III SA/Kr 546/17

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. O. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi J. O. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 30 marca 2017 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia orzekającego o zawieszeniu postępowania administracyjnego postanawia: I. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącego radcę prawnego, którego wyznaczy Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych, Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną, synem, synową i czworgiem wnucząt. Określając swój majątek wykazał drewniany dom jednorodzinny z przynależnymi budynkami gospodarczymi, nieruchomość rolna o pow. 3,60 ha porośniętą trawą na paszę dla krowy i 50-letni ciągnik. Nadmienił, że wykazany dom drewniany wymaga okresowych remontów z uwagi na jego wiek. Zadeklarował brak innych nieruchomości, zasobów i przedmiotów wartościowych. Stałe miesięczne dochody gospodarstwa domowego skarżący oszacował łącznie na kwotę 3860 zł wyjaśniając, że składa się na to 720 zł renty skarżącego, 640 zł renty małżonki skarżącego i ok. 2500 zł ze świadczeń tzw. "500+" oraz zasiłków które otrzymuje syn i synowa. Uzasadniając swoje starania podniósł, iż zamierza zaskarżyć skargą kasacyjną wyrok tut. sądu który uważa za krzywdzący. Niestety nie stać go na poniesienie kosztów postępowania. W związku z tym wnosi o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Podał, że rodzina żyje w bardzo skromnych warunkach. Utrzymuje się w zasadzie tylko dzięki rentom skarżącego oraz małżonki, świadczeniom "500+" oraz krowie. Powiada, że dotychczas syn skarżącego pracował dorywczo. Z uwagi jednak na problemy zdrowotne musiał zrezygnować z pracy a obecnie jej poszukuje. Oświadczył, że wcześniej miał prócz krowy inne zwierzęta gospodarcze (krowy, konie, świnie) jednak musiał je sprzedać. Wymieniając zobowiązania i stałe wydatki podał, że składają się na to koszty leczenia żony, która jest po operacji guza mózgu, koszty leczenia psychiatrycznego skarżącego, koszty leczenia wnuków związane z okresowymi infekcjami. Sumę wymienionych przez siebie kosztów leczenia określił na ok. 550 zł. Do tego dochodzi 300 zł/msc za gaz, 250 zł za prąd za 2 miesiące, 240 zł za wodę kwartalnie, 600 zł za śmieci rocznie , 2-3 tyś. zł za węgiel rocznie. Wezwany o złożenie dodatkowych wyjaśnień i przedstawienie dokumentów źródłowych nadesłał pismo wyjaśniające, że nie ma możliwości udokumentowania zakupu węgla rachunkiem ponieważ go nie zachował. Argumentuje jednak, że kwota 3 tyś. zł jest wydatkiem faktycznie ponoszonym gdyż ma czworo wnucząt w wieku 2,4-6 lat co wiąże się z koniecznością ogrzewania starego drewnianego domu gdzie mieszkają. Podobnie rzecz się przedstawia z wydatkami na leczenie. Kupując lekarstwa nigdy nie zbierali rachunków. Wydatki te jednak ponosi bo oboje z żoną są ludźmi schorowanymi. Skarżący cierpi na astmę i przewlekłe zapalenie oskrzeli a jego żona ma osteoporozę. Do tego ostatnimi czasu doszła także choroba syna. Syn nie jest osobą bezrobotną jak wcześniej omyłkowo podał skarżący. Miał jednak chorą nogę i w związku z tym przebywał na zwolnieniu lekarskim. Świadczenia emerytalne skarżącego i małżonki są przekazywane przekazami pocztowymi na którą to okoliczność skarżący okazuje odcinek za wrzesień. Skarżący oświadczył, że ani on ani jego żona nie posiadają rachunków bankowych, nie ma natomiast w tym zakresie wiedzy jeśli chodzi o syna i synową. Do pisma tego skarżący dołączył kopie następujących dokumentów źródłowych: przekazu pocztowego opiewającego na kwotę 1523,77 zł swojego świadczenia emerytalnego z września 2017 r., pokwitowań za gaz opiewających na kwoty 148,84 zł w listopadzie br. i 150,79 zł we wrześniu br., pokwitowań za prąd opiewających na kwoty po 146,51 zł za miesiące od sierpnia do listopada br., rachunki za ścieki opiewające na kwoty 172,50 zł w lipcu br. i 145 zł w marcu br. informację o wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi (śmieciami) z której wynikają kwoty po 120 zł kwartalnie, pokwitowanie ubezpieczenia gospodarstwa rolnego opiewające na kwotę 904 zł. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenia, że nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem lub radcą prawnym (art. 246 §3 ppsa) i jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W realiach niniejszej sprawy skarżący złożył oświadczenie o jakim mowa w art. 252 §1 ppsa a choć skarżący nie wszystko mógł udokumentować to jednak wyciąganie z tego najdalej idących konsekwencji mogłoby być dla skarżącego krzywdzące. Skarżący na ile bowiem umiał na tyle wyjaśnił powody dla których nie jest w stanie okazać czy to rachunku za węgiel albo lekarstwa. Jego argumentacja odnosząca się zaś do potrzeby należytego ogrzania domu i zakupu lekarstw odpowiada wskazaniom doświadczenia życiowego. To oczywiście nie oznacza, że okoliczności te należy pomijać. Jak we wszystkim należy jednak zachować odpowiednią relację proporcjonalności. W konsekwencji przyjąć należy, że skarżący faktycznie jest zmuszony wydatkować kwotę ok. 2500 tys. zł rocznie na zakup węgla a z uwagi na swój i małżonki stan zdrowia ponosi też określone koszty leczenia. Równocześnie za wykazane należy uznać koszty gazu, prądu, ścieków i śmieci udokumentowane przez skarżącego okazanymi pokwitowaniami i rachunkami nie zaś wcześniej deklarowane przez skarżącego. Oznacza to, że od wykazanych dochodów gospodarstwa domowego (3860 zł) odjąć należy kwotę ok. 601 zł (wynikającą z wyliczenia: gaz 150/2=75 zł plus prąd 146 zł plus ścieki 172/3=57 plus śmieci 120/3=40 zł plus ubezpieczenie 904/12=75 plus opał 2500/12=208 zł). Przyjęcie takich ustaleń obrazuje, że do rozporządzenia ośmioosobowemu gospodarstwu domowemu skarżącego pozostaje kwota ok. 3259 zł. Biorąc pod uwagę realia dnia codziennego środki na takim poziomie zapewniają co najwyżej konieczny byt każdej z ośmiu osób (wychodzi ok. 407 zł na osobę w rodzinie) nie pozwalają zaś na czynienie jakichkolwiek oszczędności. Potwierdzeniem niełatwej sytuacji życiowej i materialnej rodziny skarżącego jest zresztą ta cześć jego oświadczeń gdzie podaje, że rodzina żyje w bardzo skromnych warunkach, utrzymuje się w zasadzie tylko dzięki rentom, świadczeniom "500+" oraz krowie i że inne zwierzęta gospodarcze (krowy, konie, świnie) skarżący musiał sprzedać. Okoliczność, że do skarżącego należy wykazany drewniany dom i rola nie zmienia tego spojrzenia. Trudno bowiem byłoby wymagać od skarżącego ich zbycia bądź obciążenia celem zdobycia środków na koszty postępowania albowiem jakiekolwiek rozporządzenia tymi składnikami majątkowymi godziłby w podstawy egzystencji rodziny skarżącego. Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.