III SA/Kr 570/08

PostanowienieWSA w Krakowie2008-08-01

Skład orzekający: Grzegorz Karcz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący spełniają przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ponieważ wykazali, że nie są w stanie ponieść kosztów postępowania. Złożyli wymagane oświadczenia, a na wezwanie sądu przedstawili wiarygodne dokumenty potwierdzające ich trudną sytuację materialną, niskie dochody, brak majątku oraz istnienie długów i egzekucji komorniczych, a także korzystanie ze wsparcia pomocy społecznej. W związku z tym należało im udzielić prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący K. S. i E. S. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Przedstawili swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody, brak majątku, istnienie długów i egzekucji komorniczych oraz korzystanie z pomocy społecznej. Na wezwanie sądu złożyli dodatkowe wyjaśnienia i przedstawili dokumenty potwierdzające ich sytuację.
Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżących od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżących adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 1 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków K. S. i E. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: I. zwolnić skarżących od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżących adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka. Skarżący w złożonych na urzędowych formularzach "PPF" wnioskach domagali się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Oświadczyli, że nie zatrudniają i nie pozostają w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem. Wyjaśnili, że pozostają ze sobą oraz córką I. we wspólnym gospodarstwie domowym. Przedstawiając swoją sytuację materialną podali, że nie mają żadnego majątku nieruchomego, zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Szacując wysokość miesięcznych dochodów swego gospodarstwa domowego K. S. podał kwotę 572 zł otrzymywanej renty, E. S. 41 zł z umowy zlecenia PCK Uzasadniając swoje starania podnieśli, że nie mają ani wiedzy prawniczej ani środków na płatną pomoc prawną. Wezwani o złożenie dodatkowych wyjaśnień, poprzez przedstawienie kopii dokumentów źródłowych wyjaśnili, że za mieszkanie płacą 130 zł (dowód: kopia przelewu), za gaz 75,36 zł (kopia pokwitowania). Lekarstwa w czerwcu wykupili za kwotę 45,82 zł a w lipcu za kwotę 82,70 zł (dowód: kopie faktur). Po potrąceniach skarżący otrzymuje do wypłaty 381,76 zł pobieranej renty (dowód: zaświadczenie ZUS). Jeśli chodzi o skarżącą to na podstawie umowy zlecenia zawartej na okres od 1 lutego 2006 r. do 31 grudnia 2008 r. przez miesiące marzec, kwiecień i maj br. uzyskała 110,68 zł łącznego dochodu (dowód: zaświadczenie PCK). Podobnie jej córka I. 83,83 (dowód: zaświadczenie PCK). Przedstawione zaświadczenia uwidaczniają zarazem liczne egzekucje komornicze. Rodzina korzysta ze wsparcia oferowanego przez pomoc społeczną (dowód: kopie decyzji MOPS) Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie kwalifikowanego pełnomocnika (art. 245 §2 ppsa) o ile wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zgodnie z wolą ustawodawcy wniosek o przyznanie prawa pomocy (art. 243 ppsa) powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o jej stanie majątkowym, rodzinnym i dochodach. Dokładność owych danych stopniowana jest przeświadczeniem sądu (referendarza), że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący. Takie jest bowiem rozumienie wyrażenia "wykazać" oparte na regułach semantycznych języka polskiego, które oznacza 1. «udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający; pokazać, unaocznić» (...) 2. «dać czemuś wyraz; przejawić, pokazać, uzewnętrznić» (...) 3. «ujawnić, stwierdzić coś» wykazać się — wykazywać się «udowodnić, że ma się kwalifikacje, umiejętności, uprawnienia do czegoś; okazać dokumenty coś stwierdzające; wylegitymować się». (por. Słownik języka polskiego PWN, opracowany autorsko przez Redakcję Słowników Języka Polskiego PWN wydany w latach 1978-1981 pod redakcją naukową prof. Mieczysława Szymczaka.). Potwierdzeniem takiego stanu rzeczy jest norma zawarta w przepisie art. 255 ppsa. Wynika z niej, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub wzbudzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe. Odnosząc poczynione uwagi do realiów rozstrzyganego przypadku należy stwierdzić, że skarżący złożyli wymagane oświadczenia. Ponieważ na wezwanie udzielili dodatkowych wyjaśnień przedkładając dla wykazania podnoszonych przez siebie okoliczności kopie stosownych dokumentów, - które należy uznać za wiarygodne źródło przedstawionych w nich danych - oświadczenia skarżących są wystarczające dla oceny ich aktualnych możliwości płatniczych. Skarżący generalnie rzecz ujmując – przynależą do osób niezamożnych. Tak bowiem należy postrzegać osoby bez majątku, z dochodem na osobę w rodzinie oscylującym w granicach ustalonego przepisami ustawy o pomocy społecznej progu ubóstwa, borykające się z długami. Potwierdzeniem trudnej sytuacji materialnej rodziny jest zresztą i to, że są zmuszeni korzystać z pomocy społecznej. A choć okoliczność ta sama w sobie nie jest rozstrzygająca jednak daje określoną wskazówkę co do oceny aktualnych możliwości płatniczych skarżących. Mając to na uwadze i przewidując koszty sądowe w sprawie oraz wydatki za czynności adwokatów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi można stwierdzić, że choć obiektywnie niewielkie to jednak skarżący nie będą w stanie ich ponieść. Z tego względu należało im udzielić pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Z tych względów orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło