III SA/Kr 602/12
PostanowienieWSA w Krakowie2012-06-22
Skład orzekający: Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w postępowaniu przed sądem administracyjnym, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną i dochody gospodarstwa domowego?Ratio decidendi
Skarżąca została zwolniona od kosztów sądowych i ustanowiono dla niej adwokata, ponieważ jej sytuacja materialna, obejmująca niskie dochody z KRUS i emerytury męża, znaczące obciążenia kredytowe oraz koszty utrzymania gospodarstwa domowego, uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania sądowego i opłacenie adwokata. Sąd uznał, że środki którymi dysponuje gospodarstwo domowe skarżącej wystarczają jedynie na bieżące utrzymanie i spłatę zobowiązań, a zbycie lub obciążenie domu lub roli godziłoby w podstawy egzystencji rodziny.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na niskie dochody z renty KRUS i emerytury męża, posiadanie domu i gospodarstwa rolnego, a także znaczne obciążenia kredytowe. Z oświadczenia wynikało, że gospodarstwo domowe nie generuje dochodu, a produkty rolne przeznaczane są na własne potrzeby. Sąd, analizując sytuację materialną skarżącej i jej rodziny, uznał, że nie jest ona w stanie ponieść kosztów postępowania.Rozstrzygnięcie
I. Zwolniono skarżącą od kosztów sądowych. II. Ustanowiono dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. T. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi S. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 marca 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu postanowienia postanawia: I. zwolnić skarżącą od kosztów sądowych, II. ustanowić dla skarżącej adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka.
Skarżąca w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z jakimkolwiek kwalifikowanym pełnomocnikiem.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i córką.
Określając swój majątek o uwidoczniła, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 72 m2 i nieruchomość rolna o powierzchni 1,4529 ha. Nie posiadają zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Szacując dochody swego gospodarstwa domowego podała, że sama otrzymuje kwartalnie z KRUS 142,38 zł renty. Mąż pobiera natomiast miesięcznie 1351,69 zł emerytury a córka jest bezrobotna i taka jej sytuacja datuje się od lipca 1997 r.
Uzasadniając swoje starania skarżąca powołała się na niskie dochody gospodarstwa domowego podnosząc, że na ogrzewanie i bieżące potrzeby zaciągnęła kredyt bankowy. Podaje. że miesięczne obciążenie z tytułu spłat rat kredytów wynosi 700 zł.
Z uwagi na fakt, że nie jest to pierwszy wniosek strony więc w oparciu o wyjaśnienie jakie strona składała przy sprawie prowadzonej do sygn. akt. III SA/Kr 26/10 okolicznościami znanymi z urzędu pozostaje, że na stałe obciążenia budżetu domowego składają się rachunki po ok. 280-300 zł. Do tego dochodził ok. 100 zł kosztów leczenia. Nadto opłacają podatki po 223 zł i 165 zł rocznie. Córka jest osobą bezrobotną, zarejestrowaną we właściwym urzędzie pracy. W prowadzonym gospodarstwie rolnym strona chowa dwie krowy, uprawia pszenicę owies i jęczmień. Gospodarstwo rolne nie przynosi dochodu a uzyskiwane produkty (płody rolne, mleko) przeznaczane są na własne potrzeby. Za telefon stacjonarny strona płaciła ostatnio po 54-57 zł miesięcznie, za komórkowy po 35 zł, za gaz w rozliczeniu dwumiesięcznym po 60-69 zł, za ścieki po 44-47 zł w rozliczeniu kwartalnym, za prąd łącznie po ok. 177 zł. Budżet domowy uczestniczki obciążają dwa kredyty.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata (art. 245 §2ppa) o ile – poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne". Owa "dokładność" stopniowana jest zaś przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała co znaczy, że przedstawiła je w sposób przekonywujący.
Skarżąca złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa. Oświadczenie to uzupełnione informacjami dostępnymi na zasadzie notorii urzędowej jest wystarczające do oceny sytuacji gospodarstwa domowego skarżącej i jej możliwości płatniczych. Te nie rysują się specjalnie. Dokonanie prostej operacji arytmetycznej uzmysławia bowiem, że środki jakimi dysponuje gospodarstwo domowe skarżącej wystarczają w zasadzie na opłacenie bieżących kosztów utrzymania mieszkania, uregulowanie pozaciąganych zobowiązań, opędzenie najpilniejszych potrzeb życia codziennego. Zarazem trudno wymagać od uczestniczki zbycia lub obciążenia domu gdzie mieszka z rodziną albo roli na której gospodarzy celem zdobycia środków na uiszczenie kosztów sądowych oraz opłacenie adwokata z wyboru. Rozporządzenia tego rodzaju godziłyby bowiem w podstawy egzystencji tych osób.
Mając więc na uwadze powyższe i przewidując wysokość kosztów sądowych w sprawie oraz minimalny koszt opłat za czynności adwokatów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi można stwierdzić, że skarżącej nie będzie stać na ich poniesienie. Chociaż obiektywnie są to kwoty niewielkie to jednak relatywnie przekraczają obecne możliwości płatnicze strony. Skoro zaś skarżąca nie jest w stanie opłacić kosztów postępowania, to należało zgodnie z wnioskiem udzielić stronie pomocy o którym to prawie traktują przepisy oddziału 2 rozdziału III działu V ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i orzec jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło