III SA/Kr 541/04
WyrokWSA w Krakowie2004-12-07
Skład orzekający: Wiesław Kisiel, Bożenna Blitek, Grażyna Danielec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odmawiająca ustalenia granic obwodu gimnazjum, w sytuacji gdy ustalenie tych granic wymaga uzgodnienia z innym organem samorządu terytorialnego, jest nieważna w całości, czy tylko w części dotyczącej § 5 uchwały?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność § 5 zaskarżonej uchwały, uznając, że nie stanowi ona aktu prawa miejscowego podlegającego ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym, ponieważ nie ustala granic obwodu, a jedynie odmawia ich ustalenia w zaproponowanej formie. W pozostałym zakresie skargę oddalono, ponieważ Rada Miejska nie miała kompetencji do jednostronnego ustalenia obwodu szkoły prowadzonej przez Powiat, a odmowa ustalenia granic w zaproponowanej przez Starostę formie była dopuszczalna w toku rokowań międzygminnych, zwłaszcza że wymagała uzgodnienia z Powiatem.Stan faktyczny
Wojewoda zaskarżył uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia 30 grudnia 2003 r. w sprawie obwodu Gimnazjum w Powiatowym Zespole Szkół Ogólnokształcących w [...]. Zarzucono naruszenie art. 58 ust. 2 ustawy o systemie oświaty, wskazując na obowiązek ustalenia obwodu szkoły i brak kompetencji do odmowy jego ustalenia. Dodatkowo podniesiono zarzut sprzeczności § 5 uchwały z przepisami o ogłaszaniu aktów normatywnych, gdyż uchwała wchodziła w życie z dniem podjęcia i podlegała ogłoszeniu w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym. Gmina wniosła o odrzucenie skargi w zakresie § 5 lub oddalenie jej w całości, argumentując, że odmowa ustalenia obwodu w zaproponowanej formie była dopuszczalna i wynikała z braku uzgodnienia z Powiatem.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność § 5 zaskarżonej uchwały, a w pozostałym zakresie skargę oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Kisiel sprawozdawca Sędziowie: WSA Bożenna Blitek NSA Grażyna Danielec Protokolant:: Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2004 r sprawy ze skargi Wojewody na uchwałę Rady Miejskiej w [...] z dnia 30 grudnia 2003 r, Nr : [...] w przedmiocie obwodu Gimnazjum w Powiatowym Zespole nr [...] Szkół Ogólnokształcących w [...] I. stwierdza nieważność § 5 zaskarżonej uchwały , II. w pozostałym zakresie skargę oddala.
Uchwałą Rady Powiatu w [...] z dnia [...] 2001 r., nr [...] utworzony został Powiatowy Zespół nr [...] Szkół Ogólnokształcących w [...] . W jego skład weszło Liceum i Gimnazjum.
Art.17 ust.4 ustawy o systemie oświaty stanowi, że rada gminy ustala w szczególności granice obwodów gimnazjów publicznych, mających siedzibę na obszarze gminy. W przypadku publicznych gimnazjów prowadzonych przez inne organy, rada gminy również jest właściwa do określenia granic ich obwodów takich szkół, ale rozstrzygnięcia muszą być podjęte w uzgodnieniu z tymi organami. Uchwała rady gminy podlega ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W przypadku wspomnianego gimnazjum ustalenie granic obwodu należy do Rady Miejskiej w [...] , ale w uzgodnieniu z powiatem oświęcimskim.
Pismem z dnia [...] 2003 r. Starosta zaproponował, aby obwód Powiatowego Gimnazjum stanowiła ul. [...] w [...] na całej swej długości.
§ 1 zaskarżonej uchwały z dnia 30 grudnia 2003 r., nr [...] w sprawie obwodu Gimnazjum w Powiatowym Zespole nr [...] Szkół Ogólnokształcących w [...] — Rada Miejska w [...] odmówiła ustalenia granic obwodu Gimnazjum wchodzącego w skład Powiatowego Zespołu nr [...] Szkół Ogólnokształcących w [...] w sposób określony w piśmie Starosty z dnia [...] 2003 r. Natomiast w § 2 zapisano, że ulicę [...] zamieszkuje 13 stałych mieszkańców w tym 1 dziecko, które osiągnie wiek gimnazjalny w roku szkolnym 2004/2005, zaś plan sieci publicznych gimnazjów prowadzonych przez Gminę [...] i ustalone granice obwodów umożliwiają wszystkim dzieciom zamieszkałym na terenie Gminy spełnianie obowiązku szkolnego i w pełni zaspakaja ich potrzeby edukacyjne.
W uchwale wskazano na art.18 ust.1 w zw. z art.7 ust.1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym oraz art.17 ust.4 ustawy o systemie oświaty jako na podstawę prawną uchwały.
Uchwała powyższa została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie przez Wojewodę z wnioskiem o stwierdzenie nieważności tej uchwały w całości. Zdaniem skarżącego organu nadzoru nastąpiło naruszenie art.58 ust.2 ustawy o systemie oświaty. Na tej podstawie pełnomocnik Wojewody Małopolskiego wyciągnął wniosek, że Rada Miejska w [...] miała obowiązek ustalić obowiązek ustalić obwód szkoły i nie posiadała kompetencji do odmówienia ustalenia granic obwodu przedmiotowego Gimnazjum.
Drugim zarzutem jest sprzeczność § 5 uchwały z art.4 i 13 ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. Rada zadecydowała mianowicie o tym, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega ogłoszeniu w Wojewódzkim Dzienniku Urzędowym Województwa . W skardze Wojewoda wyraził przekonanie że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego i dlatego na ogólnych zasadach może wejść w życie nie wcześniej niż po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia uchwały. W dodatkowym piśmie Skarżący wycofał się z tak jednoznacznego zarzutu, zostawiając Sądowi tę sprawę do oceny.
Odpowiadając na skargę Gmina wniosła o odrzucenie skargi w zakresie w jakim dotyczy ona § 5 uchwały, a w pozostałym zakresie – oddalenie skargi, albo też (wniosek alternatywny) oddalenie skargi w całości.
Gmina powołała się na art.17 ust.4 ustawy o systemie oświaty. W zaskarżonej uchwale odmówiono ustalenia obwodu Gimnazjum w kształcie zaproponowanym przez Starostę , ponieważ Rada nie akceptowała tej propozycji. Gmina nie kwestionuje swego obowiązku ustalenia granic obwodu Gimnazjum, ale akcentuje jednocześnie, że rozstrzygnięcie w tym zakresie może zapaść dopiero po uzgodnieniu z Powiatem . W zaskarżonej uchwale Gmina jedynie odrzuciła propozycję Powiatu. Uchwała nie jest definitywną odmową, skoro w § 1 uchwały wyraźnie zaznaczono, że odmawia się ustalenia obwodu w takiej postaci, w jakiej zaproponował to Starosta . Uchwała została podjęta, aby nie narażać się na zarzut bezczynności w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje :
1. Wojewoda oświadczył, że nie zostało wydane rozstrzygnięcie nadzorcze, zaś Gmina nie wykazała istnienia takiego rozstrzygnięcia nadzorczego. Dlatego w tym zakresie wniosek Gminy o odrzucenie skargi nie mógł być uwzględniony.
2. Art.13 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych ... ustalił zamknięty katalog aktów, które podlegają ogłoszeniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W art.13 ust.2 ustawy wymieniono akty prawa miejscowego stanowione przez organ gminy, zaś w punkcie 10 - inne akty prawne, informacje, komunikaty, obwieszczenia i ogłoszenia, ale pod warunkiem, że tak stanowią przepisy szczególne. Takim przepisem szczególnym jest też art.17 ust.4 zd.2 ustawy o systemie oświaty, przewidujący ogłoszenie w wojewódzkim dzienniku urzędowym uchwały rady gminy określającej granice obwodu gimnazjum. Jednakże zaskarżona uchwała nie należy do tej ostatniej grupy, skoro ona nie ustala granic obwodu szkoły, a wręcz przeciwnie – odmawia dokonania takiego rozstrzygnięcia. Dlatego nie można z art.17 ust.4 zd.2 ustawy wyprowadzać wniosku o możliwości opublikowania zaskarżonej uchwały w organie promulgacyjnym.
Żądania publikacji nie można wywodzić również z punktu 10 tegoż art.17 ustawy, skoro Gmina nie wskazała przepisu, który upoważniałby ją do skierowania do publikacji w Dzienniku Urzędowym negatywnej (odmownej) uchwały w sprawie ustalenia granic.
W tym zakresie sąd uwzględnił skargę orzekając na podstawie art.147 § 1 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270).
3. Całkowicie nietrafnie został sformułowany zarzut dotyczący § 1 uchwały. Gmina [...] nie jest organem prowadzącym Powiatowy Zespół nr [...] Szkół Ogólnokształcących w [...] i dlatego Rada Miejska w [...] nie mogła swą jednostronną uchwałą ustalić obwodu Gimnazjum w trybie art.58 ustawy o systemie oświaty. Dlatego oparcie zarzutu na art.58 ustawy o systemie oświaty jest całkowicie chybione.
Nawet jednak odwołanie się do art.17 ust.4 ustawy o systemie oświaty (przepisu szczególnego w stosunku do art.58 ust.2 ustawy o systemie oświaty) nie mogło być uwzględnione. Jak to trafnie zauważyła Rada, w przypadku określania przez Radę Miejską obwodu szkoły prowadzonej przez Powiat konieczne jest porozumienie się obu jednostek samorządu terytorialnego, tj. propozycję wysuwa Gmina, zaś Powiat zgadza się na to (uchwała może być podjęta), albo jej nie akceptuje i wówczas Rada Miejska nie ma możliwości ustalenia obwodu ["określenie granic ich obwodów następuje w uzgodnieniu z tymi organami"]. Inicjatywę mógł przejawić Powiat, ale projekt musiał być zaakceptowany przez Radę Miejską.
Terminologia użyta w piśmie Starosty i w zaskarżonej uchwale nie w pełni odpowiada brzmieniu art.17 ust.4 ustawy o systemie oświaty, co dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy przez Sąd ma drugorzędne znaczenie, tj. istotą tego uregulowania jest wymóg zaaprobowania projektu granic obwodu zarówno przez [...] , jak i przez Powiat [...]. Dopóki tej zgody nie ma, nie jest możliwe ustalenie tych granic. Dlatego nietrafny jest zarzut skargi o naruszeniu prawa przez zaskarżoną uchwałę.
Sąd podzielił stanowisko Rady, że zaskarżona uchwała jest w pełni dopuszczalną wypowiedzią właściwego organu kolegialnego w toku rokowań gminy i powiatu na temat granic obwodu szkoły. Natomiast ocena skuteczności i celowości działania powiatu i gminy wykracza poza kompetencje orzekającego Sądu.
4. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.nr 153, poz.1270) Sąd oddalił skargę w zakresie, w jakim dotyczy ona §§ 1-4 zaskarżonej uchwały.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło