III SA/Kr 57/04
WyrokWSA w Krakowie2005-11-14
Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Elżbieta Kremer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy schorzenie słuchu, mimo narażenia na hałas w środowisku pracy, może zostać uznane za chorobę zawodową, jeśli badania lekarskie wskazują na pozazawodowe przyczyny tego schorzenia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że mimo narażenia na hałas w środowisku pracy, schorzenie słuchu u skarżącej nie mogło zostać uznane za chorobę zawodową. Kluczowe były dwa niezależne orzeczenia lekarskie, które stwierdziły, że cechy rozpoznanych schorzeń wskazują na inne niż zawodowe przyczyny, a krzywe audiometryczne nie były charakterystyczne dla wpływu hałasu. Sąd uznał te opinie za wiarygodne i wyczerpujące, a postępowanie administracyjne za prawidłowo przeprowadzone.Stan faktyczny
Skarżąca M. L. wniosła skargę na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymującą w mocy decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u niej choroby zawodowej (niedosłuch związany z hałasem). Skarżąca kwestionowała ustalenia dotyczące zakresu jej obowiązków i narażenia na hałas, twierdząc, że pracowała w warunkach stałego narażenia. Organy administracyjne oparły swoje rozstrzygnięcia na dwóch orzeczeniach lekarskich, które nie stwierdziły choroby zawodowej, wskazując na pozazawodowe przyczyny schorzenia słuchu.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie AWSA Dorota Dąbek (Spr.) WSA Elżbieta Kremer Protokolant Monika Musiał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2005 r. sprawy ze skargi M. L. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia 5 grudnia 2003r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej skargę oddala
Uzasadnienie.
Decyzją z dnia 5 grudnia 2003r., nr [...]., wydaną na podstawie art. 138 §1 pkt 1 kpa oraz art. 5 punkt 4a ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej i § 10 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30.07.2002r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpatrywania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz. U. z 2002r. nr 132, poz. 1115), Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] , którą orzeczono o braku podstaw do stwierdzenia u M. L. choroby zawodowej wymienionych w poz. 15 wykazu chorób zawodowych zawartego w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wskazano, że przeprowadzone dochodzenie epidemiologiczne wykazało, że M. L. pracowała w Przedsiębiorstwie P. w [...] w latach 1995-2002 jako robotnik gospodarczy w wymiarze ¾ etatu. Do jej zakresu czynności należało sprzątanie pomieszczeń zakładu, pracowała w narażeniu okresowym na hałas.
M. L. była badana w 2002r. przez [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] , a następnie przez Instytut Medycyny Pracy w [...] , które nie stwierdziły schorzeń zawodowych.
W oparciu o te orzeczenia lekarskie Powiatowy Inspektor Sanitarny wydał decyzję o braku podstaw do stwierdzenia u M. L. choroby zawodowej, którą utrzymał w mocy [...] Wojewódzki Inspektor Sanitarny.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracyjny powołał się na treść wspomnianych orzeczeń lekarskich wydanych przez dwie jednostki służby zdrowia upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych wskazując jednocześnie, że obu jednostkom orzekającym znane były warunki pracy M. L..
W skierowanej do sądu administracyjnego skardze na powyższą decyzję M. L. wniosła o jej uchylenie i podniosła, że nie zgadza się z ustaleniami stanu faktycznego. Nie zgadza się z zamieszczonym w charakterystyce stanowiska pracy stwierdzeniem, że sporadycznie pracowała na hali napraw autobusów sprzątając halę i wnętrza autobusów i że do jej zakresu czynności należało sprzątanie hali towarowej oraz przylegającego do niej korytarza wraz z klatką schodową. Prawdą jest bowiem, że wykonywała prace robotnika gospodarczego na hali towarowej, którą właśnie była hala naprawy autobusów, nie było bowiem oddzielnie hali towarowej i hali naprawy autobusów, było to jedno pomieszczenie, a nie dwa oddzielne. Przez cały czas pracy była narażona na hałas, nawet bowiem w pomieszczeniach biurowych występował hałas. Rozpoczynając pracę w 1995r. nie miała żadnych objawów pogorszenia słuchu, upośledzenie zaczęła zauważać ok. stycznia 2002r. Nie zgadza się też z argumentem, iż to nadciśnienie tętnicze mogło spowodować schorzenie słuchu, albowiem pomimo tego nadciśnienia była dopuszczana do pracy i uznawana za zdolną do pracy na danym stanowisku.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu swojej decyzji. Odnośnie podniesionego w skardze zarzutu dotyczącego narażenia na hałas podniesiono, że podany przez skarżącą opis czynności na stanowisku pracy nie odbiega w zasadzie od podanego przez pracodawcę w charakterystyce stanowiska pracy. Na stanowisku pracy p.L. przez cały okres jej pracy nie przeprowadzano badań hałasu, albowiem charakter wykonywanej pracy, brak bezpośrednich źródeł hałasu, nie uzasadniał ich przeprowadzenia. Przeprowadzone natomiast badania z [...] .07.2001r. dotyczyły innych stanowisk pracy w pomieszczeniach przylegających do hali napraw autobusów i poza pomieszczeniem naprawy układu zasilania nie wykazały przekroczeń obowiązujących norm hałasu. Organ podkreślił jednak, ze przyjął okresowe narażenie skarżącej na hałas i dane te były znane orzekającym lekarzom. Dodano też, że w badaniach wstępnych i okresowych nie były przeprowadzane badania audiologiczne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 97 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarga w niniejszej sprawie została złożona w 2003r., a więc przed dniem 1 stycznia 2004r. W konsekwencji podlega rozpoznaniu zgodnie z wyżej wskazaną zasadą.
W ocenie sądu złożona w niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do §1 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. nr 65, poz. 294 z późn. zm.), "za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiącym załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy". Na pojęcie choroby zawodowej składają się zatem dwa elementy: istnienie schorzenia wymienionego w przedmiotowym wykazie oraz istnienie związku przyczynowego objętej wykazem choroby z warunkami wykonywanej pracy.
W niniejszej sprawie bezsporną jest okoliczność istnienia w środowisku pracy skarżącej czynników szkodliwych narażających na powstanie choroby zawodowej, tj. nadmiernego hałasu. Przeprowadzone natomiast u skarżącej dwukrotnie badania lekarskie nie wykazały istnienia schorzeń wymienionych w cyt. powyżej wykazie chorób zawodowych.
W orzeczeniu lekarskim z dnia [...] .06.2002r. [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] rozpoznał u M. L. obustronny niedosłuch typu mieszanego, ale o charakterze niezawodowym z uwagi na kształt krzywej audiometrycznej niecharakterystycznej dla wpływu hałasu, a świadczącej o innej, pozazawodowej przyczynie niedosłuchu. Również w wydanym na skutek odwołania skarżącej orzeczeniu lekarskim z dnia [...] .05.2003r., Instytut Medycyny Pracy w [...] orzekł o braku podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu. W uzasadnieniu powołano się na wyniki przeprowadzonych badań audiologicznych, które wykazały znacznego stopnia asymetrię podwyższenia progów słuchu oraz niecharakterystyczny dla skutków działania hałasu przebieg krzywych audiometrycznych. Wskazano dodatkowo, że wieloletnie wysokie i zwykle nieleczone nadciśnienie tętnicze oraz krótki okres narażenia i brak narażenia na ponadnormatywne natężenia hałasu, które mogły doprowadzić do uszkodzenia słuchu , nie pozwalają na rozpoznanie zawodowej etiologii słuchu.
Orzekające zatem w niniejszej sprawie zespoły lekarskie stwierdziły, że cechy rozpoznanych u M. L. schorzeń wskazują na inne niż zawodowe przyczyny tych schorzeń. Zarówno [...] Ośrodek Medycyny Pracy w [...] , jak i Instytut Medycyny Pracy w [...] po przeprowadzonych badaniach orzekły o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, uzasadniając dlaczego rozpoznane u pacjentki schorzenia nie są chorobą zawodową w rozumieniu przepisów. Orzeczenia te są wzajemnie spójne, jasne i wyczerpujące.
W ocenie Sądu orzekające w sprawie organy administracyjne odmawiając uznania rozpoznanego u skarżącej schorzenia za chorobę zawodową, prawidłowo uznały te orzeczenia lekarskie za wiarygodne i wyczerpujące, opierając na nich swoje rozstrzygnięcia o braku u skarżącej choroby zawodowej. Nie każde bowiem stwierdzone u pacjenta schorzenie jest chorobą zawodową, przepisy wymagają dodatkowo, by było ono spowodowane czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy. Tymczasem w niniejszej sprawie charakter stwierdzonych u skarżącej zmian w narządzie słuchu wskazuje na inną niż hałas etiologię schorzenia słuchu. Należy zatem przyjąć, że wydane w niniejszej sprawie decyzje zarówno organu II instancji, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, wydane zostały zgodnie z prawem materialnym.
W ocenie Sądu także przeprowadzone w niniejszej sprawie postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone prawidłowo. Zgodnie z treścią § 10 cyt. powyżej Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18.11.1983r. w sprawie chorób zawodowych, podstawą wydania przez inspektora sanitarnego decyzji w sprawie choroby zawodowej jest orzeczenie lekarskie wydane przez upoważnioną jednostkę służby zdrowia i wyniki dochodzenia epidemiologicznego. Opierając się na orzeczeniach lekarskich, orzekające w niniejszej sprawie organy administracyjne stwierdziły, że skoro upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych jednostki służby zdrowia nie znalazły podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, również inspektor sanitarny nie mógł wydać pozytywnej decyzji. Przedmiotowe orzeczenia lekarskie wydawane na użytek postępowania w sprawie chorób zawodowych są w istocie opiniami w rozumieniu art. 84 §1 kpa (tak m.in. NSA w wyroku z 21 września 2001r., sygn. akt I S.A. 2870/00; z dnia 14 kwietnia 1999r., sygn. akt I S.A. 1931/98; z dnia 5 listopada 1998r., sygn. akt I S.A. 1200/98, LEX nr 45833) i jak każdy dowód winny być przez organ wszechstronnie ocenione. Wydane w niniejszej sprawie opinie biegłych są jednoznaczne i wzajemnie spójne, nie budząc wątpliwości. Dlatego też uznać należy, że postępowanie poprzedzające wydanie decyzji administracyjnych zostało przeprowadzone prawidłowo, a decyzje oparte zostały na opiniach lekarskich zawierających przekonywujące uzasadnienie.
Za pozbawiony znaczenia prawnego uznać należy zarzut skargi dotyczący ustaleń stanu faktycznego w zakresie narażenia na hałas. Bezspornym bowiem w niniejszej sprawie był fakt istnienia narażenia na czynniki szkodliwe dla zdrowia tj. hałas, z treści zaś orzeczenia lekarskiego zarówno MOMP w [...] jak i Instytutu Medycyny Pracy w [...] wynika, że przy orzekaniu o chorobie zawodowej uwzględniono to narażenie. Uznać zatem należy, że ewentualne błędy w ilości nazwie pomieszczeń zakładu nie miały wpływu na rozstrzygnięcie o chorobie zawodowej.
Za pozbawiony znaczenia prawnego uznać należy też powołany w skardze argument, że skarżąca rozpoczynając pracę w 1995r. nie miała żadnych objawów pogorszenia słuchu a upośledzenie zaczęła zauważać ok. stycznia 2002r. Słusznie zauważa organ w odpowiedzi na skargę, że zarówno w badaniach wstępnych i okresowych nie były przeprowadzane badania audiologiczne. Nadto zaś trzeba podkreślić, że w żaden sposób nie podważa to treści wydanych w sprawie orzeczeń lekarskich i ich konkluzji dotyczącej pozazawodowych przyczyn choroby.
Wobec powyższego przyjąć należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, zapadła po należytym wyjaśnieniu sprawy. Z tego powodu skarga została oddalona, w oparciu o 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło