III SA/Kr 598/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia : WSA Halina Jakubiec Sędziowie : NSA Krystyna Kutner WSA Bożenna Blitek (spr.) Protokolant: Agnieszka Słaboń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi B.S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 26 maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania I. skargę oddala, II. przyznaje adwokatowi J.B. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie kwotę [...],- ([...]złotych) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W dniu [...] 2004r. organ I instancji wydał zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymeldowania B.S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. P. [...] w K. Postępowanie to wszczęto na wniosek A.S., która poinformowała, że B.S. nie mieszka w tym mieszkaniu od czerwca 2003r. i przedstawiła pismo B.S. z dnia 10.11.2003r., w którym B.S. stwierdza: "nie przyczyniam się do utrzymania mieszkania, bo nie mieszkam tam już od czerwca" (k. 1, 2 i 4 akt administracyjnych). W aktach niniejszej sprawy na k. 3 zalega zaświadczenie Spółdzielni Mieszkaniowej "P.", z którego wynika, że A.S. jest członkiem Spółdzielni i posiada spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego Nr [...] przy ul. P. [...] w K., a na k. 43 - odpis prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego z dnia 23 lutego 2004r., sygn. akt XI CR 2030/02, w którym orzeczono w pkt IV: "przyznaje prawo do korzystania z mieszkania położonego w K. ul. P. [...] wyłącznie powódce A.S. z zastrzeżeniem, że B.S. nie będzie przysługiwało prawo do lokalu zamiennego i pomieszczenia zastępczego". Decyzją z dnia 14 kwietnia 2004r. organ I instancji - Prezydent Miasta orzekł o wymeldowaniu B.S. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. P. [...] w K. Na uzasadnienie podano, że B.S. nie zamieszkuje w przedmiotowym lokalu - jak sam podał - od 29 maja 2003r. Powodem opuszczenia lokalu - żony i dzieci były konflikty małżeńskie, które znalazły finał w wyroku rozwodowym Sądu Okręgowego z dnia 23 lutego 2004r. Od chwili opuszczenia mieszkania w maju 2003r. B.S. był w nim sporadycznie - trzykrotnie, przy czym jego ostatni pobyt w lutym 2004r. trwał 2 godziny. Podano też, że B.S. mieszka bez zameldowania pod innym adresem, że w żaden sposób nie doszło do udostępnienia mu przedmiotowego lokalu zgodnie z obowiązującym prawem, a więc należy uznać, że opuszczenie przez B.S. tego mieszkania było dobrowolne. Podkreślono też, że z uwagi na prawomocny wyrok rozwodowy i treść pkt IV tego wyroku -powrót B.S. do przedmiotowego lokalu jest już niemożliwy. Jako podstawę prawną podano art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn.zm.) oraz art. 104 kodeksu postępowania administracyjnego (kpa). W wyniku odwołania B.S. od tej decyzji, w którym zwrócił się o przyznanie mu innego lokalu "w ramach podziału majątku" - organ II instancji Wojewoda Decyzją z dnia 26.05.2004r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Na uzasadnienie decyzji organ II instancji podał, że wymeldowanie osoby w drodze decyzji administracyjnej jest konsekwencją wcześniejszego opuszczenia przez tę osobę miejsca pobytu stałego. Przepisy ustawy o ewidencji i dowodach osobistych są przepisami porządkowymi i odzwierciedlają stan faktyczny wynikający z ruchu ludności. Jeżeli osoba zmienia miejsce przebywania (tak jak w niniejszej sprawie), opuszcza dany lokal, to ta okoliczność powoduje obowiązek meldunkowy polegający na wymeldowaniu się i zgłoszeniu pobytu w nowym miejscu. Podano też, że organ administracyjny nie jest kompetentny do rozstrzygania spraw majątkowych i kwestie podniesione w odwołaniu nie mają związku z niniejszą sprawą. Z decyzją tą nie zgodził się B.S. , który w skardze m. in. zarzucił, że jest głównym najemca lokalu, a zrzekł się praw do tego mieszkania tylko z uwagi na małoletnie dzieci. Podniósł, że bezprawnie i z naruszeniem zasad godności ludzkiej pozbawiono go adresu zamieszkania w K. Skarżący wniósł "o pilne przyznanie innego lokalu" - "w ramach podziału majątku w związku z rozwodem", albowiem nie ma zamiaru "wylądować" "pod mostem, czy w jakimś przytułku". Organ administracyjny II instancji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i podkreślił, że spełniona została przesłanka dobrowolnego opuszczenia lokalu przez skarżącego, który jak wynika z dowodów, w tym twierdzeń samego skarżącego - nie mieszka w nim od 29 maja 2003r. i jego centrum życiowe skoncentrowane jest poza tym miejscem stałego pobytu od ponad roku. Jako podstawę prawną wydanych decyzji podano art. 15 ust. 2 pkt 1 cytowanej wyżej ustawy o ewidencji i dowodach osobistych zaznaczając, że zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. (Dz.U. nr 78, poz. 716) "organ meldunkowy nie rejestruje uprawnień do lokalu lecz gromadzi informacje w zakresie danych o miejscu pobytu osoby." Na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2006r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę i wskazał, że skarżący nie miał zamiaru opuścić mieszkania dobrowolnie, a pkt IV wyroku rozwodowego jest rozstrzygnięciem tymczasowym i nie rodzi żadnych skutków prawnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. (Dz.U. nr 153, poz. 1270) - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i bada legalność zaskarżonego aktu administracyjnego stosownie do przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) nie będąc w sprawowaniu tej kontroli związany granicami skargi - zarzutami, wnioskami oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). W ramach tej kognicji Sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu administracyjnego nie naruszono przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania. Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga nie jest uzasadniona. Sąd zwraca uwagę, że podstawą prawną wydanych decyzji jest art. 15 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz.U. z 2001 r. Nr 87, poz. 960 z późn. zm.): "Art. 15. 1. Osoba, która opuszcza miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące, jest obowiązana wymeldować się w organie gminy, właściwym ze względu na dotychczasowe miejsce jej pobytu, najpóźniej w dniu opuszczenia tego miejsca. " "2. Organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która utraciła uprawnienie wymienione w art. 9 ust. 2 i bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego, albo osoby, która bez wymeldowania się opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim co najmniej przez okres 6 miesięcy, a nowego miejsca j ej pobytu nie można ustalić. " Należy zwrócić uwagę, że w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r., obowiązującym od 19 czerwca 2002r. - art. 9 ust. 2 ustawy, o którym mowa w przytoczonym wyżej art. 15 ust. 2 ustawy "utracił moc". Ma, więc rację organ administracyjny twierdząc, że w wyniku orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r., obowiązującym od 19 czerwca 2002r. - istotą postępowania o wymeldowanie jest ustalenie, czy dana osoba faktycznie zamieszkuje w lokalu, czy też w sposób dobrowolny opuściła go. Ewidencja ludności, co należy podkreślić, służy wyłącznie zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób, a więc rejestracji stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Z tego względu niedopuszczalne i nieskuteczne jest nadużywanie instytucji zameldowania w celu osiągnięcia rezultatu mieszczącego się w granicach innej sprawy (według wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 03.06.2003r. sygn. akt SA/Bg 1242/2003), jak np. - według Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego - sprawy o podział majątku dorobkowego. Należy podkreślić, że w niniejszym postępowaniu organy administracyjne - zdaniem Sądu - dokonały prawidłowych ustaleń świadczących, że skarżący nie mieszka w przedmiotowym lokalu, czemu skarżący nie zaprzeczył (a nawet potwierdził i uściślił brak zamieszkiwania w nim od 29 maja 2003r.) i potwierdzających, że lokal ten opuścił dobrowolnie, albowiem w żaden sposób nie wykazał, aby jego ewentualne starania o powrót do lokalu odniosły skutek zgodny z obowiązującym prawem. Mając powyższe na względzie - Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga pozbawiona jest podstaw prawnych, a organy obu instancji wydając zaskarżone decyzje nie naruszyły prawa - a przeto skargi nie uwzględnił i na podstawie powołanych wyżej przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych oraz art. 151 p.p.s.a. orzekł - jak w pkt I wyroku. Wobec treści Postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2004r., do sygn. akt III SA/Kr 598/04 w przedmiocie przyznanego prawa pomocy i na podstawie § 18 ust. 1 pkt 1 c) Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) przyznano pełnomocnikowi skarżącego kwotę -jak w pkt II wyroku.