsz, 150 zł na pozostałą eksploatację mieszkania, naprawy usterek, 50 zł na opłacenie energii, po 150 zł na środki czystości i higieny, 200 zł na leki witaminy, rehabilitację oraz stomatologa, po 100 zł na przeglądy i konserwację oraz ekwipunek do roweru, łyżworolki, narty biegowe, zjazdowe, 100 zł na telefon, 50 zł na materiały biurowe i 150 zł na pozostałe potrzeby.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 2 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sadowych o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne". Owa "dokładność" stopniowana jest z kolei przeświadczeniem, że strona okoliczności te wykazała to znaczy przedstawiła je w sposób przekonywujący.
W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa, wskazując na źródło i wysokość swych dochodów, posiadany majątek, rodzaj i wysokość ponoszonych wydatków. Oświadczenie należy uznać za wystarczające. Dla wykazania rzeczywistej wysokości dochodów skarżący przedstawił bowiem kopię stosownej decyzji organu emerytalno-rentowego wraz z odpowiednim pismem komorniczym. Podawane natomiast kwoty związane z utrzymaniem mieszkania nie odbiegają od przeciętnych. Okoliczność, że zsumowanie przez skarżącego wszystkich wyszczególnionych pozycji wydatków na pierwszy rzut oka przekracza wysokość środków jakie pozostają do jego dyspozycji nie powinno mieć znaczenia rozstrzygającego na niekorzyść skarżącego ex machina dla dwóch powodów. Po pierwsze część z podawanych przezeń wydatków nie ma charakteru powtarzalnego np. zakupu kasku rowerowego, narciarskiego, rękawiczek, koszulek odblaskowych, nie dokonuje się co miesiąc gdyż są to wydatki jednorazowe a na pewno sporadyczne. Podobnie gdy chodzi o naprawy i usunięcia usterek. Z zasad doświadczenia życiowego wynika też, że dokonanie zakupu środków czystości i higieny na potrzeby jednej osoby w większej ilości co sugerują kwoty po 150 zł siłą faktu eliminuje konieczność powtórzenia takich zakupów co miesiąc. Oczywiście nie można wykluczyć sytuacji nadzwyczajnych. Mowa jednak o normalnym, bieżącym funkcjonowaniu. Przyjęcie takiego oglądu już samo w sobie powoduje obniżenie poziomu wyszczególnionych przez skarżącego wydatków do rzeczywistych możliwości płatniczych skarżącego, bilansując je wzajemnie. Po drugie przy ocenie oświadczeń skarżącego, nie za bardzo można przechodzić do porządku nad charakterem problemów związanych z jego niepełnosprawnością (vide: orzeczenie o stopniu niepełnosprawności i kopia dokumentacji medycznej w pomocniczych aktach administracyjnych). Nakazuje on bowiem przyjęcie pewnej korekty gdy chodzi o zakres i precyzję spostrzeżeń skarżącego. Z uwagi na sygnalizowane problemy zdrowotne trudno zarazem stawiać zarzuty skarżącemu, że nie stara się poprawić swojej sytuacji bytowej gdyż obiektywnie rzecz biorąc potencjalne możliwości zarobkowe skarżącego są dość mocno ograniczone.
Biorąc to wszystko pod uwagę, udzielono skarżącemu pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwalniając go zgodnie z wnioskiem od kosztów sądowych.
Z przytocznych względów orzeczono jak sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 2 ppsa w związku z art. 245 §3 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło