III SA/Kr 546/14

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 30 grudnia 2013 r. nr [....] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie postanawia: I. oddalić wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną . Wskazał, że należy do niego dom o powierzchni ok. 120 m2 i działka o powierzchni 12 arów na której dom ten stoi oraz samochód [....] z 2005 r. Nie posiada zasobów pieniężnych. Miesięczne dochody gospodarstwa domowego oszacował na ok. 2520 zł wyjaśniając, że składa się na to jego renta w wysokości ok. 900 zł oraz wynagrodzenia małżonki za pracę w wysokości ok. 1600 zł na rękę. Uzasadniając swoje starania zaakcentował, że nie zna się na prawie, ma wykształcenie zawodowe i nie stać go na adwokata ani na pokrycie kosztów sądowych. Twierdzi, że jest schorowany i na leki przeznacza ok. 400 zł miesięcznie. Żona pomaga córce, która jest na macierzyńskim i ma dwoje dzieci. Wezwany wyjaśnił, że miesięczne obciążenia związane z opłatami za dom kształtują się w graniach ok. 650-900 zł w tym: śmieci, gaz, podatek, opał (ponad 2000 zł rocznie), telefon, ubezpieczenie i przegląd auta. Oprócz tego zażywa leki, których koszt wynosi miesięcznie ok. 200 zł. Do wyjaśnień dołączył paragon za paliwo na 99 zł, paragon za węgiel na 2408,70 zł, kopię informacji o wysokości opłat za śmieci 90 zł/kwartał, kopie blankietów opłat za prąd po 213,18 zł, kopie faktur za gaz na 156,27 zł, 93,58 zł, 95,77 zł, faktury za leki na 72,52 zł, 47,97 zł, 55,67 zł, kopię ubezpieczenia samochodu na 265 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Zacząć wypada od tego, że stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa a oświadczenie to uzupełnione dodatkowymi wyjaśnieniami jest wystarczające dla oceny jego aktualnych możliwości płatniczych. Nie przesądza jednak samo w sobie o zasadności składanego wniosku w całości Jeśli bowiem skarżący domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym to przesłanką skuteczności jego wniosku powinno być wykazanie, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Sytuacja materialna skarżącego nie pozwala jednak na poczynienie takich ustaleń. Skoro bowiem małżonkowie mają do dyspozycji miesięcznie ok. 2520 zł na rękę i z tego na utrzymanie domu, samochodu, lekarstwa dla skarżącego przeznaczają łącznie ok. 1100 zł (900+200) to sytuacja taka oznacza, że pozostaje im do rozporządzenia kwota ok. 1400 zł. Okoliczność ta siła rzeczy niweczy więc zasadność ewentualnych ustaleń co do tego, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Dysponując bowiem takimi środkami skarżący jest w stanie pokryć samodzielnie koszty sądowe w swojej sprawie. To nie przekreśla jednak starań skarżącego w całej rozciągłości. Godzi się bowiem zauważyć, że zgodnie z aktualnymi poglądami doktryny sąd nie jest związany żądaniem strony zawartym we wniosku o przyznanie prawa pomocy byleby tylko nie wyszedł ponad żądanie strony (por. komentarz J.P Tarno do art. 246 w : Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004). Logiczną konsekwencją takiego stanu rzecz jest więc, że w sytuacji gdy strona domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, sąd może przyznać jej to prawo w zakresie częściowym obejmującym tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika (art. 245 §3 ppsa in fine) o ile nie jest w stanie pokryć jego wynagrodzenia bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Realia niniejszej sprawy stwarzają podstawy do takich ustaleń. Chociaż bowiem skarżący jest w stanie pokryć samodzielnie koszty sądowe w swojej sprawie to już opłacenie własnym sumptem pełnomocnika z wyboru przekracza jego możliwości finansowe. Mając to na uwadze należało więc przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym i ustanowić dla niego adwokata z urzędu. Z przytocznych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 i art. 246 §1 pkt. 2 w związku z art. 245 §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.