III SA/Kr 558/14
WyrokWSA w Krakowie2014-09-18
Skład orzekający: Wojciech Jakimowicz, Dorota Dąbek, Janusz Bociąga
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy okres zatrzymania prawa jazdy, który został zaliczony na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, powinien zostać uwzględniony przy określaniu okresu cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami przez organ administracyjny?Ratio decidendi
Organy administracyjne są związane treścią prawomocnego wyroku karnego, w tym okresem zaliczenia środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów. Niewłaściwe jest cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami na okres jednego roku bez uwzględnienia okresu zatrzymania prawa jazdy, który został prawomocnie zaliczony na poczet orzeczonego zakazu.Stan faktyczny
Starosta cofnął S. K. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B i C na okres jednego roku, zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego orzekającym zakaz prowadzenia pojazdów. S. K. odwołał się, zarzucając organom niezaliczenie okresu zatrzymania prawa jazdy od 25 kwietnia 2012 r. do 28 grudnia 2012 r. na poczet orzeczonego zakazu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że bieg zakazu rozpoczął się od daty zgłoszenia utraty prawa jazdy. S. K. zaskarżył decyzję SKO do WSA, podtrzymując zarzuty dotyczące niezaliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji oraz zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 457 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz Sędziowie WSA Dorota Dąbek WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2014 r. sprawy ze skargi S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 17 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz strony skarżącej kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Starosta decyzją z dnia [...] 2013 r. znak [...] nr [...] działając na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 oraz art. 49 ust. 1 pkt 3 lit. a i ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, art. 182 w związku z art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny wykonawczy oraz art. 104 K.p.a. orzekł o cofnięciu S. K. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii B i C (nr dokumentu [...]) na okres od dnia 22 lipca 2013 r. do dnia 22 lipca 2014 r., zgodnie z wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 28 grudnia 2012 r., sygn. akt [...]. Na podstawie art. 108 § 1 K.p.a. decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu organ rozpoznający sprawę wskazał, że wyrokiem Sądu Rejonowego z dnia 28 grudnia 2012 r., sygn. akt [...] orzeczono wobec S. K zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres jednego roku. W przedmiotowym wyroku Sąd Rejonowy zobowiązał wyżej wymienionego do niezwłocznego zwrotu prawa jazdy. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2013 r. Sąd Rejonowy orzekł, że środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów rozpocznie swój bieg w dacie wykonania przez S. K. obowiązku zwrotu prawa jazdy. W dniu 22 lipca 2013 r. do organu wpłynęło pismo, z którego wynika, że S. K. zgubił swoje prawo jazdy.
W myśl art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, starosta wydaje decyzję administracyjną o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami. Również art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego nakłada na organ, do którego przesłano orzeczenie zawierające zakaz prowadzenia pojazdów, obowiązek cofnięcia uprawnienia w orzeczonym zakresie i niewydawania tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. S. K. został powiadomiony o przysługującym mu prawie wynikającym z art. 10 K.p.a., jednak z niego nie skorzystał. W związku z tym organ orzekł jak na wstępie.
Od tej decyzji S. K. wniósł odwołanie, domagając się jej zmiany w części poprzez zaliczenie okresu zatrzymania prawa jazdy od dnia 25 kwietnia 2012 r. do dnia 28 grudnia 2012 r., względnie jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 77 § 1 K.p.a. w związku z art. 7 K.p.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych polegający na tym, że organ nie zaliczył do okresu cofnięcia skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi okresu zaliczonemu w poczet orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych liczonego od dnia 23 kwietnia 2012 r. do dnia 28 grudnia 2012 r., a to w sytuacji kiedy z treści punktu III wyroku Sądu Rejonowego takie zaliczenie wynika wprost. Ponadto zarzucono naruszenie art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego poprzez nienależyte zastosowanie, polegające na tym, że organ I instancji błędnie określił okres obowiązywania cofnięcia uprawnień do prowadzenia pojazdów.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 17 grudnia 2013 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ II instancji zacytował treść art. 182 Kodeksu karnego wykonawczego oraz art. 103 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami.
W dalszej części Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że w punkcie III wyroku Sądu Rejonowego z dnia 28 grudnia 2012 r. orzeczono wobec S. K. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres jednego roku. Natomiast w pkt IV tego wyroku sąd zobowiązał wyżej wymienionego do zwrotu prawa jazdy kategorii C uzyskanego w dniu 27 kwietnia 2012 r.
Sąd przesłał do Starosty prawomocny wyrok, informując jednocześnie, że prawo jazdy kategorii B zostało przesłane do organu w dniu 10 maja 2012 r. Organ I instancji zwrócił się do Sadu Rejonowego o rozstrzygnięcie, od jakiej daty rozpoczyna bieg orzeczony środek karny, skoro od dnia 11 maja 2012 r. S. K. posiada dokument uprawniający go do kierowania pojazdami kategorii B i C. W dniu 20 czerwca 2013 r. zażądano od strony zwrotu prawa jazdy, stosownie do wyroku sądu. Postanowieniem z dnia 13 czerwca 2013 r. Sąd Rejonowy stwierdził, że bieg zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych rozpocznie się w dacie wykonania przez skarżącego obowiązku zwrotu dokumentu prawa jazdy. W ocenie SKO w tym postanowieniu dokonana została wykładnia wyroku sądu.
Organ II instancji stwierdził, że w piśmie z dnia 22 lipca 2013 r. S. K. poinformował o zgubieniu prawa jazdy kategorii B nr [...]. Z załączonego do tego pisma dokumentu wynika, że wyżej wymieniony złożył oświadczenie o zgubieniu prawa jazdy kategorii B i C. Dokument prawa jazdy kategorii B i C, który został wydany S. K. w dniu 11 maja 2012 r. oznaczony był numerem [...]. Natomiast wskazany w piśmie z dnia 22 lipca 2013 r. dokument oznaczony nr [...] został zatrzymany S. K. postanowieniem Prokuratora Rejonowego z dnia 10 maja 2012 r., a następnie przesłany do starosty. Z kolei w wyroku dnia 28 grudnia 2012 r. Sąd Rejonowy zobowiązał do zwrotu prawa jazdy kategorii C uzyskanego w dniu 27 kwietnia 2012 r.
W ocenie organu wobec zgubienia dokumentu prawa jazdy za dzień wykonania obowiązku zwrotu dokumentu przyjmuje się dzień złożenia oświadczenia o utracie dokumentu prawa jazdy. Skoro w dniu 22 lipca 2013 r. został przedłożony dokument o utracie prawa jazdy kategorii B i C to słusznie organ I instancji za początkową datę cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami uznał właśnie tą datę. Tym samym Samorządowe Kolegium Odwoławcze za nietrafne uznało zarzuty podniesione w odwołaniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie S. K. domagał się uchylenia powyższej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1/ art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1 K.p.a. poprzez niewyczerpujące rozpatrzenie zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz jego dowolną ocenę, wyrażającą się w szczególności w pominięciu orzeczenia SR z dnia 28 grudnia 2012 r. w zakresie w jakim sąd zaliczył skarżącemu okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 25 kwietnia 2012 r. do dnia 28 grudnia 2012 r. na poczet orzeczonego wobec niego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych;
2/ art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niewłaściwe i niepełne uzasadnienie zaskarżonej decyzji, z którego nie wynika dlaczego organ II instancji pominął orzeczenie sądu z dnia 28 grudnia 2012 r. w wyżej wskazanym zakresie;
3/ art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. poprzez bezzasadne utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji;
4/ art. 182 § 2 Kodeksu karnego wykonawczego w związku z art. 103 § 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że zaliczonego skarżącemu wyrokiem karnym okresu zatrzymania prawa jazdy od dnia 25 kwietnia 2012 r. do dnia 28 grudnia 2012 r. nie uwzględnia się przy określeniu okresu cofnięcia uprawnień, co skutkowało cofnięciem tych uprawnień od dnia 22 lipca 2013 r. do dnia 22 lipca 2014 r.
W uzasadnieniu autor skargi wskazał, że organy orzekające w sprawie były związane treścią oraz zakresem wyroku karnego orzekającego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. Treść wyrzeczenia wyroku rozciąga swą skuteczność nie tylko wobec skarżącego, lecz także wobec wszystkich innych organów. Niewątpliwie, zatem należy przyjąć, że znajdujący się w treści tego wyroku okres zaliczenia stosowania środka karnego od dnia 25 kwietnia 2012 r. do dnia 28 grudnia 2012 r. wywołuje skutki prawne.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując przy tym argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podniosło ponadto, że skarżący pominął istotną okoliczność posługiwania się przez niego wyłudzonym dokumentem prawa jazdy, w czasie w którym, jak wynika z wyroku sądu prawo jazdy kategorii B miał zatrzymane w dniu 25 kwietnia 2012 r. przez Policję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna o ile skarżący zarzuca organom niezastosowanie się do zasady związania organów sądowym wyrokiem karnym, a szczególnie pozostawieniem przez organy rozważań w zakresie zaliczenia skarżącemu okresu zatrzymania prawa jazdy na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych, co było przedmiotem sporu.
Bezsporne jest, że skarżący został prawomocnym wyrokiem sądu karnego uznany za winnego dokonania czynu stanowiącego przestępstwo określone w art. 178a § 1 kodeksu karnego i w związku z tym Sąd na podstawie art. 42 § 2 kk orzekł wobec niego m. in. środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 1 roku lat. Stosownie do art. 9 § 1 i 2 kodeksu karnego wykonawczego postępowanie wykonawcze wszczyna się bezzwłocznie, gdy orzeczenie stało się wykonalne, a staje się ono wykonalne z chwilą uprawomocnienia, chyba że ustawa stanowi inaczej. Stosownie do art. 182 § 1 i 2 kkw - w razie orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów, sąd przesyła odpis wyroku odpowiedniemu organowi administracji, który zobowiązany jest cofnąć uprawnienia do ich prowadzenia w orzeczonym zakresie oraz nie może wydać tych uprawnień w okresie obowiązywania zakazu. Zgodnie z art. 184 kkw - przesyłając odpis wyroku, w którym orzeczono środek karny, sąd podaje na podstawie treści wyroku datę początkową, od której należy liczyć okres wykonywania tego środka.
Sąd Rejonowy w przedmiotowej sprawie wprawdzie nie wskazał daty, od jakiej należy zacząć wykonywanie środka, ale w wyroku nałożył na skazanego obowiązek zwrotu dokumentu prawa jazdy kat. C, i od zwrotu tego dokumentu orzekł bieg wykonywanie środka. W związku z oświadczeniem skarżącego o zgubienia dokumentu prawa jazdy Samorządowe Kolegium Odwoławcze za dzień wykonania obowiązku zwrotu dokumentu, przyjmuje się dzień złożenia oświadczenia o utracie dokumentu prawa jazdy. To stwierdzenie jest trafne, ale nie odnosi się do przedmiotowej sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że skoro w dniu 22 lipca 2013 r. został przedłożony dokument o utracie prawa jazdy kategorii B i C to słusznie organ I instancji za początkową datę cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami uznał właśnie tą datę. Ustalenie to nie jest zupełnie prawdziwe, bowiem prawo jazdy kategorii B zostało skarżącemu zatrzymane i przesłane staroście. Zatem skarżący nie posiadał legalnego dokumentu prawa jazdy kat. B gdyż zostało mu legalnie zatrzymane. Organ przecież ustalił, że Sąd przesłał Staroście prawomocny wyrok, informując jednocześnie, że prawo jazdy kategorii B zostało przesłane do organu w dniu 10 maja 2012 r. Zatem skarżący tego dokumentu nie posiadał.
Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 13 czerwca 2013 r. zajął stosowne stanowisko. Wypowiedział się jednoznacznie, że w pkt III określono okres zatrzymania prawa jazdy, który podlega zaliczeniu na poczet orzeczonego środka karnego.
Skarżący ma więc rację, że organy orzekające w sprawie były związane treścią wyroku karnego orzekającego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych i zaliczeniem okresu zatrzymania prawa jazdy. Wyrok karny odnosi skutki nie tylko wobec oskarżonego (skazanego), ale także wiążę wszystkie inne sądy i organy. Niewątpliwie, zatem znajdujący się w wyroku okres zaliczenia stosowania środka karnego od dnia 25 kwietnia 2012 r. do dnia 28 grudnia 2012 r. wywołuje skutki prawne, co organ powinien uwzględnić w decyzji. Orzeczenie organu administracji o cofnięciu uprawnień na okres 1 roku, bez zaliczenia okresu zatrzymania prawa jazdy jest wadliwe.
Należy stwierdzić, że wyłudzenie przez skarżącego dokumentu prawa jazdy przez oświadczenie nieprawdy nie może spowodować w skutkach legalizacji tego okresu, Niewątpliwie, jeżeli skarżący posługiwał się tym dokumentem to robił to bezprawnie. Zatem niedopuszczalne jest stanowisko, że skoro skarżący wyłudził prawo jazdy to okresu legalnego zatrzymania dokumentu prawa jazdy nie należy zaliczać na poczet orzeczonego w wyroku środka karnego, okresu posiadania bezprawnie uzyskanego prawa jazdy. Takie pogląd prowadziłby do sanowania nielegalnego posługiwania się wyłudzonym dokumentem.
Mając powyższe na uwadze, uznać należy, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, skoro nastąpiło istotne naruszenie art. 182 § 2 kodeksu karnego wykonawczego. Organy wezmą pod uwagę wyżej przedstawioną argumentację.
Z tych powodów Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 a p.p.s.a orzekł, jak w sentencji. Podstawą zwrotu kosztów postępowania jest art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło