III SA/Kr 583/19
WyrokWSA w Krakowie2019-10-10
Skład orzekający: Janusz Bociąga, Bożenna Blitek, Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o opróżnieniu tymczasowej kwatery policyjnej po zwolnieniu funkcjonariusza ze służby może być uzależniona od jego sytuacji rodzinnej i edukacyjnej dzieci?Ratio decidendi
Decyzja o opróżnieniu tymczasowej kwatery policyjnej po zwolnieniu funkcjonariusza ze służby jest decyzją związaną, wydawaną na podstawie art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji. Organ nie ma swobody w jej wydaniu ani możliwości uwzględniania sytuacji życiowej funkcjonariusza czy jego rodziny, ponieważ przepisy te mają pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, takimi jak uwzględnianie słusznego interesu obywateli.Stan faktyczny
Skarżący, G. B., funkcjonariusz Policji, został zwolniony ze służby. W związku z tym organ pierwszej instancji wydał decyzję o opróżnieniu tymczasowej kwatery policyjnej, którą zajmował wraz z rodziną. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, argumentując, że opróżnienie kwatery negatywnie wpłynie na jego rodzinę i edukację syna, i domagał się wyznaczenia 3-letniego terminu na opuszczenie lokalu. Sąd rozpoznał sprawę, analizując przepisy ustawy o Policji i rozporządzenia wykonawczego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
|Sygn. akt III SA/Kr 583/19 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 października 2019 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Janusz Bociąga (spr.), Sędziowie: WSA Bożenna Blitek, WSA Maria Zawadzka, Protokolant: Specjalista Agata Zaręba-Piotrowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 października 2019 r., sprawy ze skargi G. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 19 kwietnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia kwatery skargę oddala
Komendant Wojewódzki Policji decyzją nr [...] z dnia 19 kwietnia 2019 r. na podstawie art. 127 § 2, art. 138 §1 pkt 1 kpa, art. 97 ustawy o Policji, § 11 i 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów, po rozpatrzeniu odwołania G. B. od decyzji nr [...] Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] 2019 r. nr [...] w sprawie opróżnienia z osób i rzeczy tymczasowej kwatery położonej w miejscowości T, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny.
Decyzja organu pierwszej instancji została wydana w następującym stanie faktycznym. Decyzją z dnia [...] 2000r Komendant Powiatowy Policji przydzielił funkcjonariuszowi Policji G. B. tymczasową kwaterę położoną w miejscowości T nr [...] składającą się z dwóch pokoi, o łącznej powierzchni 66,45 m2. Przy przydziale uwzględniono żonę i 2 dzieci. Kwatera mieści się w budynku stanowiącym własność Skarbu Państwa - w trwałym zarządzie Komendy Wojewódzkiej Policji. Budynek przeznaczony jest na cele służbowe; mieści się w nim Punkt Przyjęć Interesantów.
G. B. został zwolniony z dniem 25 lutego 2019 r. ze służby w Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia 24 stycznia 2019 r Komendanta Powiatowego Policji. W tej sytuacji dysponent tymczasowej kwatery po przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym wydał decyzję nr [...] z dnia [...] 2019r. o opróżnieniu tymczasowej kwatery zajmowanej przez zainteresowanego wraz z rodziną.
G. B. złożył odwołanie tej od decyzji. W odwołaniu wniósł o zmianę decyzji organu I instancji i o wyznaczenie nowego, 3-letniego terminu opuszczenia zajmowanej przez niego tymczasowej kwatery, licząc od dnia uprawomocnienia się decyzji. Zainteresowany uzasadnia taki termin, faktem ukończenia przez syna N. szkoły podstawowej za 3 lata. Okres 3-letni opuszczenia tymczasowej kwatery pozwoli mu przygotować się do opuszczenia zajmowanego lokalu bez negatywnego wpływu na życie rodziny.
Komendant Wojewódzki Policji jako organ II instancji, po rozpatrzeniu akt sprawy stwierdził, że kwestie dotyczące mieszkań przeznaczonych dla policjantów regulują przepisy zawarte w rozdziale ósmym ustawy o Policji oraz wydane na jej podstawie przepisy wykonawcze w postaci rozporządzenia MSWiA z dnia 18.05.2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów. Zgodnie z par. 11 w/w rozporządzenia: " Przydział tymczasowej kwatery w budynku jednostki organizacyjnej Policji przeznaczonym na cele służbowe lub znajdującym się na terenie obiektu zamkniętego może nastąpić tylko na okres pełnienia służby przez policjanta w tej jednostce". W myśl natomiast par. 13 ust. l pkt l przedmiotowego rozporządzenia: "Opróżnienie tymczasowej kwatery następuje w przypadku (...) zwolnienia policjanta ze służby (...)". Rozkazem personalnym Nr [...] Komendanta Powiatowego Policji, G. B. został z dniem 25.02.2019 r. zwolniony ze służby w Policji. W tej sytuacji, mając na uwadze obowiązujące przepisy zasadnym było wydanie decyzji o opróżnieniu tymczasowej kwatery.
Rozumiejąc trudną sytuację rodzinną strony trzeba podkreślić, że organy administracji publicznej zobowiązane są do działania na podstawie i w granicach prawa. Ustawodawca nie przewidział żadnych okoliczności, które umożliwiałyby organowi odstąpienie od wydania decyzji o opróżnieniu tymczasowej kwatery i w ten sposób czyniły możliwość różnicowania podmiotów ze względu na ich sytuację życiową W zaistniałej sytuacji brak jest możliwości prawnych przydzielenia G. B. lokalu mieszkalnego położonego w miejscowości T, jako tymczasowej kwatery. Opróżnienie tymczasowej zajmowanego przez osobę nieuprawnioną leży również w interesie społecznym. Zgodnie z art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego: "w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli". Bez wątpienia w interesie społecznym i słusznym interesie obywateli leży zapewnienie bezpieczeństwa i porządku publicznego na terenie podległym Komendantowi Powiatowemu Policji. W tym celu niezbędne jest zapewnienie podległym policjantom mieszkań służbowych i kwater tymczasowych, zwiększy to bowiem efektywność funkcjonariuszy i ich gotowość do służby dla dobra obywateli. Wydanie zaskarżonej decyzji jest więc w interesie społecznym polegającym na zapewnieniu bezpieczeństwa i porządku publicznego. Komendant Wojewódzki Policji zaskarżoną decyzją utrzymał w mocy decyzję pierwszej instancji.
G. B. wniósł skargę na przedmiotową decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie.
W skardze G. B. zarzucił organowi nierzetelne wyjaśnienie wszystkich okoliczności związanych ze sprawą, wnioskując , iż nastąpiło naruszenie art. 7 kpa. Przede wszystkim kierując się interesem społecznym zrezygnowałem z możliwości jakie dają obowiązujące przepisy. Wobec trudnej sytuacji kadrowej jednostki aby nie blokować stanowiska służbowego nie skorzystałem z możliwości zaprzestania służby z powodu podjęcia leczenia i pozostawania w służbie przynajmniej przez okres 12 miesięcy". Wskazał, że opróżnienie tymczasowej kwatery może mieć negatywne skutki dla zdrowia i edukacji jego syna, który zmuszony byłby zmienić szkołę. W konkluzji w nosi o uchylenie decyzji organu drugiej instancji i zobowiązanie KWP " do wydania w terminie określonym przez Sąd decyzji wyznaczającej skarżącemu nowego 3-letniego terminu opuszczenia zajmowanego lokalu licząc od dnia uprawomocnienia decyzji".
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacje zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), dalej: "p.u.s.a." oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.
Zgodnie z art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, przy czym sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności.
Skarga analizowana w świetle powyższych kryteriów nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 19 kwietnia 2019 r. którą to utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji z dnia [...] 2019 r. nr [...] w o opróżnieniu z osób i rzeczy tymczasowej kwatery położonej w miejscowości T.
Podstawę materialnoprawną ww. decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2015 r., poz. 355 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych zasad przydziału, opróżniania i norm zaludnienia lokali mieszkalnych oraz przydziału i opróżniania tymczasowych kwater przeznaczonych dla policjantów).
Zgodnie z art. 97 ust. 5 ustawy o Policji, przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i art. 95 ust. 2 - 4, następuje w formie decyzji administracyjnej. Stosownie natomiast do § 13 ust. 1 ww. rozporządzenia, opróżnienie tymczasowej kwatery następuje m.in. w przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w art. 95 ust. 2 pkt 1 - 4, pkt 7 i 9 oraz w art. 95 ust. 3 pkt 1 i 3 ustawy o Policji. Z kolei w myśl art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji decyzję o opróżnieniu lokalu mieszkalnego wydaje się w przypadku zajmowania lokalu mieszkalnego przez policjanta lub członków jego rodziny albo inne osoby - bez tytułu prawnego.
W świetle art. 88 ust. 1 ww. ustawy, prawo do lokalu mieszkalnego, pozostającego w dyspozycji organów Policji przysługuje policjantowi w służbie stałej, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych, zaś w myśl art. 89 ustawy członkami rodziny policjanta, których uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego, są pozostający z policjantem we wspólnym gospodarstwie domowym: 1) małżonek, 2) dzieci (własne lub małżonka, przysposobione lub przyjęte na wychowanie w ramach rodziny zastępczej) pozostające na jego utrzymaniu, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 25 lat życia, 3) rodzice policjanta i jego małżonka będący na jego wyłącznym utrzymaniu lub jeżeli ze względu na wiek albo inwalidztwo, albo inne okoliczności są niezdolni do wykonywania zatrudnienia; za rodziców uważa się również ojczyma i macochę oraz osoby przysposabiające.
Z akt sprawy bezspornie wynika, że tymczasowa kwatera mieści się w budynku stanowiącym własność Skarbu Państwa - w trwałym zarządzie Komendy Wojewódzkiej Policji. Budynek przeznaczony jest na cele służbowe; mieści się w nim Punkt Przyjęć Interesantów.
Zgodnie z art. 90 ustawy o Policji na lokale mieszkalne dla policjantów przeznacza się lokale będące w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów. Jak stwierdził Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 czerwca 2001 r. I CKN 683/00 (publ. LEX nr 74801), lokalem będącym w dyspozycji ministra spraw wewnętrznych w rozumieniu ww. artykułu jest lokal, co do którego decyzja o jego przydziale lub o jego opróżnieniu należy do kompetencji jednostek podległych temu organowi. Dyspozycyjność jest zatem związana z prawem organu Policji do decydowania kto jest uprawniony do zamieszkiwania lokalu lub nie, przy uwzględnieniu zapisów ustawy o Policji. Pogląd ten ma zastosowanie również do kwater tymczasowych. Zaznaczenia wymaga, że problematyka mieszkań dla funkcjonariuszy została objęta odrębną regulacją prawną w przepisach resortowych i w tym zakresie nie mają zastosowania wynikające z innych regulacji prawnych rozwiązania dotyczące najmu lokali mieszkalnych, czy też ochrony praw lokatorów. Przepis art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 1610 ze zm.), stanowi, że przepisy tej ustawy stosuje się do lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów, do lokali będących w dyspozycji jednostek organizacyjnych Służby Więziennej oraz lokali pozostających i przekazanych do dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego lub Szefa Agencji Wywiadu, jeżeli przepisy odrębne dotyczące tych lokali nie stanowią inaczej. W przypadku lokali będących w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych lub podległych mu organów tymi przepisami odrębnymi dotyczącymi lokali mieszkalnych są przepisy zamieszczone w rozdziale 8 ustawy o Policji. Przepisy te mają bezpośrednie zastosowanie do funkcjonariuszy Policji, a poprzez art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Wewnętrznej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2016 r., poz. 708 ze zm.), mają również zastosowanie do emerytów i rencistów policyjnych oraz członków ich rodzin. Powyższe przepisy w sposób szczególny uregulowały status prawny tych lokali, krąg osób, które są uprawnione do uzyskania tytułu prawnego do takiego lokalu, a także zasady postępowania i opróżniania lokali w przypadku, gdy lokale zajmowane są przez osoby bez tytułu prawnego. Stąd też do lokalu mieszkalnego (kwatery tymczasowej) pozostającego w dyspozycji organów Policji nie mają zastosowania przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów (...), w tym art. 30 tej ustawy. Podkreślenia również wymaga, że status zajmowanego przez skarżącego lokalu, a więc lokalu pozostającego w dyspozycji Policji przesądza także o tym, że do lokalu takiego nie mają zastosowania przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm.).
Pogląd ten znajduje odzwierciedlenie w ugruntowanym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyroki NSA: z dnia 16 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 1122/10, z dnia 30 stycznia 2013 r. sygn. akt I OSK 220/12; publ. CBOSA).
Na podstawie ustawy o Policji tytuł prawny do lokalu mieszkalnego może otrzymać tylko i wyłącznie funkcjonariusz Policji. Osoby wymienione w art. 89 ustawy o Policji, które uwzględnia się przy przydziale lokalu mieszkalnego policjantowi, nie posiadają samodzielnego tytułu prawnego do lokalu. Ich uprawnienie do zamieszkiwania w lokalu ma charakter pochodny i wywodzi się z tytułu prawnego jaki posiada policjant (por. wyrok NSA z dnia 9 września 2008 r. sygn. akt I OSK 1479/07; publ. LEX nr 491472). Natomiast na podstawie art. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (...) tytuł prawny do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji zachowują lub mogą taki tytuł uzyskać emeryci i renciści policyjni. Ten sam przepis art. 29 ww. ustawy przewiduje możliwość uzyskania tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego przez członków rodziny, ale tylko i wyłącznie w takim przypadku, gdy byliby uprawnieni do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, albo już był emerytem lub rencistą policyjnym.
Taka sytuacja nie zaistniała w przedmiotowej sprawie. Okolicznością niesporną w niniejszej sprawie jest, że skarżący G. B. został zwolniony z dniem 25 lutego 2019r ze służby w Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia 24 stycznia 2019 r. Komendanta Powiatowego Policji. Konsekwencją zajmowania lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji przez osobę, która nie posiada tytułu prawnego do tego lokalu jest wydanie decyzji o opróżnieniu lokalu, a podstawę prawną takiej decyzji stanowi art. 95 ust. 3 pkt 3 ustawy o Policji. Przepis ten z woli ustawodawcy przewiduje wydanie decyzji związanej co oznacza, że organ Policji nie ma podstaw do stosowania zasady uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli właściwej dla konstrukcji uznania administracyjnego.
W świetle powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, zaś zarzuty skargi nie mogły odnieść zamierzonego skutku. Sytuacja rodzinna skarżącego w świetle obowiązującego prawa dla organów nie mogła mieć istotnego znaczenia. W przedmiotowej sprawie organy zostały przez prawodawcę zobowiązane do odzyskania kwatery służbowej po zwolnieniu skarżącego z Policji.
Nie ma również racji strona skarżąca, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7 k.p.a. Uzasadnienie. decyzji zawiera wyczerpujące wyjaśnienie faktycznej i prawnej podstawy podjętego rozstrzygnięcia, jest spójne i logiczne, a zatem spełnia przesłanki określone w powołanym przepisie. Zaznaczyć należy, że w motywach zaskarżonej decyzji organ odwoławczy obszernie wyjaśnił stronie skarżącej z jakich powodów nie uwzględnił wniosku o wyznaczenie 3 letniego okresu do opuszczenia tymczasowej kwatery..
Mając na względzie wszystko powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło