III SA/Kr 578/13

PostanowienieWSA w Krakowie2013-06-17

Skład orzekający: Monika Rudzka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego, uzasadniając tym samym przyznanie im prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, ponieważ dochody z gospodarstwa rolnego i zasiłek rodzinny ledwo wystarczają na bieżące utrzymanie pięciorga dzieci, w tym jednego wymagającego stałej opieki lekarskiej. Posiadany majątek nieruchomy stanowi ich miejsce zamieszkania i główne źródło dochodu, co uniemożliwia jego spieniężenie na pokrycie kosztów sądowych i adwokata z urzędu. W związku z tym przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym.
Stan faktyczny
Skarżący S. S. i E. S. złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Wnioski dotyczyły sprawy ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w przedmiocie ewidencji gruntów. Skarżący utrzymują pięcioro dzieci, posiadają dom, 10 ha nieruchomości rolnej i żyją z zasiłku rodzinnego oraz dochodu z gospodarstwa rolnego, nie dysponując zasobami pieniężnymi ani przedmiotami wartościowymi.
Rozstrzygnięcie
I) zwolniono skarżących od kosztów sądowych; II) ustanowiono dla skarżących adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Monika Rudzka po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. S. i E. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi S. S. i E. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 marca 2013 r. Nr: [....] w przedmiocie ewidencji gruntów p o s t a n a w i a I) zwolnić skarżących od kosztów sądowych; II) ustanowić dla skarżących adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wpłynęły wnioski S. S. i E. S. o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 21 marca 2013 roku w przedmiocie ewidencji gruntów. Z oświadczenia zawartego we wnioskach "PPF" wynika, że skarżący prowadzą wspólne gospodarstwo domowe z pięciorgiem dzieci: P. ur. [...] 1995 roku, M. ur. [...] 1995 roku, T. ur. [...] 1999 roku, M. ur. [...] 2000 roku i D. ur. [...] 2001 roku. W skład majątku wnioskodawców wchodzi dom o wymiarach 9 m x 10 m, nieruchomość rolna wielkości 10 ha oraz zabudowania gospodarcze. Rodzina utrzymuje się zasiłku rodzinnego w wysokości 530 zł oraz dochodu z gospodarstwa rolnego. Małżonkowie nie dysponują zasobami pieniężnymi, ani przedmiotami wartościowymi. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy skarżący podnieśli, iż mają na utrzymaniu pięcioro dzieci w wieku szkolnym. Córka M. pozostaje pod stałą opieką lekarską w P. Dochód, który małżonkowie uzyskują z gospodarstwa rolnego z trudem wystarcza na pokrycie kosztów bieżącego utrzymania rodziny. Użytki rolne stanowią jedynie 5,33 ha, a pozostała część nieruchomości to las i nieużytki. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje: Instytucja przyznania prawa pomocy, zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym), lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). W niniejszej sprawie skarżący domagają się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie na ich rzecz pełnomocnika z urzędu. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Użyte w art. 246 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W ocenie orzekającego skarżący uwiarygodnili w sposób wystarczający i skuteczny, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Za taką decyzją przemawiał fakt, że dochody uzyskiwane przez skarżących z prowadzonego przez nich gospodarstwa rolnego wystarczają jedynie na pokrycie kosztów bieżącej egzystencji rodziny. Nie ma zatem możliwości, aby skarżący poczynili z nich jakiekolwiek oszczędności. Małżonkowie S. mają na utrzymaniu pięcioro dzieci w wieku szkolnym. Jedno z dzieci pozostaje w stałym leczeniu. Skarżący posiadają, co prawda majątek nieruchomy w postaci domu oraz nieruchomości rolnej wielkości 10 ha (w tym użytki rolne 5,33 ha), należy jednak zauważyć, że posiadane gospodarstwo rolne stanowi podstawowe (poza zasiłkiem rodzinnym w wysokości 530 zł) źródło dochodu wnioskodawców, a w domu skarżący zamieszkują. Trudno zatem oczekiwać, aby w celu pokrycia kosztów sądowych i wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru spieniężyli oni posiadany majątek. Biorąc powyższe pod uwagę uznano, że w przedmiotowej sprawie zachodzą ustawowe przesłanki do przyznania S. i E. S. prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie ich od kosztów sądowych w całości i ustanowienie na ich rzecz adwokata z urzędu. Z tych względów orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 245 § 2, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło