III SA/Kr 546/18
WyrokWSA w Krakowie2018-07-26
Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Bożenna Blitek, Janusz Bociąga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych jest zgodna z prawem, jeśli przepis stanowiący podstawę tej decyzji utracił moc po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, ale przed wydaniem wyroku przez sąd?Ratio decidendi
Decyzja o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych, wydana na podstawie art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b Prawa o ruchu drogowym, jest zgodna z prawem, nawet jeśli przepis ten utracił moc po wydaniu decyzji przez organ odwoławczy, ale przed wydaniem wyroku przez sąd. Organ administracji publicznej nie ma dowolności w odstąpieniu od wydania takiej decyzji, jeśli spełnione są przesłanki wskazane we wniosku Policji, a ustalenia Policji co do liczby punktów karnych nie podlegają badaniu przez organ wydający decyzję o skierowaniu na egzamin.Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Starosty o skierowaniu P.S. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy w związku z przekroczeniem 24 punktów karnych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa, w tym brak uzasadnionych zastrzeżeń co do jego kwalifikacji oraz pominięcie faktu uchylenia przepisu stanowiącego podstawę decyzji. Sąd administracyjny uznał skargę za bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner ( spr.) Sędziowie WSA Bożenna Blitek WSA Janusz Bociąga Protokolant sekretarz sądowy Renata Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2018 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 kwietnia 2018r. nr [...] w przedmiocie skierowania na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji skargę oddala
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 4 kwietnia 2018 r. nr [...] utrzymało w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2018 r. nr [...] o skierowaniu P. S. (dalej: skarżący) na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie prawa jazdy kat. A, B, B+E, C, C+E, T w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów o ruchu drogowym.
Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika następujący stan faktyczny:
W dniu 9 stycznia Starosta otrzymał wniosek Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 2 stycznia 2018 r. o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem w ramach posiadanych uprawnień w stosunku do skarżącego. W uzasadnieniu wniosku Komendant szczegółowo wymienił naruszenia przepisów w okresie od dnia 24 września 2015 r. do dnia 22 lipca 2016r., ze wskazaniem daty i miejsca ich popełnienia oraz rodzaju samochodu , za co skarżący otrzymał łącznie 32 punkty karne.
W związku z powyższym Starosta decyzją z dnia [...] 2018 r. nr [...] skierował skarżącego na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy w zakresie kategorii B , B+E ,T, C, C+E prawa jazdy.
Podstawą wydania decyzji stanowił m.in. art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. - Prawo o ruchu drogowym ( Dz.U.2017.1260) , który stanowi, że kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem, skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji , w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art.130 ust.1.
Organ I instancji wskazał również na art. 12 ust.2 ustawy z dnia 26 czerwca 2014r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami (Dz.U.2014.970) , art. 99 ust.1 pkt.1 w zw. z art.49 ust.1 pkt.2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011r. o kierujących pojazdami (Dz.U.2017.978) , które to przepisy nie stanowiły podstawy rozstrzygnięcia decyzji organu odwoławczego .
W myśl art.99 ust.1 pkt.1 starosta wydaje decyzje administracyjną o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego , jeżeli istnieją zastrzeżenia co do jej kwalifikacji w trybie art.49 ust.1 pkt.2 ustawy o kierujących pojazdami.
Z kolei zgodnie z art.12 ust.2 ww. ustawy o zmianie ustawy o kierujących pojazdami, do dnia 3 czerwca 2018r. starosta wydaje decyzję administracyjną o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, o którym mowa w art.114 ust.1 pkt.1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym. Kierowca skierowany na egzamin państwowy przystępuje do kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji w trybie art.99 ust.1 pkt.1 ustawy zmienianej tj. ustawy o kierujących pojazdami.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 99 ust 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami poprzez skierowanie na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji osoby, która przekroczyła 24 punkty karne za naruszenie zasad ruchu drogowego, podczas gdy podczas gdy podstawą wydania decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego jest istnienie uzasadnionych zastrzeżeń co do jego kwalifikacji., a nie otrzymanie 24 punktów karnych.
Nadto skarżący zarzucił naruszenia art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego przeanalizowania i zgromadzenia materiału dowodowego podczas gdy w zebranym przez organ materiale dowodowym brak jest jakichkolwiek przesłanek, które wskazywałyby na istnienie zastrzeżeń co do kwalifikacji posiadanych przez skarżącego. Organ nie wykazał, czy skarżący rzeczywiście przekroczył 24 punkty karne , gdyż w zaskarżonej decyzji brak jest wskazania dat wykroczeń i uzyskanej liczby punktów karnych.
Przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organ pominął okoliczność, że art.114 ust.1 pkt.1 lit. b ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym zostanie uchylony, a zatem jedyny przepis na podstawie którego starosta będzie mógł skierować kierującego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji będzie art.99 ustawy o kierujących pojazdami.
Wskazując na powyższe okoliczności skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 114 ust 1 pkt 1 lit b ww. ustawy - Prawo o ruchu drogowym , decyzją z dnia 4 kwietnia 2018r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty z dnia [...] 2018 r.
W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził , że przytoczony wcześniej art. 114 ust 1 pkt 1 lit b ustawy - Prawo o ruchu drogowym , reguluje problematykę kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji w stosunku do osoby posiadającej już uprawnienia do kierowania , na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji w razie przekroczenia 24 punktów w związku z naruszeniem przepisów ruchu drogowego. Przekroczenie 24 punktów wiąże się z przyjęciem domniemania, iż zachowanie kierującego na drodze budzi uzasadnione zastrzeżenia co do posiadanych przez niego kwalifikacji, gdyż nie stosuje się on do powszechnie obowiązujących zasad ruchu drogowego.
Jak wynika z wniosku Naczelnika Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji z dnia 2 stycznia 2018r. skarżący w okresie od 24 września 2015 r. do 22 lipca 2016 r. wielokrotnie naruszył przepisy ruchu drogowego tj.:
- 24 września 2015r. P, ul. R - samochód dostawczy, E04 – przekroczenie prędkości od 21-30 km/h - 4 pkt,
- 27 października 2015 r. P, obszar wiejski R - samochód dostawczy, E03 przekroczenie prędkości od 31-40 km/h - 6 pkt.,
- 18 kwietnia 2016 r. W, obszar wiejski W - samochód dostawczy, E03 przekroczenie prędkości od 31-40 km/h - 6 pkt.,
-16 maja 2016 Ż, obszar wiejski N, samochód dostawczy, E03 - przekroczenie prędkości od 31 do 40 km/h -6 pkt.,
- 22 lipca 2016 r. M, obszar wiejski K, samochód dostawczy, E01 przekroczenie prędkości powyżej 50 km/h -10 pkt.
W związku z tym organ l instancji obowiązany był wydać zgodnie z art. 114 ust 1 pkt 1 lit b ww. ustawy decyzję o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji.
Decyzja wydana w trybie art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b ww. ustawy ma charakter decyzji związanej, jeżeli uprawniony organ stwierdzi wypełnienie dyspozycji ww. przepisu obowiązany jest wydać przewidziane prawem rozstrzygnięcie.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy stwierdził, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Za bezzasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 99 ust 1 pkt 1 ustawy o kierujących pojazdami, bowiem w niniejszej sprawie przepis ten nie był przez organy administracyjne stosowany. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił natomiast art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy o ruchu drogowym.
W ocenie organu odwoławczego, nie naruszono zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady prawdy obiektywnej oraz zupełności postępowania administracyjnego, bowiem ustalono wszystkie okoliczności faktyczne sprawy i dokonano jego prawidłowej oceny. Ustalony stan faktyczny nie budził żadnych wątpliwości . Przepis art. 114 ust.1 pkt 1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym obowiązuje w obrocie prawnym i nie ma podstaw do tego, aby nie był on stosowany. Fakt, że przepis ten utraci moc z dniem 4 czerwca 2018r. pozostaje bez wpływu na prawidłowość zaskarżonego orzeczenia w niniejszej sprawie..
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Krakowie , w której skarżący zarzucił naruszenie :
- art. 99 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy o kierujących pojazdami poprzez skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji z uwagi na przekroczenie przez niego liczby 24 punktów karnych, podczas gdy podstawą wydania decyzji o skierowaniu kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w formie egzaminu państwowego jest istnienie uzasadnionych zastrzeżeń, co do jego kwalifikacji a nie otrzymanie ponad 24 punktów karnych,
- art. 7, 77 i 80 k.p.a. poprzez brak dokładnego przeanalizowania i zgromadzenia materiału dowodowego , podczas gdy w zebranym przez organ materiale dowodowym brak jest jakichkolwiek przesłanek , które wskazywałyby na to, że istnieją zastrzeżenia do kwalifikacji posiadanych przez skarżącego,
- pominiecie przy wydawania decyzji tego, że treść art. 114 ust. 1 pkt 1 lit b ustawy - Prawo o ruchu drogowym zostanie uchylona, a zatem jedyny przepis na podstawie którego starosta będzie mógł skierować kierującego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji będzie wyłącznie treść art. 99 ustawy o kierujących pojazdami .
Mając powyższe zarzuty na uwadze skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył , co następuje :
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2016.1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem . Oznacza to , że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność zaskarżonej decyzji z przepisami prawa materialnego i procesowego .
Mając na uwadze wskazane powyżej kryterium legalności , Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa .
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 kwietnia nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Starosty z dnia [...] 2018r. znak [...] o skierowaniu skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie kategorii prawa jazdy A,B,B+E , C, C+E i T w związku z przekroczeniem liczby 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego.
Materialnoprawną podstawą wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji stanowił – w trybie art.114 ust.1 pkt.1 lit. b ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym , zgodnie z którym kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji podlega osoba posiadająca uprawnienie do kierowania pojazdem , skierowana decyzją starosty na wniosek komendanta wojewódzkiego Policji, w razie przekroczenia 24 punktów otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1.
Przytoczony przepis jest jedynym przepisem materialnoprawnym stanowiącym podstawę rozstrzygnięcia przyjętego w zaskarżonej decyzji.
Stosownie do art.130 ust.1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, Policja prowadzi ewidencję kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego. Określonemu naruszeniu przypisuje się odpowiednia liczbę punktów karnych .
Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego , że organ orzekający o skierowaniu na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje kierowcy nie ma kompetencji do badania, czy organy kontroli ruchu drogowego dokonały właściwej kwalifikacji zachowań kierowcy (w tym zakresie właściwy jest sąd powszechny), ani czy stwierdzonym naruszeniom przepisów ruchu drogowego przypisano właściwą liczbę punktów. W tym zakresie właściwy jest komendant wojewódzki Policji, którego działanie może być poddane jedynie kontroli sądu administracyjnego w drodze wniesienia skargi na czynności tego organu.
W związku z powyższym należy stwierdzić , że procedura wpisywania do ewidencji kierowców naruszających przepisy o ruchu drogowym punkty karne dotyczy organów Policji i Starosta, ani Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie były uprawnione do kwestionowania ustaleń Policji w tym zakresie.
Wniosek organu Policji o skierowanie skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji do kierowania pojazdem i stwierdzenie w tym wniosku , że skarżący otrzymał łącznie 32 punkty karne obligowały Starostę do wszczęcia postępowania w sprawie skierowania skarżącego na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w zakresie posiadanych przez niego kategorii prawa jazdy , a następnie orzeczenia o skierowaniu na egzamin kontrolny sprawdzający kwalifikacje skarżącego jako kierowcy.
Przepis art.114 ust.1 pkt.1 lit. b ww. ustawy – Prawo o ruchu drogowym przesądza o konieczności kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji , o czym świadczy użyty w tym przepisie zwrot " kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji p o d l e g a". Organ administracji publicznej w sytuacji , gdy kierowca przekroczy 24 punktu za naruszenie przepisów o ruchu drogowym , nie ma żadnej dowolności i uznaniowości. Innymi słowy – nie ma wyboru co do odstąpienia od wydania decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji , w przypadku złożenia stosownego wniosku przez komendanta Policji. Z woli ustawodawczy organ opiera swoje rozstrzygnięcie na przekazanej mu informacji , która ma charakter dokumentu urzędowego , stanowiącego dowód tego , co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
W związku z powyższym organy obu instancji prawidłowo i w wystarczającym do rozstrzygnięcia stopniu ustaliły stan faktyczny sprawy, a przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji interpretacja przepisów była prawidłowa. Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest zgodna z prawem.
Mając na uwadze przedstawione okoliczności należy stwierdzić, że argumentacja skargi nie mogła odnieść zamierzonego skutku.
W uzasadnieniu decyzji organów obu instancji orzekających w niniejszej sprawie wskazano stan faktyczny stanowiący podstawę wydania tych rozstrzygnięć. W zaskarżonej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyszczególniło poszczególne daty, miejsca, rodzaj pojazdu i przekroczoną prędkość, które stanowiły o przypisaniu skarżącemu odpowiedniej ilości punktów karnych. W związku z powyższym wbrew zarzutom skargi , organy administracyjne nie naruszyły art.7 , 77 i 80 K.p.a. , a tym bardziej art. 99 ust.1 pkt.1 ustawy o kierujących pojazdami , który nie stanowił podstawy zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Z kolei art.114 ust.1 pkt.1 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym był przepisem obowiązującym w dacie wydania decyzji przez organ odwoławczy i organ ten nie mógł odstąpić od jego zastosowania tylko z tego powodu, że od dnia 4 czerwca 2018r. przepis ten został wyeliminowany z obrotu prawnego.
Nie znajdując podstaw do uznania , że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub zasady postępowania administracyjnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy , należało orzec jak w sentencji.
W tym stanie rzeczy , Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2017.1369.) , orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło